Flávio Bolsonaro’nun Brezilya’daki devlet başkanlığı seçimini Luiz Inácio Lula da Silva’ya karşı kaybetmesinin ardından ABD’ye gittiği yönündeki haberler, Washington’dan gelen vize açıklamasıyla yeni bir aşamaya taşındı. ABD makamları, Bolsonaro ve aile üyelerine vize verileceğini ve ülkeye girişlerine izin tanınacağını bildirdi. Bolsonaro’nun Brezilya’dan hangi güzergâhla ayrıldığı ise resmi kayıtlarda görünmediği için belirsizliğini koruyor.
Brezilya Federal Polisi, Bolsonaro’nun umuma mahsus ve diplomatik pasaportlarını, teslim için tanınan 24 saatlik sürenin dolmasının ardından iptal etti. Federal Polis kayıtlarında Bolsonaro adına olağan sınır kapılarından yapılmış bir çıkış işlemi bulunmadığı belirtildi. Bolsonaro’nun ABD’ye ulaştığına ilişkin bilgiler aileye yakın çevrelerden gelirken, ABD tarafının vize açıklaması seyahatin hukuki ve diplomatik boyutunu öne çıkardı.
ABD makamları Bolsonaro ailesine vize verileceğini açıkladı
ABD Dışişleri Bakanlığından üst düzey bir yetkili, Flávio Bolsonaro ve ailesine vize verileceğini, aile üyelerinin ABD’ye girişine izin tanınacağını açıkladı. Açıklama, Bolsonaro’nun Florida’ya ulaştığı yönündeki haberlerin ardından geldi.
ABD Başkanı Donald Trump da gazetecilerin sorusu üzerine Bolsonaro’nun ABD’ye gelmesine onay verebileceğini söyledi. Trump, Brezilya seçimlerini eleştirirken seçimde herhangi bir tarafı desteklemediğini savundu.
Bolsonaro’nun eşi ve iki kızının da ABD’ye gittiği bildirildi. Bazı haberlerde Bolsonaro’nun Florida’da kardeşi Eduardo Bolsonaro tarafından karşılandığı ileri sürüldü. Eduardo Bolsonaro’nun uzun süredir ABD’de yaşadığı aktarılıyor. Bolsonaro’nun siyasi sığınma başvurusu yapacağına ilişkin iddialar ise resmi makamlar tarafından doğrulanmadı.
Brezilya’dan hangi yolla ayrıldığı bilinmiyor
Brezilya Federal Polisi, Flávio Bolsonaro’nun ülkenin normal göç kontrol noktalarından çıkış yaptığına ilişkin kayda rastlanmadığını bildirdi. Bu nedenle Bolsonaro’nun pasaport iptalinden önce mi, yoksa adli kısıtlamalara rağmen mi ülkeden ayrıldığı henüz netleşmedi.
Bir anlatıma göre Bolsonaro, pasaportlara ilişkin kısıtlama fiilen uygulanmadan kısa süre önce Brezilya’dan ABD’ye giden bir uçağa bindi. Başka bir iddiada ise Bolsonaro’nun karayoluyla Arjantin’e geçtiği ve Florida’ya buradan uçtuğu öne sürüldü.
Arjantin yönetimi, Bolsonaro adına ülkeye yapılmış yasal giriş kaydı bulunmadığını duyurdu. Arjantin güzergâhına ilişkin iddianın resmi kayıtlarla desteklenmemesi, seyahatin nasıl gerçekleştiğine dair soruları artırdı. İddialarda adı geçen özel uçağın da Arjantin’de kaldığına dair bilgiler yer aldı.
Pasaport iptali kara para aklama soruşturmasıyla bağlantılı
Yüksek Mahkeme Yargıcı Alexandre de Moraes, kara para aklama soruşturması kapsamında Flávio Bolsonaro’dan tüm seyahat belgelerini 24 saat içinde teslim etmesini istedi. Mahkeme, kararında Bolsonaro’nun mali imkânlarını ve ülkeden ayrılma ihtimalini gerekçeler arasında gösterdi.
Sürenin yerel saatle 11.00’de bitmesinin ardından Federal Polis, Bolsonaro’nun Brezilya pasaportlarını iptal etti. Bazı haberlerde İtalyan pasaportu dâhil diğer seyahat belgelerinin de teslim edilmesinin istendiği belirtildi. Bolsonaro, suçlamaları reddetti ve pasaport kararını siyasi baskı olarak niteledi.
Flávio Bolsonaro hakkında en az iki mali suç soruşturması bulunuyor. Dosyalardan biri, Jair Bolsonaro’nun hayatını anlatan “Dark Horse” adlı biyografik filmin finansmanına ilişkin iddiaları içeriyor. Diğer soruşturma ise avukat Willer Tomaz ile bağlantılı olduğu ileri sürülen mali işlemlere odaklanıyor. Bolsonaro hakkında bu iddialar nedeniyle kesinleşmiş bir mahkûmiyet bulunduğuna ilişkin bilgi yer almıyor.
Lula da Silva, Bolsonaro’nun ülkeden ayrılmasını eleştirdi
Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva, Bolsonaro’nun ülkeden ayrıldığı yönündeki haberleri eleştirerek senatörün Brezilya’da kalıp yargı önünde kendisini savunması gerektiğini söyledi. Lula da Silva, gelişmeyi Brezilya siyaseti açısından “utanç verici” diye niteledi.
Flávio Bolsonaro, 25 Ekim’de yapılan ikinci turda yüzde 48,21 oy alırken Lula da Silva yüzde 51,79 oyla devlet başkanı seçildi. Bolsonaro seçim sonuçlarını kabul etmediğini, usulsüzlük iddialarıyla sonuçların iptalini isteyeceğini açıklamıştı. Buna karşılık Liberal Parti, Lula da Silva’nın zaferini tanıdı.
Bolsonaro’nun kampanya yöneticisi Senatör Rogério Marinho, başlangıçta ülkeden ayrıldığı haberlerini şaşkınlıkla karşıladıklarını söyledi. Marinho daha sonra Bolsonaro’nun kendisine zamana ihtiyacı olduğunu bildiren bir mesaj gönderdiğini aktardı. Bolsonaro’nun senatörlük görevinin şubat ayında sona ermesiyle parlamenter dokunulmazlığının da kalkması bekleniyor.
ABD ile Brezilya arasındaki diplomatik tartışma büyüyebilir
ABD’nin Bolsonaro ailesine vize verme kararı, seçim sonrası Brezilya-ABD ilişkilerindeki gerilimi artırabilecek başlıklardan biri oldu. Lula da Silva yönetimi, seçim kampanyası boyunca Washington’un Bolsonaro ailesine yakın tutum aldığını öne sürmüştü.
Flávio Bolsonaro’nun ABD’deki hukuki statüsü, Brezilya makamlarının seyahatin hangi koşullarda gerçekleştiğine dair incelemesi ve soruşturmalarda atılacak yeni adımlar izlenecek. Resmi çıkış kaydının bulunmaması, Brezilya’dan ayrılış biçiminin henüz bağımsız biçimde doğrulanamadığını gösteriyor.
Sıkça Sorulanlar
Flávio Bolsonaro’nun ABD’ye girişine izin verildi mi?
ABD makamları, Flávio Bolsonaro ve aile üyelerine vize verileceğini ve ABD’ye girişlerine izin tanınacağını açıkladı. Bolsonaro’nun ABD’deki nihai hukuki statüsüne dair resmi bir açıklama yapılmadı.
Flávio Bolsonaro Brezilya’dan nasıl ayrıldı?
Flávio Bolsonaro’nun Brezilya’dan ayrılış güzergâhı netleşmedi. Brezilya Federal Polisi, senatör adına olağan sınır kapılarından yapılmış resmi bir çıkış kaydı bulunmadığını bildirdi.
Arjantin üzerinden seyahat ettiği iddiası doğrulandı mı?
Arjantin yönetimi, Flávio Bolsonaro adına ülkeye yapılmış yasal giriş kaydı bulunmadığını açıkladı. Bu nedenle Arjantin üzerinden Florida’ya geçtiği iddiası resmi kayıtlarla doğrulanmadı.
Flávio Bolsonaro hakkında hangi soruşturmalar yürütülüyor?
Flávio Bolsonaro hakkında biyografik film finansmanı ile bazı mali işlemlere ilişkin kara para aklama iddiaları kapsamında soruşturmalar yürütülüyor. Bolsonaro suçlamaları reddediyor.