Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in daveti üzerine 8 Kasım’da Karabağ’a geldi. Azerbaycan’ın Zafer Günü’nün 6. yıl dönümü kapsamındaki ziyarette Erdoğan’ı Füzuli Uluslararası Havalimanı’nda Aliyev ve eşi Mihriban Aliyeva karşıladı. Erdoğan, Şuşa Valiliği’ndeki resmi törenin ardından Aliyev ile baş başa görüştü.
Erdoğan ve Aliyev, görüşmenin ardından düzenledikleri ortak basın toplantısında Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinin müttefiklik düzeyinde sürdüğünü vurguladı. Erdoğan, Karabağ’ın yeniden imarına Türkiye’nin katkısının süreceğini ve Güney Kafkasya’da hedefin kalıcı barış olduğunu söyledi. Aliyev ise İkinci Karabağ Savaşı sırasında Türkiye’nin verdiği desteğin unutulmayacağını belirtti.
Şuşa’daki görüşmede barış ve imar öne çıktı
Erdoğan, Şuşa’da 15 Haziran 2021’de imzalanan Şuşa Beyannamesi’nin iki ülke arasındaki kardeşliği müttefiklik bağıyla güçlendirdiğini söyledi. Erdoğan, Türkiye ile Azerbaycan arasındaki bağları zayıflatmak isteyenlerin hedeflerine ulaşamayacağını belirtti.
Karabağ’ın yeniden imarı için Azerbaycan’ın yürüttüğü çalışmaları yakından izlediklerini anlatan Erdoğan, Türkiye’nin yeniden inşa ve kalkınma faaliyetlerine tecrübesiyle katkı sunmayı sürdüreceğini bildirdi. Erdoğan, Ağdam’da 14 bin 500 metrekarelik alanda 40 derslikli okul inşaatına başlandığını, okulun gelecek yıl Aliyev ile birlikte açılmasının planlandığını açıkladı.
Aliyev, 44 gün süren İkinci Karabağ Savaşı boyunca Türkiye’nin Azerbaycan’ın yanında olduğunu söyledi. Aliyev, Türkiye-Azerbaycan birliğinin kalıcı olduğunu ve iki ülkenin dayanışmasına zarar vermek isteyenlerin başarılı olamayacağını dile getirdi.
Erdoğan’ın mektubunda Zafer Günü vurgusu
Erdoğan, mektubunda yaklaşık 30 yıl işgal altında kalan Azerbaycan topraklarının özgürlüğüne kavuşmasının yıl dönümünü kutladı. Tebrik mesajı, Aliyev’e ve Azerbaycan halkına iletildi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Karabağ Zaferi’yle sonuçlanan mücadelenin Azerbaycan’ın haklı davasını güçlendirdiğini söyledi. Erdoğan, zaferin yalnız Azerbaycan için değil, Türk dünyasının tamamı için de gurur vesilesi olduğunu vurguladı.
Mektupta, çatışmaların ardından Azerbaycan’ın denetimine geçen yerleşimlerde yürütülen yeniden inşa ve ihya çalışmalarına da yer verildi. Erdoğan, söz konusu çalışmaların hızla ilerlemesinin memnuniyet verdiğini belirtti.
Erdoğan ayrıca bağımsızlık mücadelesinde hayatını kaybeden Azerbaycanlı askerler için rahmet dileğinde bulundu, gazilere şükranlarını sundu. Mektup, Azerbaycan halkına huzurlu ve müreffeh gelecek dileğiyle tamamlandı.
Erdoğan Şuşa’da resmi törenle karşılandı
Cumhurbaşkanı Erdoğan ve eşi Emine Erdoğan, Füzuli Uluslararası Havalimanı’ndaki karşılamanın ardından Şuşa Valiliği’ne geçti. Erdoğan çifti, Şuşa’da İlham Aliyev ve eşi Mihriban Aliyeva tarafından resmi törenle karşılandı.
Erdoğan ve Aliyev’in tören alanındaki yerlerini almasının ardından askerî bando iki ülkenin millî marşlarını çaldı. Liderler, tören sırasında Türkiye ve Azerbaycan heyetlerinin üyelerini karşılıklı olarak tanıttı.
Ziyarette Erdoğan’a eşi Emine Erdoğan’ın yanı sıra Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanı İbrahim Kalın, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Akif Çağatay Kılıç, Çağrı Erhan, Kürşad Zorlu ve Binali Yıldırım eşlik etti.
Erdoğan ile Aliyev’in baş başa görüşmesinde Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinin mevcut durumu, siyasi, ekonomik ve stratejik iş birliğinin geliştirilmesi ele alındı. Liderler, Güney Kafkasya’daki gelişmeler ile bölgesel ve küresel meseleler hakkında da görüş alışverişinde bulundu.
Ziyaret programında Hocalı Soykırım Anıtı ile Hankendi’deki Zafer Anıtı’na çelenk bırakılması ve iki liderin ortak basın açıklaması da yer aldı.
Şuşa Beyannamesi ve bölgesel istikrar mesajı
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye ile Azerbaycan arasındaki ilişkilerin “tek millet, iki devlet” anlayışına dayandığını bildirdi. Erdoğan, Şuşa Beyannamesi’nin iki ülke arasındaki siyasi, ekonomik ve güvenlik alanlarındaki iş birliğini pekiştirdiğine dikkat çekti.
Erdoğan’a göre Türkiye ve Azerbaycan’ın eş güdümlü çalışmaları, Güney Kafkasya’nın çatışma ve istikrarsızlıkla anılan bir bölge olmaktan çıkıp iş birliği ve kalkınma alanı olarak değerlendirilmesine katkı sağlıyor. Ortak basın toplantısındaki bölgesel mesaj, meydanlarda kazanılan zaferin kalıcı barış ve istikrarla tamamlanması hedefini öne çıkardı.
Karabağ’daki 44 günlük savaşın bilançosu
Azerbaycan, Karabağ’da 27 Eylül 2020’de başlattığı karşı saldırıyla 44 gün süren savaşı yürüttü. Çatışmalar 10 Kasım 2020’de sona erdi.
Operasyonlar sonucunda 5 kent merkezi, 4 kasaba ve 286 köy Azerbaycan’ın kontrolüne geçti. Savaşın ardından imzalanan anlaşma kapsamında Ermenistan, Ağdam, Laçın ve Kelbecer’den çekilmeyi kabul etti.
Karabağ Zaferi’nin yıl dönümü Türkiye’de de çeşitli etkinliklerle anılıyor. İstanbul’un Bağcılar ilçesinde Azerbaycan Dostluk Parkı’nda düzenlenen törende, 44 günlük savaşı simgeleyen 44 fidan dikildi. Törene Azerbaycan’ın İstanbul Başkonsolosu Zamin Aliyev, yerel yöneticiler, askerî heyet ve davetliler katıldı.
Fidanlar, Karabağ’da hayatını kaybedenlerin anısına ve Türkiye-Azerbaycan dayanışmasına atfen toprakla buluşturuldu. Katılımcılar fidanlara ilk can suyunu verdi.
8 Kasım’ın Zafer Günü olarak seçilme nedeni
Azerbaycan’da Zafer Günü başlangıçta 10 Kasım olarak belirlenmişti. İlham Aliyev, tarihin Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ün vefat yıl dönümüne denk gelmesi nedeniyle kutlama gününü değiştirdi.
Zafer Günü daha sonra Şuşa’nın kurtarıldığı 8 Kasım tarihine alındı. Şuşa, Karabağ’daki kültürel ve simgesel konumu nedeniyle savaşın en önemli kazanımlarından biri kabul ediliyor.
8 Kasım’daki anmalar, Karabağ savaşının askerî sonucunun yanı sıra Azerbaycan’ın egemenlik, yeniden imar ve bölgesel iş birliği hedefleri bakımından da önem taşıyor. Erdoğan’ın Karabağ ziyareti, Aliyev ile görüşmesi ve ortak basın toplantısı, yıl dönümünde Türkiye’nin Azerbaycan’la dayanışma mesajını yeniden ortaya koydu.
Sıkça Sorulanlar
Erdoğan ve Aliyev Şuşa’da ne görüştü?
Recep Tayyip Erdoğan ile İlham Aliyev, Türkiye-Azerbaycan ilişkileri, Karabağ’ın yeniden imarı, Güney Kafkasya’daki gelişmeler ve bölgesel barış hedefini görüştü.
Erdoğan ve Aliyev ortak basın toplantısında hangi mesajları verdi?
İki lider, Türkiye-Azerbaycan birliğinin ve Şuşa Beyannamesi ile güçlenen müttefikliğin süreceğini söyledi. Erdoğan, kalıcı barış ve Karabağ’ın yeniden imarı için Türkiye’nin desteğinin devam edeceğini belirtti.
Erdoğan’ın Karabağ ziyaretinin programında neler vardı?
Ziyaret; Füzuli Uluslararası Havalimanı’ndaki karşılama, Şuşa’daki resmi tören, baş başa görüşme, ortak basın toplantısı, Hocalı Soykırım Anıtı ve Hankendi’deki Zafer Anıtı ziyaretlerini içerdi.
Azerbaycan Zafer Günü neden 8 Kasım’da kutlanıyor?
Azerbaycan Zafer Günü, Şuşa’nın 8 Kasım 2020’de Azerbaycan güçlerinin kontrolüne geçmesinin yıl dönümünde kutlanıyor. Kutlama tarihi başlangıçta 10 Kasım olarak belirlenmiş, Mustafa Kemal Atatürk’ün vefat yıl dönümüyle çakıştığı için 8 Kasım’a alınmıştı.