Erdoğan Ay görevi ve uzay limanı çalışmalarını açıkladı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 5 Ekim 2026’da Antalya NEST Kongre Merkezi’nde düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi’nin açılışında Türkiye’nin Ay görevi ile Somali’deki uzay limanı projesinde gelinen aşamayı duyurdu. Erdoğan, Ay Araştırma Programı için geliştirilen uzay aracının üretim, montaj ve entegrasyon faaliyetlerinin tamamlandığını, aracın sistem seviyesindeki çevresel testlerden geçtiğini söyledi.
Erdoğan, yaklaşık 3,5 ton ağırlığındaki Ay uzay aracının yerlilik oranının yüzde 80’in üzerinde olduğunu belirtti. Türkiye’nin daha önce İMECE ve Türksat 6A projelerinde kazandığı mühendislik deneyiminin Ay görevine aktarıldığını vurgulayan Erdoğan, Ay projesinin önceki uydu çalışmalarından edinilen bilgi birikimiyle ilerlediğini anlattı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, kongre öncesindeki açıklamasında Türkiye’nin yerli hibrit itki teknolojisiyle 2027’de Ay’a ulaşmayı hedeflediğini bildirmişti. İlk Ay uzay aracının 2027 başında fırlatılmasının planlandığı açıklanmıştı.
Somali uzay limanı için inşaat çalışması başladı
Erdoğan, Türkiye’nin uzayda varlık göstermesinin yalnızca uydu tasarlamak ve üretmekle sınırlı kalamayacağını, uzaya erişim kabiliyetinin de gerekli olduğunu söyledi. Milli Uzay Programı’nda uzaya erişim ve uzay limanı hedefinin özel bir yer tuttuğunu belirten Erdoğan, Türkiye’nin coğrafi şartları dikkate alınarak Somali ile uzay alanında iş birliği kurulduğunu açıkladı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Somali’de hayata geçirilmesi planlanan uzay limanının inşa çalışmalarının başladığını duyurdu. Erdoğan, projenin Türkiye’nin uzaya erişim kapasitesini geliştirmesinin yanı sıra Afrika kıtasındaki uzay ekosistemine katkı sağlamasının hedeflendiğini belirtti.
Somali projesi, Türkiye’nin fırlatma altyapısı ve uzaya bağımsız erişim hedefleri bakımından Milli Uzay Programı’nın ana başlıklarından biri olarak öne çıkıyor. Projenin teknik takvimi, fırlatma sisteminin özellikleri ve mali boyutuna ilişkin konuşmada ayrıntı paylaşılmadı.
Türkiye’nin uydu ve insanlı uzay deneyimi anlatıldı
Erdoğan, Türkiye’nin kendi uydusunu tasarlayan, geliştiren, üreten, test eden ve uzayda işleten ülkeler arasında bulunduğunu söyledi. İMECE’nin yüksek çözünürlüklü yer gözlem kapasitesine katkı sunduğunu, Göktürk uydularının keşif ve gözlem yeteneğini artırdığını kaydetti.
Türksat 5A ve Türksat 5B’nin ardından Türksat 6A’nın 2024’te fırlatılarak hizmete alındığını hatırlatan Erdoğan, haberleşme uydusunun Türkiye’nin mühendislik ve sanayi altyapısı açısından önemli bir deneyim oluşturduğunu belirtti.
Konuşmada insanlı uzay çalışmaları da yer aldı. Alper Gezeravcı’nın 2024’te Uluslararası Uzay İstasyonu’na gönderilmesiyle Türkiye’nin ilk insanlı uzay misyonunun gerçekleştirildiğini söyleyen Erdoğan, Tuva Cihangir Atasever’in yörünge altı araştırma uçuşunun mikro yer çekimi araştırmalarında yeni deneyim sağladığını anlattı. Erdoğan, Türkiye’nin ilerleyen dönemde bilim insanları, mühendisler ve astronotlar için yeni uzay görevleri hedeflediğini ekledi.
Antalya Deklarasyonu için katılımcılara çağrı yapıldı
“Dünyanın daha fazla uzaya ihtiyacı var” temasıyla düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi, Türkiye’nin ilk kez ev sahipliği yaptığı kongre oldu. Kongreye 111 ülkeden katılımcıların geldiği bildirildi. Programda uzayın barışçıl kullanımı, uzay ekonomisi, bilimsel araştırmalar, yeni teknolojiler ve uluslararası iş birlikleri ele alınıyor.
Erdoğan, uzay çalışmalarının birkaç ülke arasında yürütülen bir rekabet olarak görülmemesi gerektiğini söyledi. Uzayın silahlandırılmasının insanlığın ortak geleceği için tehdit oluşturduğunu belirten Erdoğan, ülkelerin bilimsel bilgi, teknoloji ve girişimcilik alanlarında ortak hareket etmesi gerektiğini vurguladı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Uzayda Barış İçin Antalya Deklarasyonu’nu imzalayan katılımcılara teşekkür etti ve deklarasyona henüz katılmayan ülkeleri imza vermeye çağırdı. Kongre kapsamında paneller, bilimsel bildiri sunumları, yuvarlak masa toplantıları ve çalıştaylar düzenlenecek; etkinliklerin 9 Ekim’e kadar sürmesi planlanıyor.
Genç insan kaynağı uzay hedeflerinde öne çıktı
Erdoğan, Türkiye’nin uzay alanındaki gücünün yalnızca uydu ve araç teknolojilerinden oluşmadığını, genç ve nitelikli insan kaynağının da temel unsur olduğunu söyledi. Mühendislerin, bilim insanlarının, üniversitelerin ve girişimcilerin uzay hedeflerinde rol üstlendiğini belirtti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Şanlıurfa’da düzenlenen TEKNOFEST Güneydoğu’ya 81 ilden ve 97 ülkeden 730 bini aşkın takımın başvurduğunu hatırlattı. Gençlerin roket, uydu, yapay zekâ ve uzay teknolojileri üzerinde geliştirdiği projelerin Milli Uzay Programı hedeflerine insan kaynağı sağlayacağını ifade etti.
Sıkça Sorulanlar
Türkiye’nin Ay uzay aracında hangi aşamaya gelindi?
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Ay uzay aracının üretim, montaj ve entegrasyon faaliyetlerinin tamamlandığını açıkladı. Yaklaşık 3,5 ton ağırlığındaki araç için sistem seviyesinde çevresel testler sürüyor.
Türkiye’nin Ay uzay aracının yerlilik oranı nedir?
Ay Araştırma Programı kapsamında geliştirilen Ay uzay aracının yerlilik oranının yüzde 80’in üzerinde olduğu açıklandı. Araçta İMECE ve Türksat 6A projelerinden edinilen mühendislik deneyiminden yararlanılıyor.
Somali’deki uzay limanı projesinde ne yapılıyor?
Türkiye ile Somali iş birliğinde kurulması planlanan uzay limanının inşa çalışmalarının başladığı duyuruldu. Projenin Türkiye’nin uzaya erişim kapasitesini ve Afrika’daki uzay ekosistemini geliştirmesi hedefleniyor.
77. Uluslararası Uzay Kongresi nerede ve ne zaman düzenleniyor?
77. Uluslararası Uzay Kongresi, 5 Ekim 2026’da Antalya NEST Kongre Merkezi’nde başladı. Kongrenin 9 Ekim 2026’ya kadar panel, çalıştay ve bilimsel toplantılarla devam etmesi planlanıyor.
Antalya Deklarasyonu’nun amacı nedir?
Uzayda Barış İçin Antalya Deklarasyonu, uzayın barışçıl kullanımı ve uluslararası iş birliği çağrısını öne çıkarıyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, deklarasyonu henüz imzalamayan katılımcıları imza vermeye davet etti.