ABD, İngiltere’nin Gloucestershire kontluğundaki RAF Fairford Üssü’nde bulunan tüm bombardıman uçaklarını 4 Ekim’de ABD’deki ana üslerine geri gönderdi. Pentagon, uçak hareketlerini operasyonel güvenlik gerekçesiyle anlık olarak açıklamadığını, ancak RAF Fairford’a konuşlandırılan tüm bombardıman uçaklarının geri döndüğünü doğruladı. Gelişme, üssü hedef aldığı öne sürülen planla ilgili terör soruşturmasının devam ettiği dönemde yaşandı.
Pentagon tüm bombardıman uçaklarının döndüğünü doğruladı
Pentagon açıklamasında, RAF Fairford’daki ABD bombardıman uçaklarının ana konuşlanma noktalarına yeniden gönderildiği bildirildi. Açıklama, geri çekilmenin takvimi ve uçakların hangi rotayı izlediği hakkında ayrıntı içermedi.
RAF Fairford’da son dönemde yaklaşık 12 B-1B Lancer bombardıman uçağının bulunduğu bildiriliyordu. Üs, İran’a yönelik harekâtta ABD ağır bombardıman uçaklarının kalkış yaptığı ileri konuşlanma noktalarından biri olarak kullanıldı. B-1B’lerin yanı sıra B-52 bombardıman uçakları ve U-2 keşif uçakları da farklı dönemlerde RAF Fairford’a konuşlandırılabiliyor.
Pentagon, uçakların ABD’ye dönmesinin küresel hassas vuruş kapasitesini azaltmadığını savundu. Açıklamaya göre B-1, B-2 ve B-52 filoları, ABD ana karasından kalkarak dünyanın farklı bölgelerinde uzun menzilli görev yapmaya hazır durumda bulunuyor.
ABD makamları geri çekilmenin gerekçesini resmî açıklamada açıkça belirtmedi. Bununla birlikte Amerikan yetkililer, kararın RAF Fairford’a yönelik şüpheli plan sonrası ortaya çıkan güvenlik kaygılarıyla bağlantılı olduğunu bildirdi.
RAF Fairford soruşturmasında altı şüpheli var
İngiliz terörle mücadele polisi, 27 Eylül’de RAF Fairford yakınında görülen üç şüpheli araç üzerine harekete geçti. Whelford köyü çevresindeki olayda beş İngiliz vatandaşı, patlayıcı suçları ve terör eylemi hazırlığı şüphesiyle gözaltına alındı.
Polis incelemesinde araçlarda el yapımı patlayıcı düzeneği bulunmadığı açıklandı. Bazı araçlarda benzin ele geçirildiği bildirildi. Tedbir amacıyla çevredeki yaklaşık 85 hane tahliye edildi; patlayıcı imha ekipleri araçları inceledikten sonra bölge sakinlerinin evlerine dönmesine izin verildi.
Gözaltına alınan beş kişi daha sonra kefaletle serbest bırakıldı. Soruşturma kapsamında 1 Ekim’de Londra’da 25 yaşındaki İngiliz-İran çifte vatandaşı bir kişi daha gözaltına alındı. Altıncı şüpheli de kefaletle serbest bırakıldı. Kefalet kararı, soruşturmanın kapandığı anlamına gelmiyor; İngiliz polisi olası terör ve yabancı devlet bağlantılarını araştırmayı sürdürüyor.
Yetkililer, olayda üs personeline veya askerî ekipmana zarar gelmediğini bildirdi. Şüpheliler hakkında henüz kamuoyuna açıklanmış bir iddianame bulunmuyor.
İran bağlantısı iddiasında soruşturma sürüyor
İngiltere Başbakanı Andy Burnham, olayda İran’ın rolü olduğuna ilişkin “güçlü işaretler” bulunduğunu söyledi. İran yönetimi ise RAF Fairford çevresindeki olayla herhangi bir bağının bulunduğu iddiasını kesin biçimde reddetti.
Amerikan tarafındaki değerlendirmelerde, planın İran bağlantılı olabileceği ve hedefte bombardıman uçakları ile üs personelinin yer aldığı öne sürüldü. Bazı iddialarda, İran Devrim Muhafızlarıyla bağlantılı bir unsurun İngiltere’deki kişileri çok aşamalı bir saldırı için yönlendirdiği ileri sürüldü.
İngiliz makamları İran’ın doğrudan sorumluluğuna ilişkin kesin bir sonuca ulaşmış değil. İngiltere’deki soruşturma makamları, yabancı devlet desteği ihtimali dâhil tüm olasılıkları incelediklerini, ancak soruşturmanın sürdüğünü vurguluyor. İngiliz yetkililerin temkinli yaklaşımı ile Amerikan tarafındaki daha kesin değerlendirmeler arasında, planın kapsamı ve İran bağlantısının düzeyi konusunda fark bulunuyor.
Üssün İran operasyonlarındaki rolü değişiyor
Londra’nın yaklaşık 160 kilometre batısındaki RAF Fairford, ABD Hava Kuvvetleri için onlarca yıldır kullanılan bir ileri operasyon üssü niteliği taşıyor. Gloucestershire’daki tesis, özellikle uzun menzilli bombardıman uçaklarının Avrupa ve Orta Doğu’ya yönelik görevlerinde önemli bir lojistik nokta oldu.
B-1B uçakları mart ayından itibaren İran’a yönelik operasyonlarda RAF Fairford’dan kalkış yaptı. İran Devrim Muhafızları da temmuz ayında, Tahran’a yönelik saldırılarda kullanılan İngiliz üslerinin meşru hedef sayılabileceği yönünde açıklama yapmıştı.
Uçakların ABD’ye dönmesi, RAF Fairford’un gelecekteki tüm ABD hava operasyonlarından çıkarıldığı anlamına gelmiyor. Pentagon, uzun menzilli bombardıman uçaklarının ABD ana karasından görev yapabileceğini belirtiyor. İngiltere’deki soruşturmanın bulguları, RAF Fairford’daki ilerleyen konuşlandırmaların güvenlik düzenlemeleri üzerinde belirleyici olabilir.
ABD’nin Orta Doğu’daki askerî varlığı ise sürüyor. Bölgeye uçak gemisi ve amfibi görev gruplarının sevk edilmesi, Washington’un İran çevresindeki deniz ve hava gücünü korumayı hedeflediğine işaret ediyor.
Sıkça Sorulanlar
ABD bombardıman uçaklarını RAF Fairford’dan ne zaman çekti?
Pentagon, 4 Ekim 2026’da RAF Fairford Üssü’ne konuşlandırılan tüm ABD bombardıman uçaklarının ana üslerine geri döndüğünü doğruladı.
RAF Fairford soruşturmasında kaç kişi gözaltına alındı?
RAF Fairford yakınındaki güvenlik olayıyla bağlantılı olarak beş İngiliz vatandaşı ve bir İngiliz-İran çifte vatandaşı olmak üzere altı kişi gözaltına alındı. Altı şüpheli de daha sonra kefaletle serbest bırakıldı.
RAF Fairford yakınındaki araçlarda patlayıcı bulundu mu?
İngiliz polisi, üç şüpheli araçta el yapımı patlayıcı düzeneği bulunmadığını açıkladı. Araçların bazılarında benzin ele geçirildiği bildirildi.
İran’ın RAF Fairford olayında rolü kesinleşti mi?
İran’ın doğrudan rolü resmen kesinleşmedi. İngiliz makamları yabancı devlet bağlantısı ihtimali dâhil tüm olasılıkları incelerken, İran yönetimi olayla bağlantısı olduğu iddiasını reddediyor.
RAF Fairford’dan çekilme ABD’nin İran’a yönelik hava kapasitesini etkiler mi?
Pentagon, bombardıman uçaklarının ABD ana karasından uzun menzilli hassas vuruş görevleri yapmaya hazır olduğunu bildirdi. RAF Fairford’daki konuşlanmanın sona ermesi, ABD’nin küresel hava harekâtı kabiliyetinin sona erdiği anlamına gelmiyor.