Kalp Rahatsızlığı Teşhisi ve Sözleşme Anlaşmazlığı
Amerika Birleşik Devletleri’nde taşıyıcı anne McKenna West ile bebeğin biyolojik ebeveynleri Omar Ahmed ve Nausheen Gilkar arasında patlak veren vesayet mücadelesi, yargı mercilerini karşı karşıya getirdi. Süreç, çiftin tüp bebek tedavilerinin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından Alaskalı hemşire McKenna West ile taşıyıcı annelik sözleşmesi imzalamasıyla başladı. Anlaşma metninde, fetüste ciddi bir gelişimsel bozukluk saptanması durumunda hamileliğin sonlandırılabileceğine dair özel bir madde yer alıyordu.
Hamileliğin 23. haftasında yapılan rutin kontrollerde, bebeğe hipoplastik sol kalp sendromu teşhisi konuldu. Kan akışını engelleyen ve doğduktan hemen sonra kapsamlı ameliyatlar gerektiren bu ağır doğumsal rahatsızlığın tespiti üzerine biyolojik ebeveynler, sözleşmedeki maddeye dayanarak hamileliğin sonlandırılmasını istedi. Ancak taşıyıcı anne McKenna West, dini ve kişisel gerekçelerle kürtaj yaptırmayı reddetti.
Kürtaj Reddi ve Eyaletler Arası Hukuk Mücadelesi
Kürtaj talebini geri çeviren taşıyıcı anne, doğumu gerçekleştirmek amacıyla gebeliğin sonlandırılmasının yasal olarak yasaklandığı Texas eyaletine seyahat etti. Gebeliğin 37. haftasında doğumu burada gerçekleştiren West, bebeğe Gabriel adını verdi. Biyolojik ebeveynler ise bebeklerine Rumi adını koydu. Texas Başsavcısı Ken Paxton’ın da hukuki sürece dahil olmasıyla birlikte durum ulusal çapta bir tartışmaya dönüştü ve yerel mahkeme bebeğin doğar doğmaz koruma altına alınarak gerekli tıbbi tedavileri görmesi yönünde karar çıkardı.
Doğumun ardından bebeğin biyolojik anne ve babası olan Omar Ahmed ve Nausheen Gilkar, yasal ebeveynlik haklarının tanınması için Kalifornia mahkemelerine başvurdu. Kalifornia, Alaska ve Texas’taki mahkemeler, çiftin yasal ebeveyn statüsünü onayladı. Buna karşılık taşıyıcı anne, ebeveynlerin geçmişte kürtaj talep etmiş olmalarını gerekçe göstererek bebeğe yeterli bakımı sağlamayacaklarını öne sürdü ve çocuğun velayetini veya koruyucu vesayetini üstlenmek üzere hukuki süreç başlattı.
Yüksek Mahkeme Kararı ve Bebeğin Sağlık Durumu
Doğumdan kısa süre sonra açık kalp ameliyatı geçiren bebeğin durumu kritik seviyede kalmaya devam etti. Hipoplastik sol kalp sendromu olan bebeklerin tedavi edilmediği takdirde günler veya haftalar içinde hayatını kaybetme riski bulunıyor. İlerleyen süreçte ek cerrahi müdahaleler veya kalp nakli gereksinimi duyan bebeğin uzmanlaşmış bir merkeze nakledilmesi zorunlu hale geldi. Texas Yüksek Mahkemesi, bebeğin hayatının korunmasının öncelikli olduğunu belirterek Los Angeles’taki uzman bir hastaneye sevk edilmesine izin verdi.
Taşıyıcı anne McKenna West, Kaliforniya mahkemelerinin velayet kararını durdurmak ve bebeğin tıbbi kararlarında söz sahibi olabilmek amacıyla ABD Yüksek Mahkemesine acil başvuruda bulundu. Avukatları, bebeğin yaşamının tehlikede olduğunu ve müvekkillerinin süreçten tamamen soyutlandığını savundu. Yüksek Mahkemenin Kaliforniya eyaletinden sorumlu yargıcı Elena Kagan, sunulan acil vesayet talebini yazılı bir gerekçe yayımlamaksızın reddetti. Bu kararla birlikte biyolojik anne ve babanın yasal ebeveynliği ve tıbbi karar alma yetkisi kesinleşti.
Taşıyıcı Annelik Hukukunda Etik ve Yasal Tartışmalar
Eyaletler arası hukuk normlarının çakıştığı bu vaka, Amerika Birleşik Devletleri’nde taşıyıcı annelik sözleşmelerinin bağlayıcılığı, fetüs hakları ve ebeveynlik tanımları üzerine geniş çaplı tartışmaları beraberinde getirdi. Biyolojik ebeveynlerin avukatları, müvekkillerinin tüm tıbbi süreçleri yakından takip ettiğini ve bebeklerinin sağlığı için gerekli tüm adımları attığını belirterek, taşıyıcı annenin hamlesini hukuki dayanaktan yoksun bir girişim olarak niteledi.
Mahkeme kayıtları ve uzman görüşleri, farklı eyaletlerin kürtaj ve taşıyıcı annelik yasalarındaki uyumsuzlukların bu tür karmaşık hukuki ihtilaflara zemin hazırladığını gösteriyor. Yüksek Mahkemenin karara müdahale etmemesiyle birlikte, biyolojik ebeveynler Los Angeles’taki hastanede bebeklerinin uzun soluklu tedavi sürecini yönetmeye devam edecek.
Sıkça Sorulanlar
ABD Yüksek Mahkemesi taşıyıcı annenin başvurusu hakkında ne karar verdi?
Yüksek Mahkeme Yargıcı Elena Kagan, taşıyıcı anne McKenna West'in açtığı acil vesayet davasını ve biyolojik ebeveynlerin velayet yetkisini durdurma talebini yazılı bir gerekçe açıklamadan reddetti.
Taşıyıcı anne ile biyolojik ebeveynler arasındaki anlaşmazlık nasıl başladı?
Hamileliğin 23. haftasında bebeğe hipoplastik sol kalp sendromu teşhisi konulması üzerine biyolojik ebeveynler kürtaj yapılmasını istedi. Taşıyıcı anne bu talebi reddederek doğumu gerçekleştirmek üzere kürtajın yasak olduğu Texas eyaletine gitti.
Kalp rahatsızlığı olan bebeğin sağlık durumu nasıl?
Hipoplastik sol kalp sendromu ile doğan ve doğumdan kısa süre sonra ameliyat edilen bebek, hayati risk taşımaya devam ediyor. Bebeğin tedavisi Los Angeles'taki uzman bir hastaneye nakledilerek sürdürülmektedir.
Mahkemeler bebeğin yasal ebeveynleri olarak kimi tanıdı?
Kaliforniya, Alaska ve Texas mahkemeleri, biyolojik anne Nausheen Gilkar ile biyolojik baba Omar Ahmed'i bebeğin yasal ebeveynleri olarak onayladı.