Yönetmelik okul öncesi ve ilkokullarda sınavı kaldırdı
Millî Eğitim Bakanlığı, Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği’nde kapsamlı değişiklik yaptı. 14 Kasım 2026’da yürürlüğe giren kurallar, okul öncesi eğitim kurumları ile ilkokullarda herhangi bir ad altında sınav yapılmasını yasakladı.
Okul öncesi ve ilkokul öğrencilerinin bilişsel, fiziksel, sosyal ve duygusal gelişimleri sınav notu yerine eğitim dönemi boyunca izlenecek. Öğretmenler, öğrencilerin gelişim ihtiyaçlarını izleme sonuçlarına göre belirleyecek ve gerekli desteği planlayacak.
Yönetmelik, ölçme ve değerlendirme sonuçlarının öğrenciler, sınıflar, okullar veya iller arasında sıralama, karşılaştırma ve kıyaslama amacıyla kullanılmasına da izin vermiyor. Kaynaştırma ve bütünleştirme yoluyla eğitim alan öğrenciler için Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı esas alınacak.
Ortak yazılı sınavlar okul ve ülke geneline ayrıldı
Ortaokul ve ortaöğretim kademelerindeki ortak yazılı sınavlar, yeni düzenlemeyle okul geneli ve ülke geneli olmak üzere iki başlıkta toplandı. Ülke geneli ortak yazılı sınavlar, Bakanlığın belirleyeceği sınıf düzeyleri ve derslerde ortak ölçütlerle öğrencilerin öğrenme düzeyini belirlemek amacıyla uygulanacak.
Bakanlık, ülke geneli ortak yazılıların hangi derslerde ve sınıflarda yapılacağını öğretim yılı başında ilan edecek. Konu ve soru dağılım tablolarını ilgili genel müdürlük hazırlayacak; sınavların hazırlanması, uygulanması ve değerlendirilmesine ilişkin kuralları da Bakanlık belirleyecek.
Bakanlığın ülke çapında yapmadığı ortak yazılılar, aynı ders ve sınıf düzeyindeki öğrenciler için okul genelinde gerçekleştirilecek. İl ve ilçe genelinde ortak yazılı sınav yapılmasına ilişkin hükümler ise yönetmelikten çıkarıldı. Ölçme değerlendirme merkezlerinin ortak sınav koordinasyonu görevi, ülke geneli ortak yazılı sınavlarla sınırlandı.
Okul sınavlarında açık uçlu sorular uygulanacak
Ülke geneli ortak yazılılar dışındaki okul sınavları, öğrencilerin cevapları kendilerinin oluşturduğu açık uçlu yazılı yoklama biçiminde yapılacak. Sorular, farklı bilişsel düzeylerdeki öğrenme çıktılarını ölçmeyi hedefleyecek.
Okul genelindeki ortak yazılıların soru dağılımı, Bakanlığın her dönem yayımlayacağı konu ve soru dağılım tablolarına göre hazırlanacak. Bakanlığın tablo yayımlamadığı ders ve sınıf düzeylerinde il sınıf ve alan zümreleri, ölçme değerlendirme merkezi müdürlüğünün görüşüyle tablo oluşturacak.
Türkçe, Türk dili ve edebiyatı ile yabancı dil derslerinde dinleme, konuşma, okuma ve yazma becerileri yazılı ve uygulamalı sınavlarla ölçülecek. Ülke geneli ortak yazılı uygulanan derslerde uygulamalı sınavı okul yapacak; yazılı ve uygulamalı bölümlerin puanları birlikte değerlendirilecek.
Sınav takvimi e-Okul üzerinden ilan edilecek
Okullar, sınav tarihlerini öğretim yılı başında e-Okul üzerinden duyuracak. Mücbir sebepler nedeniyle sınavın ilan edilen tarihte yapılamaması halinde yeni tarihi valilikler belirleyebilecek.
Mesleki ve teknik ortaöğretimde yoğunlaştırılmış eğitim uygulanan sınıflar, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilerin bulunduğu sınıflar ve mesleki eğitim merkezleri için sınav tarihlerini okul ve kurum yönetimleri saptayacak. Sınav sonuçları şube ve sınıf düzeyinde incelenecek; öğrenme eksikliği belirlenen öğrenciler için öğretmenler ve zümreler telafi çalışmaları planlayacak.
Bakanlık, uygun gördüğü dijital sistem ve araçlarla ölçme faaliyetlerini kısmen veya tamamen elektronik ortamda yürütebilecek. Soru hazırlama ve değerlendirme aşamalarında Bakanlığın uygun bulduğu yapay zekâ araçlarından yararlanılabilecek.
ABİDE, PISA ve TIMSS için kurallar yenilendi
Yönetmeliğe ulusal ve uluslararası izleme araştırmalarını düzenleyen ayrı bir bölüm eklendi. Akademik Becerilerin İzlenmesi ve Değerlendirilmesi Araştırması (ABİDE), illeri temsil eden örneklemlerle iki yıllık döngüler halinde yapılacak.
Dört Beceride Türkçe Dil Gelişimi İzleme Araştırması ile okuryazarlık araştırmaları, Türkiye’yi temsil eden örneklemler üzerinden iki yılda bir uygulanacak. Okul Tabanlı İzleme Araştırması ise Bakanlığın belirlediği sınıf düzeyleri ve derslerde her yıl gerçekleştirilecek.
Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı PISA ve Uluslararası Matematik ve Fen Eğilimleri Araştırması TIMSS için hazırlanan ulusal raporlar, uluslararası raporlarla aynı zamanda kamuoyuna açıklanacak. Öğrenci başarısını etkileyen unsurları belirlemek amacıyla anketler ve ölçekler de uygulanabilecek.
Sıkça Sorulanlar
İlkokullarda sınav yapılacak mı?
Hayır. 14 Kasım 2026'da yürürlüğe giren düzenlemeye göre okul öncesi eğitim kurumları ve ilkokullarda herhangi bir ad altında sınav yapılamayacak.
Ülke geneli ortak yazılı sınavlar hangi derslerde yapılacak?
Millî Eğitim Bakanlığı, ülke geneli ortak yazılı sınavların uygulanacağı sınıf düzeylerini ve dersleri her öğretim yılının başında ilan edecek. Sınavların konu ve soru dağılım tabloları Bakanlık tarafından duyurulacak.
Okullardaki diğer yazılı sınavların soru biçimi nasıl olacak?
Ülke geneli ortak yazılı sınavlar dışındaki okul sınavları, öğrencilerin cevaplarını kendilerinin oluşturduğu açık uçlu yazılı yoklama biçiminde uygulanacak. Sorular farklı bilişsel düzeylerdeki öğrenme çıktılarını ölçmek üzere hazırlanacak.
İl ve ilçe genelindeki ortak sınavlar devam edecek mi?
Hayır. Yönetmelik değişikliği, il ve ilçe geneli ortak yazılı sınavlara ilişkin hükümleri metinden çıkardı. Ortak sınavlar okul geneli ve ülke geneli kategorilerinde düzenlenecek.