ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, petrol ve doğal gaz işletmelerinin metan emisyonlarını sınırlayan Biden dönemi düzenlemelerini gevşetmeye hazırlanıyor. ABD Çevre Koruma Ajansının (EPA) hazırladığı teklif, düşük üretimli kuyular için denetim ve ekipman yükümlülüklerini azaltırken büyük metan sızıntılarını tespit etmeyi amaçlayan Süper Yayıcı Programı’nı da kaldırmayı hedefliyor. Trump’ın planı 27 Ekim 2026 Salı günü Teksas’ın Lubbock kentindeki mitingde açıklaması bekleniyor.
EPA taslağı metan denetimlerini nasıl değiştiriyor?
EPA taslağı, petrol ve doğal gaz sahalarındaki metan kaçaklarının bulunması ve onarılması için getirilen federal standartları yeniden düzenliyor. Taslakta, uzaktan algılama yoluyla saatte 100 kilogram veya daha fazla metan salımı belirleyen bağımsız izleme kuruluşlarının bildirimlerine dayanan Süper Yayıcı Programı’nın kaldırılması yer alıyor.
Süper Yayıcı Programı, işletmelerin büyük sızıntıları federal standartlara göre incelemesini ve onarmasını öngörüyordu. EPA, programın Temiz Hava Yasası kapsamındaki yükümlülükleri karşılamak için gerekli olmadığını ve etkili işlemediğini savunuyor.
Teklif ayrıca petrol kuyularından çıkan eşlik eden doğal gaz için satış hattına ulaştırma şartını gevşetebilir. Taslakta, gazın yakılması için yüzde 95 verimlilik standardına veya alternatif bir kontrol teknolojisine dönülmesi seçeneği bulunuyor. EPA, bazı üretim bölgelerinde gazı satış hattına ulaştırmanın teknik ya da ekonomik olarak mümkün olmadığını belirtiyor.
Marjinal kuyular düzenlemenin merkezinde bulunuyor
Düzenlemenin odağında, günlük 15 varil veya daha az petrol üreten marjinal kuyular bulunuyor. EPA verilerine göre ABD’deki 990 bini aşkın petrol ve doğal gaz kuyusunun yaklaşık 783 bini, yani yüzde 79’u marjinal kuyu sınıfında yer alıyor.
Küçük üreticiler, eski kuyularda sızıntı denetimi ve ekipman yenileme maliyetlerinin işletmeyi ekonomik olmaktan çıkardığını söylüyor. Sektör temsilcileri, bazı kuyularda yıllık uyum maliyetinin 5 bin ila 15 bin dolar arasında değiştiğini, kuyuların yıllık net gelirinin ise 5 bin ila 10 bin dolar düzeyinde kalabildiğini bildiriyor.
EPA, kuyu sahaları için iki ayrı sınıflandırma seçeneği değerlendiriyor. İlk seçenek üretim düzeyine göre marjinal ve marjinal olmayan kuyu ayrımı getiriyor. İkinci seçenek ise kaynak türüne göre geleneksel ve geleneksel olmayan sahalar için ayrı standartlar oluşturuyor.
Kaynaklardaki hesaplamalar, marjinal kuyuların ABD petrol üretiminin yaklaşık yüzde 7-8’ini ve doğal gaz üretiminin yaklaşık yüzde 7’sini sağladığını gösteriyor. Metan emisyonlarındaki pay için ise farklı değerlendirmeler yer alıyor: bazı hesaplamalar düşük üretimli kuyuların sektör metan emisyonlarının yaklaşık yarısından sorumlu olduğunu, sektör temsilcilerinin dayandığı başka bir değerlendirme ise toplam ABD emisyon envanterindeki payın yüzde 0,2’nin altında kaldığını ileri sürüyor.
İdarenin maliyet ve üretim hesapları öne çıkıyor
Trump yönetimi, teklifin petrol ve doğal gaz şirketlerine toplam 45 milyar dolar tasarruf sağlayacağını hesaplıyor. Yönetim, daha düşük uyum maliyetleri, artan yakıt üretimi ve emtia fiyatlarındaki olası düşüşlerin tüketicilere de yansıyabileceğini savunuyor.
EPA’nın projeksiyonuna göre gevşetilen kurallar 2027-2050 döneminde 210 milyon varil ek petrol ile 1,41 trilyon kübik fit ek doğal gaz üretiminin önünü açabilir. Lee Zeldin, enerji üreticilerinin gereksiz mali yükler altında kalmaması gerektiğini, enerji fiyatlarının haneler için erişilebilir olması gerektiğini söyledi.
Biden yönetiminin 2024’te yürürlüğe giren önceki kuralları ise petrol ve doğal gaz sektöründeki metan kirliliğini önemli ölçüde azaltmayı hedefliyordu. Önceki analizlerde, metan yakalamanın üreticilere 2028-2038 arasında yılda 1 milyar dolardan fazla ek doğal gaz geliri sağlayabileceği hesaplanmıştı.
Çevre ve sağlık etkileri tartışılıyor
Çevre örgütleri, metan sızıntılarının azaltılmasına yönelik standartların gevşetilmesinin iklim değişikliği ve hava kirliliğiyle mücadeleyi zayıflatacağını belirtiyor. Örgütler, kaçakların yalnızca enerji kaybına değil, solunum ve kalp-damar sağlığı üzerinde risk oluşturan kirleticilere de katkı sunduğunu vurguluyor.
Metan, doğal gazın temel bileşeni ve güçlü bir sera gazı olarak kabul ediliyor. Kaynaklar, metanın karbondioksite kıyasla ısı tutma etkisi için farklı ölçüler paylaşıyor; bazı kaynaklar 28 katın üzerinde, bazıları ise yüzde 80 daha yüksek bir etki bildiriyor. Farklılık, hesaplama yöntemleri ve kullanılan zaman aralıklarına ilişkin ayrıntıların haber metinlerinde aynı biçimde verilmemesinden kaynaklanıyor.
Trump yönetimi ise Biden dönemi kurallarının yüksek maliyetli ve uygulanamaz olduğunu savunuyor. Büyük petrol şirketlerinin bir bölümü metan sızıntılarını sınırlayan kuralları desteklerken, küçük ve bağımsız üreticiler eski kuyuların kapanma riskiyle karşı karşıya kaldığını belirtiyor.
Teklif için kamuoyu görüşü alınacak
EPA teklifinin henüz kesinleşmediği bildirildi. Teklif Federal Register’da yayımlandıktan sonra kurum, en az 45 günlük kamuoyu görüşü süresi işletecek ve bir kamu duruşması düzenleyecek.
Görüş sürecinde üreticiler, eyalet yönetimleri, çevre örgütleri ve halk taslağa ilişkin değerlendirmelerini EPA’ya sunabilecek. EPA’nın gelen görüşler ve teknik incelemelerin ardından nihai düzenleme metnini yayımlaması bekleniyor.
Sıkça Sorulanlar
Trump yönetiminin metan düzenlemesi teklifi neyi değiştiriyor?
Teklif, petrol ve doğal gaz sahalarındaki metan sızıntılarını denetleme ve onarma yükümlülüklerini gevşetmeyi öngörüyor. Taslak ayrıca büyük metan kaçaklarını bildiren Süper Yayıcı Programı'nı kaldırmayı hedefliyor.
Metan kurallarındaki değişiklik en çok hangi kuyuları etkileyecek?
Teklifin odağında günlük 15 varil veya daha az petrol üreten marjinal kuyular bulunuyor. ABD'deki petrol ve doğal gaz kuyularının yaklaşık yüzde 79'u marjinal kuyu olarak sınıflandırılıyor.
EPA teklifinin petrol ve doğal gaz sektörü için mali etkisi ne olacak?
Trump yönetimi, kuralların gevşetilmesinin sektöre toplam 45 milyar dolar tasarruf sağlayacağını hesaplıyor. Yönetim, uyum maliyetlerindeki düşüşün üretimi artırabileceğini ve tüketici maliyetlerini azaltabileceğini savunuyor.
Metan düzenlemesinin kaldırılmasına neden itiraz ediliyor?
Çevre örgütleri, sızıntı tespit ve onarım kurallarının gevşetilmesinin metan salımını, hava kirliliğini ve sağlık risklerini artıracağını belirtiyor. Küçük üreticiler ise mevcut kuralların eski kuyuları işletmeyi ekonomik olmaktan çıkardığını savunuyor.
EPA'nın metan teklifi ne zaman kesinleşecek?
EPA teklifi henüz nihai düzenleme değil. Taslak Federal Register'da yayımlandıktan sonra en az 45 gün kamuoyu görüşüne açılacak ve EPA görüşlerin ardından nihai kararını verecek.