Mersin Büyükşehir Belediyesi odaklı soruşturmada 1 Ekim sabahı yapılan ev araması sırasında kaydedilen ve basına yansıyan görüntüler için İçişleri Bakanlığı soruşturma başlattı. AK Parti Grup Başkanvekili Özlem Zengin, soruşturmanın görüntüyü çeken kolluk görevlilerini kapsadığını, kaydı çeken ve paylaşan kişilerin yaptırımla karşılaşabileceğini açıkladı.
Tartışmaya konu görüntülerde, kapıyı pijamayla açan kadın kameranın kapatılmasını istedi. Kolluk görevlisinin ise kaydın yalnızca bilgi amaçlı alındığını söylediği duyuldu. Görüntülerin daha sonra haber siteleri ve sosyal medya hesaplarında paylaşılması, özel hayatın gizliliği ile arama işlemlerindeki uygulamalar konusunda tepki doğurdu.
Ev aramasındaki kayıt neden tartışma yarattı?
Ev araması, Mersin Büyükşehir Belediyesi ile bazı ilçe belediyelerine yönelik yürütülen soruşturma kapsamında gerçekleştirildi. Operasyon sırasında çok sayıda kişi hakkında gözaltı işlemi uygulanırken, evde çekilen görüntünün soruşturmanın içeriğinden bağımsız biçimde dolaşıma sokulması tartışmanın merkezine yerleşti.
Kadının kayıt alınmasına açıkça itiraz etmesi, tartışmayı yalnızca görüntünün paylaşılmasıyla sınırlı olmaktan çıkardı. Tepkiler, kişinin rızası olmadan ev içindeki hâlinin kaydedilmesinin ve yayımlanmasının mahremiyet bakımından incelenmesi gerektiği üzerinde yoğunlaştı.
Özlem Zengin, TBMM Genel Kurulunda yaptığı açıklamada, kişinin kendi evinde izni olmadan görüntülenmesinin ve görüntülerin yayımlanmasının suç oluşturabileceğini söyledi. Zengin, İçişleri Bakanlığının görüntüyü çeken kolluk güçleri hakkında inceleme başlattığını bildirdi.
İçişleri Bakanlığının soruşturması kimi kapsıyor?
Açıklamaya göre soruşturma, ev araması sırasında görüntüyü kaydeden kolluk görevlileri hakkında yürütülecek. İnceleme, kaydın hangi gerekçeyle alındığı, görüntünün kimlerin erişimine açıldığı ve basın ile sosyal medya hesaplarına hangi yolla ulaştığı sorularını kapsayabilecek.
Zengin, soruşturma sonucunda görüntüyü çeken ve paylaşanların yaptırımla karşılaşacağını belirtti. Ancak soruşturmanın kapsamı, sorumluların kimliği ve uygulanacak olası idari ya da adli işlemler hakkında kamuoyuna ayrıntılı bilgi verilmedi.
Görüntülerin hangi kurum ya da kişiler tarafından servis edildiğine dair farklı iddialar ortaya atıldı. İçişleri Bakanlığı yetkililerinin görüntülerin servis edilmesinde bakanlığın yetki ve sorumluluğunun bulunmadığını bildirdiği de aktarıldı. Soruşturmanın bu iddialara ilişkin resmi bir sonuç açıklaması bekleniyor.
Adalet Bakanlığı mahremiyet genelgesi yayımladı
Özlem Zengin, olayın ardından Adalet Bakanlığının kadınların ve ailelerin soruşturma işlemlerindeki mahremiyetinin korunmasına yönelik bir genelge yayımladığını da açıkladı. Genelgenin, kolluk ve adli birimlerin kadınların taraf olduğu işlemlerde nasıl hareket etmesi gerektiğine ilişkin kuralları içermesi öngörülüyor.
Zengin, genelgenin tek başına yeterli olmayacağını, uygulamanın da denetlenmesi gerektiğini söyledi. Yeni düzenlemenin içeriği ve tüm ayrıntıları kamuoyuna açıklanmadı. Genelgenin ev aramaları, gözaltı işlemleri ve kayıt alma uygulamalarında hangi somut standartları getirdiği, sonraki açıklamalarla netleşecek.
Mahremiyetin korunması, soruşturma makamlarının delil toplama yetkisi ile kişilerin özel hayatına saygı yükümlülüğü arasındaki denge açısından önem taşıyor. Ev aramalarında görüntü kaydı alınması gerektiğinde, kaydın amacı, kapsamı, saklanması ve üçüncü kişilerle paylaşılmasına ilişkin kuralların açık biçimde uygulanması bekleniyor.
Muhalefet ve kadın örgütleri ne istedi?
Muhalefet temsilcileri ve kadın örgütleri, görüntülerin kaydedilmesi ve yayılması nedeniyle sorumluların belirlenmesini istedi. Tepkilerde, gözaltına alınan ya da soruşturmada adı geçen kişilerin yakınlarının mahrem görüntülerinin kamuoyuna sunulmaması gerektiği vurgulandı.
Özgür Özel, görüntülerdeki kadının bir belediye başkanının eşi olduğunu söyledi ve görüntülerin kim tarafından basına iletildiğinin açıklanmasını talep etti. Konuyu Meclis gündemine taşıyan Murat Emir de olay hakkında bilgi istedi.
Kadın örgütleri ise görüntünün kim tarafından kaydedildiğinin, kimlere aktarıldığının ve hangi kanallarla servis edildiğinin açıklanması çağrısı yaptı. Örgütler, etkili bir soruşturma yürütülmesini ve varsa sorumlular hakkında adli işlem yapılmasını talep etti.
Soruşturmada bundan sonra hangi adımlar bekleniyor?
İçişleri Bakanlığının başlattığı incelemede görevli personelin ifadelerine, kayıt cihazlarına ve görüntünün dolaşıma girdiği kanallara başvurulması bekleniyor. İnceleme sonucunda disiplin işlemi, idari yaptırım veya suç şüphesi görülmesi hâlinde adli başvuru gündeme gelebilir.
Soruşturmanın sonucuna ilişkin takvim açıklanmadı. Kamuoyu, kaydın alınması ve yayılmasıyla ilgili sorumluluğun nasıl belirleneceği ile Adalet Bakanlığının genelgesinin uygulamaya nasıl yansıyacağını izleyecek.
Sıkça Sorulanlar
Mersin'deki ev araması görüntüleri için neden soruşturma açıldı?
Ev araması sırasında kapıyı pijamayla açan bir kadının görüntüsünün kayda alınması ve daha sonra basın ile sosyal medyada paylaşılması nedeniyle soruşturma başlatıldı. Tartışmanın odağında özel hayatın gizliliği ve mahremiyet yer aldı.
Mersin'deki görüntü soruşturması kimi kapsıyor?
Açıklamaya göre İçişleri Bakanlığının soruşturması, görüntüyü çeken kolluk görevlilerini kapsıyor. İncelemede görüntünün kaydedilmesi ve paylaşılmasıyla ilgili sorumluluk araştırılacak.
Görüntülerde ne yaşandı?
Mersin'deki ev aramasında kapıyı pijamayla açan kadın kameranın kapatılmasını istedi. Kolluk görevlisi kaydın bilgi amaçlı olduğunu söyledi; görüntü daha sonra kamuoyunda dolaşıma girdi.
Adalet Bakanlığı olayın ardından ne yaptı?
Adalet Bakanlığının, kadın ve aile mahremiyetinin soruşturma işlemlerinde korunmasına yönelik bir genelge yayımladığı açıklandı. Genelgenin ayrıntıları kamuoyuna sunulmadı.