Aramco binası vuruldu, karşılıklı tehditler arttı
Husiler, 13 Ekim gecesi Suudi Arabistan’ın doğusundaki Dahran’da bulunan Saudi Aramco’ya ait bir idari binayı hedef aldı. Suudi enerji yetkilileri, saldırının binada sınırlı yangına neden olduğunu açıkladı. Konuya yakın kaynaklar ise yangının birkaç kata yayıldığını ve binada geniş çaplı hasar oluştuğunu bildirdi.
Aramco’nun operasyonlarının sürdüğü, personelin bir bölümünün evden çalıştığı aktarıldı. Dahran yerleşkesinde şirketin kara ve denizdeki petrol tesisleri, boru hatları, rafineriler ve ihracat terminallerini yöneten önemli bir operasyon merkezi bulunuyor.
Husiler 14 Ekim’de Dahran’daki Aramco tesisleri, Riyad’daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı ve Riyad’daki bir Aramco rafineresine balistik füze, seyir füzesi ve insansız hava araçlarıyla saldırı düzenlediklerini açıkladı. Husi yönetimi, Suudi Arabistan’daki havaalanları ile petrol tesislerinde çalışanlara ve sivillere bölgeden ayrılma çağrısı yaptı.
Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, 13 Ekim Salı günü Yemen’in başkenti Sana’nın batısındaki El-Sabaha bölgesinde bulunan Yemen Petrol Şirketi merkez tesisine hava saldırısı düzenledi. Saldırı, koalisyonun tesiste ve çevresinde yaşayan sivillere yaptığı tahliye çağrısından kısa süre sonra gerçekleşti.
El-Sabaha tesisinin stratejik ve sivil önemi
Husilere bağlı medya kuruluşları, tesisin hedef alındığını bildirdi. Sana’da patlama sesi duyulduğu yönündeki haberler de saldırı bildirimlerini destekledi. İlk bilgiler, tesisin ne ölçüde hasar gördüğünü ve saldırıda can kaybı yaşanıp yaşanmadığını ortaya koymadı.
Koalisyon sözcüsü, saldırı öncesinde El-Sabaha merkez istasyonunun yerini gösteren bir harita yayımladı. Açıklamada, sivillerden güvenlikleri için bölgeden ayrılmaları istendi. Koalisyon, hedefin niteliği ve operasyonun askeri kapsamı hakkında ayrıntı paylaşmadı.
Sana’ya yönelik saldırıların aynı gün El-Hudeyde yakınındaki Kanavis, Kızıldeniz’deki Kamaran Adası ve Suudi Arabistan sınırındaki Cevf vilayetine uzandığı bildirildi. Husiler ayrıca Sada vilayeti üzerinde bir Suudi keşif uçağını düşürdüklerini öne sürdü; iddia bağımsız kaynaklarca doğrulanmadı.
El-Sabaha’daki merkez istasyon, Sana ve çevresindeki yakıt dağıtımı bakımından önem taşıyan tesisler arasında yer alıyor. Husilerin denetimindeki başkentte yakıt tedariki, uzun süren savaşın etkisiyle zaten kesintiler, yüksek nakliye maliyetleri ve elektrik sorunlarıyla karşı karşıya bulunuyor.
Tahliye çağrısının ardından yakıt sıkıntısı endişesi taşıyan bazı Sana sakinleri akaryakıt istasyonlarında sıra oluşturdu. Yemen Petrol Şirketi ise acil duruma karşı önlem aldığını, yakıt stoklarının güvenli depolarda bulunduğunu ve halkın ihtiyacını uzun süre karşılayacak düzeyde olduğunu açıkladı.
Tesisin uzun süre devre dışı kalması, kentteki sivil yaşamı ve ulaşımı doğrudan etkileyebilir. Yakıt depolama ve dağıtım altyapısına yönelik askeri operasyonlar, özellikle yoğun yerleşim alanlarının yakınında gerçekleştiğinde yangın, ikincil patlama ve tedarik kesintisi risklerini artırıyor.
Riyad’da füze alarmı ve havalimanı kısıtlaması
Koalisyon, 14 Ekim’de Riyad yönüne fırlatılan bir balistik füzeyi engellediğini açıkladı. Başkentte hava tehdidi alarmı verildi, ardından alarm kaldırıldı. Riyad’da duyulan patlama seslerinin ardından iki engellenen füzenin parçalarının yerleşim alanlarına düştüğü; dört kişinin yaralandığı ve 15 evde sınırlı hasar meydana geldiği bildirildi.
Husiler, Suudi Arabistan içinde yeni saldırılar düzenleme niyetini yineledi. Husi askeri sözcüsü Yahya Seri daha önce çalışanlar ve siviller için Aramco tesisleri, Riyad’daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı ve bir rafineri çevresinden uzaklaşma uyarısı yapmıştı.
Riyad’daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı son günlerde dört kez hedef alındı. Havalimanına yönelik cumartesi günkü saldırıda 13 kişinin öldüğü bildirildi. Yetkililer havalimanını 17 Ekim’e kadar kapattı; çok sayıda hava yolu şirketi Suudi Arabistan seferlerini iptal etti veya askıya aldı.
Suudi Arabistan’daki saldırılar, petrol piyasası ve finansal piyasalarda da güvenlik riskini artırdı. Saudi Aramco saldırısının ardından Suudi Arabistan gösterge endeksi yüzde 1,7 düştü; Aramco hisseleri yüzde 1,6 değer kaybetti. Petrol fiyatları da yükseldi.
Yemen savaşında enerji altyapısına yönelen gerilim
Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, Yemen’de uluslararası tanınırlığa sahip hükümeti desteklemek için 2015’ten beri askeri operasyon yürütüyor. Husiler ise Sana’nın yanı sıra Yemen’in kuzey ve batısındaki geniş alanları denetliyor. Savaş, yıllar içinde ağır bir insani krize ve temel hizmetlerde süreklilik sorunlarına neden oldu.
Son gelişme, çatışmanın cephe hatlarının dışına taşarak petrol depoları, havalimanları ve lojistik merkezler üzerinde yoğunlaştığını gösterdi. Enerji altyapısına dönük tehditler, yalnızca yerel yakıt tedarikini değil, Körfez bölgesindeki güvenlik algısını, hava taşımacılığını ve sigorta maliyetlerini de etkiliyor.
Çatışmaların Yemen’in güneybatısındaki Taiz çevresinde de şiddetlendiği bildirildi. Yemen hükümeti, Husilerin son 24 saatte Taiz’de düzenlediği saldırılarda altı kişinin öldüğünü, 18 kişinin yaralandığını açıkladı. Kızılhaç, Yemen’deki hastanelerin savaş yaralılarındaki artış nedeniyle zorlandığını bildirdi.
Dünya Gıda Programı, Husilerin ay başında kuşattığı Taiz’e insani yardım ulaştırılamadığını duyurdu. Kuruluş, kentte yardıma bağımlı 600 binden fazla kişiye, aralarında 200 binden fazla kadın ve çocuğun da bulunduğu nüfusa erişilemediğini açıkladı.
Kızıldeniz ile Aden Körfezi’ni bağlayan Babülmendep Boğazı çevresindeki askeri hareketlilik, deniz ticareti için de risk oluşturuyor. Boğazdaki uzun süreli bir aksama, ticari gemi trafiğini ve enerji taşımacılığını etkileyebilir.
El-Sabaha tesisindeki hasarın boyutu ve koalisyonun yeni operasyon planları henüz açıklanmadı. Husilerin Dahran saldırısından sonra yeni bir saldırı dalgası düzenleyip düzenlemeyeceği, Riyad ve diğer Suudi kentlerindeki güvenlik tedbirlerinin seyri açısından belirleyici olacak. Taraflar arasında saldırıların durdurulmasına yönelik doğrulanmış yeni bir anlaşma bulunmuyor.
Sıkça Sorulanlar
Saudi Aramco’ya yönelik saldırı nerede gerçekleşti?
Saldırı, Suudi Arabistan’ın doğusundaki Dahran kentinde Saudi Aramco’ya ait bir idari binaya düzenlendi. Yetkililer saldırının sınırlı yangına neden olduğunu açıkladı.
Husiler hangi Suudi hedeflerini tehdit etti?
Husiler, Dahran’daki Aramco tesisleri, Riyad’daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı ve Riyad’daki Aramco rafinerisini hedef alabileceklerini bildirdi. Açıklamada havaalanları ve petrol tesislerindeki siviller ile çalışanlara uzaklaşma çağrısı yapıldı.
Riyad’daki füze olayında can kaybı oldu mu?
Riyad yönüne fırlatılan balistik füzenin engellendiği bildirildi. Engellenen iki füzenin parçalarının düşmesi sonucu dört kişi yaralandı ve 15 evde sınırlı hasar oluştuğu açıklandı.
Sana’daki El-Sabaha petrol tesisinin önemi nedir?
El-Sabaha’daki merkez istasyon, Sana ve çevresinin yakıt dağıtımında kullanılan tesisler arasında yer alıyor. Tesisin uzun süre devre dışı kalması ulaşım, elektrik üretimi ve sivil yakıt tedarikini etkileyebilir.
Taiz’deki insani durum neden ağırlaştı?
Taiz’e insani yardım erişiminin kesildiği bildirildi. Dünya Gıda Programı, kentte aralarında kadınlar ve çocukların da bulunduğu 600 binden fazla yardım bağımlısı kişiye ulaşılamadığını açıkladı.