Şimşek, tasfiye ve ara ödeme planını açıkladı
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, sorunlu yatırım fonlarının tasfiyesinde 131 fondan 66’sının olağan tasfiye işlemlerinin tamamlandığını açıkladı. Şimşek, üç portföy yönetim şirketindeki işlemlerde 45 bin 747 hesaba toplam 40,8 milyar lira ödeme yapıldığını, nihai tasfiye sonuçlanıncaya kadar ara ödeme modelinin uygulanmasının planlandığını söyledi.
Şimşek, ara ödemeyi düzenleyen kanun teklifinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşüldüğünü belirtti. Düzenleme yasalaşırsa fonlardaki kaynağın durumuna göre 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılacak. Küçük yatırımcılar ile para piyasası fonu yatırımcıları önceliklendirilecek; kamu kaynağı ise tasfiye sürecinde kullanılmayacak.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da sermaye piyasalarında belirli yatırım fonlarında yaşanan sorunlara ilişkin idari ve adli tedbirlerin kararlılıkla sürdürüldüğünü bildirdi. Yılmaz, başkanlığını yaptığı Fon Koordinasyon Kurulunun çalışmalarına devam ettiğini, haksız ve fahiş kazançların sisteme geri döndürülerek yatırımcılara ödenmesi için çok yönlü çalışma yürütüldüğünü söyledi.
Yılmaz’ın 20 Ekim 2026 tarihli açıklaması, tasfiye işlemleri ile yatırımcı ödemelerine ilişkin düzenlemelerin Meclis gündeminde bulunduğu dönemde geldi. Cumhurbaşkanı Yardımcısı, sermaye piyasalarının ekonomik kalkınma için önemli olduğunu; belirli fonlardaki sorunların giderilmesinin ardından piyasanın daha güçlü biçimde faaliyetini sürdüreceğini belirtti.
Açıklamada, fonlara, hisse senetlerine veya diğer sermaye piyasası araçlarına yatırım yapmanın suç olmadığı vurgulandı. Yılmaz, piyasayı bozacak hukuka aykırı işlemler, dolandırıcılık ve manipülasyonun ise suç teşkil ettiğini; hukuka aykırı işlem yapanların sonuçlarına katlanması gerektiğini söyledi.
Meclis gündemindeki düzenleme neyi kapsıyor?
Şimşek, nihai tasfiyenin zaman alabileceğini, yatırımcıların bekleme süresini azaltmak için ara ödeme formülü geliştirdiklerini söyledi. Tasfiye kanununun kabulünden sonra ilgili kurumların hazırladığı altyapıyla ödemelerin hızla başlatılması hedefleniyor. Nihai ödemeler ise her yatırımcının fondaki pay oranına göre yapılacak.
Meclise sunulan teklif kapsamında, net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olan yatırımcılara yatırımları tutarında; net yatırım tutarı 1 milyon lira ve üzerinde olanlara ise en fazla 1 milyon lira ara ödeme yapılması öngörülüyor. El konulan mal varlığı değerlerinin yatırımcı zararlarının karşılanmasında kullanılması da teklifin başlıkları arasında yer alıyor.
Teklifte, doğrudan fonlara devredilemeyen mal varlığı için Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun kayyum atanabilmesi de bulunuyor. Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu, kayyum olarak atanması hâlinde ilgili varlıkları yargılama sonucunu beklemeden satabilecek veya tasfiye edebilecek.
Şimşek, kanun çıktığında küçük yatırımcılar ve para piyasası fonları için yaklaşık 390 bin hesabın daha tasfiye kapsamına alınmasının hedeflendiğini bildirdi. Ara ödeme tutarı, her fonun mevcut kaynağına göre belirlenecek.
Yatırımcılara ödemeler ve tasfiye verileri
Tasfiye sürecine ilişkin son verilere göre, yedi portföy yönetim şirketinin bünyesindeki 131 fondan 66’sında olağan tasfiye tamamlandı. Tamamlanan üç şirketin fonlarında 45 bin 747 hesaba yaklaşık 40,8 milyar liralık ayni ve nakdi ödeme yapıldı.
Para piyasası fonu yatırımcıları, tasfiyesi tamamlanan şirketlerde 17 Eylül’deki değerlerini aldı ve yüzde 1,43 ilave getiri elde etti. Hisse senedi yoğun fonlarda ise hisse değerlerindeki gerileme nedeniyle yatırımcıların 17 Eylül’deki tutarın yaklaşık yüzde 58’ini alabildiği açıklandı.
Hedef Portföy Yönetim Şirketinin 31 fonunun da olağan tasfiyeye alınması planlanıyor. Dört para piyasası fonunu içeren şirket için 23 bin 925 hesap bulunuyor. Kalan fonlar için olağanüstü tasfiye çalışmaları sürüyor; fonların alacaklarının tahsili, borçların ödenmesi ve varlıkların nakde çevrilmesi hedefleniyor.
Ödeme planında küçük tutarlı yatırımı bulunan kişilere öncelik verilmesi öngörülüyor. Tasfiye bakiyesinin netleşmesi, varlık satışları ve tahsilatların sonuçlanmasına bağlı olacak. Yetkili kurumlar, her fonun kendi kaynaklarının öncelikle ilgili fonun alacaklıları için kullanılacağını belirtiyor.
Yüksek kazançlar için iade ve hukuki süreç
Şimşek, piyasa bozucu faaliyetlerden kazanç sağladığı tespit edilen kişi ve şirketlere yönelik iade çalışmasının sürdüğünü söyledi. İlk aşamada 10 milyon lira ve üzerinde reel kazanç elde edenlere gönüllü iade hesabına ödeme yapmaları için başvurulacak.
Gönüllü iadenin gerçekleşmemesi hâlinde Adalet Bakanlığının hukuki süreçleri işleteceği bildirildi. Birlikte hareket ettiği tespit edilen kişilerin kişisel mal varlıklarına da başvurulabilecek. Hedef, fonlardan hukuka aykırı biçimde çıkarıldığı belirlenen değerleri geri alarak yatırımcı ödemelerinde kullanmak.
Şimşek, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu, Adalet Bakanlığı ve Merkezi Kayıt Kuruluşunun koordinasyon içinde çalıştığını belirtti. Bakan, fonlarda yeterli kaynak bulunmaması ihtimalinde iade ve tahsilat mekanizmalarının önem kazanacağını söyledi.
Sağlıklı fonlar ile hukuka aykırı işlemler ayrıldı
Cevdet Yılmaz, sorunlu fonlara dönük tedbirlerin tüm sermaye piyasasına yönelikmiş gibi sunulmaması gerektiğini söyledi. Yılmaz’a göre kurallara uygun çalışan fonlar, piyasanın yüzde 90’ından fazlasını oluşturuyor; sorunlu yapılara dönük işlemlerin piyasanın tamamına mal edilmesi yatırımcılara ve finansal sisteme zarar veriyor.
Yılmaz, yetkili otoritelerin somut sorun tespit edilen fonlara ve işlemlere odaklanması gerektiğini belirtti. Kurallara uygun faaliyet gösteren fonların, yatırımcıların ve sermaye piyasasının genel işleyişinin korunmasının bağımsız düzenleyici ve denetleyici kurumlar başta olmak üzere tüm ilgili tarafların ortak sorumluluğu olduğunu söyledi.
Şimşek ayrıca piyasa bozucu faaliyetler, koordineli işlemler ve içeriden öğrenilen bilgiyle yapılan işlemler için yaptırımların artırılacağını açıkladı. Denetim ve gözetim kapasitesinin güçlendirilmesi ile Fon Rehberi sonrasındaki ilave düzenlemelerin tasfiye süreci tamamlandıktan sonra ele alınması planlanıyor.
Fon Koordinasyon Kurulu, kurumlar arası eş güdümü sağlamak amacıyla kuruldu. Kurulun gündeminde tasfiye işlemleri, yatırımcı ödemeleri, hukuka aykırı kazançların geri alınması ve piyasa güveninin korunmasına ilişkin adımlar bulunuyor. Yasal düzenlemenin yasalaşma takvimi ile olağanüstü tasfiye kapsamındaki fonlar için ödeme takvimi, sürecin sonraki aşamasını belirleyecek.
Sıkça Sorulanlar
Sorunlu yatırım fonlarında kaç fonun tasfiyesi tamamlandı?
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in açıklamasına göre 131 fondan 66’sının olağan tasfiyesi tamamlandı. Tamamlanan işlemler üç portföy yönetim şirketini kapsıyor.
Tasfiye kapsamında yatırımcılara ne kadar ödeme yapıldı?
Tasfiyesi tamamlanan fonlar kapsamında 45 bin 747 hesaba toplam 40,8 milyar lira ödeme yapıldı. Ödeme tutarları fonların varlık yapısına ve değer değişimlerine göre farklılaştı.
1 milyon liraya kadar ara ödeme ne zaman yapılacak?
Ara ödeme düzenlemesini içeren kanun teklifinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabul edilmesinden sonra, fonlardaki kaynak durumuna göre 1 milyon liraya kadar ödeme yapılması planlanıyor. Kesin ödeme tarihi için Meclis takvimi ve fon kaynakları belirleyici olacak.
Tasfiyede hangi yatırımcılar önceliklendirilecek?
Küçük yatırımcılar ile para piyasası fonu yatırımcılarının ara ödemelerde önceliklendirilmesi planlanıyor. Düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle yaklaşık 390 bin hesabın daha tasfiye kapsamına alınması hedefleniyor.
10 milyon lira ve üzerinde kazanç elde edenler için ne yapılacak?
Fonlardan 10 milyon lira ve üzerinde reel kazanç elde ettiği tespit edilen kişi ve şirketlerden önce gönüllü iade istenecek. İade gerçekleşmezse hukuki süreç işletilebilecek ve birlikte hareket edenlerin mal varlıklarına başvurulabilecek.