Fon tasfiyesi düzenlemesi TBMM’de yasalaştı
Tasfiyesine karar verilen bazı yatırım fonlarına ilişkin kanun teklifi, 22 Ekim’de TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaştı. Düzenleme, 17 Eylül 2026 tarihli kararlar kapsamında tasfiyesi henüz tamamlanmamış fonlar için özel tasfiye ve geri kazanım kuralları getiriyor.
Kanuna göre tasfiye işlemleri, Sermaye Piyasası Kurulunun gözetim ve denetiminde görevli kuruluşlar tarafından yürütülecek. Fon varlıklarının belirlenmesi, nakde çevrilmesi, değerlemesi, yatırımcıların tespiti ile ara ve nihai ödemelerin usulünü Sermaye Piyasası Kurulu belirleyecek.
Düzenleme, yatırımcılar için otomatik ve herkese eşit 1 milyon lira ödeme güvencesi oluşturmuyor. Sermaye Piyasası Kurulunun belirleyeceği fonlarda, tasfiye malvarlığındaki dağıtılabilir kaynağa bağlı olarak net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olanlara tutarları kadar, 1 milyon lira ve üzerindeki yatırımcılara ise en fazla 1 milyon lira ara ödeme yapılabilecek. Kaynağın yetersiz kalması halinde Kurul, küçük tutarlı yatırımcılardan başlayarak ödeme veya asgari ara ödeme yöntemi belirleyebilecek.
Ödeme, yargı ve önleme için üç başlık belirlendi
Erdoğan’ın açıkladığı yol haritasının ikinci ayağını, piyasa manipülasyonu yoluyla haksız kazanç sağladığı iddia edilen kişiler hakkındaki adli incelemeler oluşturuyor. Erdoğan, başsavcılıkların deliller ve itiraflar doğrultusunda çalışma yaptığını, haksız ve fahiş kazanç elde edenlerin yargı önünde hesap vereceğini söyledi.
Üçüncü başlık ise benzer bir fon krizinin tekrar yaşanmaması için kurumsal, bireysel ve mevzuata ilişkin tedbirlerin hazırlanması oldu. Devlet Denetleme Kurulu’nun kapsamlı bir rapor hazırlayacağı, raporun ardından denetim ve düzenleme alanlarında yeni adımlar atılacağı açıklandı.
Fon Koordinasyon Kurulu ile ekonomi yönetiminin düzenli toplantılar yaptığı da belirtildi. Kurulun, tasfiye işlemleri ve yatırımcı ödemeleri konusunda alınan kararları kamuoyuna duyurduğu kaydedildi.
Ara ödeme ve geri kazanım sistemi nasıl işleyecek?
Kanun, fon malvarlığından hukuka aykırı biçimde çıkarıldığı belirlenen değerlerin geri kazanılmasına yönelik çerçeve de oluşturdu. Fon zararı veya kaybından öncelikle fonun kurucusu ya da yöneticisi olan portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak. Tahsil edilemeyen tutarlarda, sorumluluğu belirlenen gerçek ve tüzel kişiler ile birlikte hareket ettiği tespit edilenler hakkında tahsil işlemi uygulanabilecek.
Her fon için Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu nezdinde ayrı geri kazanım hesabı açılacak. El konulan veya müsadere edilen ve fonla hukuki ya da ekonomik bağlantısı belirlenen malvarlığı değerleri, koşullara göre ilgili fona veya geri kazanım hesabına aktarılabilecek. Hesaplardaki kaynaklar yalnızca tasfiye ve fon pay sahiplerine yapılacak ödemelerde kullanılacak.
Piyasa bozucu eylem, bilgi suistimali veya piyasa dolandırıcılığı fiillerini işlediği ya da fonlarla birlikte hareket ettiği Sermaye Piyasası Kurulunca tespit edilenlere tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme yapılmayacak. Ayrıca, 17 Eylül ve öncesinde Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu’na iletilmiş; ancak temerrüt veya fiyat açıklanmaması nedeniyle sonuçlanmamış emirlerde payları bloke edilen yatırımcılar da tasfiye kapsamına alınacak.
Soruşturma ve tasfiye işlemleri devam ediyor
Fon soruşturması, sermaye piyasasındaki bazı pay işlemleri ve fon hareketlerine ilişkin incelemeler sonrasında eylülde hız kazandı. Soruşturma kapsamında tutuklama, gözaltı, mal varlığına tedbir ve yurt dışına çıkış yasağı gibi adli tedbirler uygulandı.
21 Ekim’de dört halka açık şirketin pay işlemlerine ilişkin inceleme kapsamında 31 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi. İncelemelerin, sermaye piyasası otoritesinin raporları ve yazılı başvurular üzerine başlatıldığı bildirildi.
Erdoğan, fon soruşturmasına yönelik eleştirilerde bilgi ve belgeye dayanılması gerektiğini savundu. Yatırımcı ödemeleri, sorumluların tespiti ve yeni tedbirlerin hazırlanması başlıklarının birbirinden ayrı fakat eş zamanlı yürütüleceğini söyledi.
Yasadan sonra yatırımcıları hangi adımlar bekliyor?
Yasa, tasfiye işlemlerinin hızlanması için hukuki dayanak sağlarken ödemelerin miktarı ve takvimi her fonun varlık yapısına, tasfiye sonucunda oluşacak kaynağa ve Sermaye Piyasası Kurulunun uygulama kararlarına bağlı olacak. Ara ödeme alan yatırımcıların katılma payları ara ödeme aşamasında iade edilmeyecek; nihai tasfiye ödemelerinde önceki tutarlar mahsup edilecek.
Tasfiye kapsamında daha önce bazı yatırım fonlarında nakdi ve ayni iade işlemlerinin tamamlandığı açıklanmıştı. Buna karşılık bazı fonlar için olağanüstü tasfiye işlemleri sürüyor. Yatırımcıların alacaklarının miktarı, fon varlıklarının satışı ve hukuki tahsilat sonuçlarına göre netleşecek.
Sıkça Sorulanlar
Fon tasfiyesi yasası ne zaman kabul edildi?
Tasfiyesine karar verilen bazı yatırım fonlarına ilişkin kanun, 22 Ekim 2026'da TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilerek yasalaştı.
Yatırımcılara 1 milyon lira ödeme garanti mi?
Hayır. Kanun, Sermaye Piyasası Kurulunun belirleyeceği fonlarda ve mevcut tasfiye kaynağına bağlı olarak 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılmasına imkân tanıyor. Ödeme tutarı ve sırası her fon için ayrıca belirlenecek.
Fon tasfiyesi yasası hangi yatırımcıları kapsıyor?
Düzenleme, 17 Eylül 2026 tarihli Sermaye Piyasası Kurulu kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ve tasfiyesi tamamlanmamış fonların pay sahiplerini kapsıyor. Sonuçlanmamış TEFAS emirleri nedeniyle payları bloke edilen bazı yatırımcılar da kapsamda yer alıyor.
Fon zararından kimler sorumlu olacak?
Kanuna göre fon zararından öncelikle fonun kurucusu veya yöneticisi olan portföy yönetim şirketi sorumlu olacak. Tahsil edilemeyen tutarlarda sorumluluğu tespit edilen gerçek ve tüzel kişiler hakkında da işlem yürütülebilecek.