Diwali sonrası Yeni Delhi’de sis yoğunlaştı
Yeni Delhi’de Diwali kutlamalarının ertesi günü hava kirliliği yeniden ağırlaştı. 9 Kasım Pazartesi sabahı kentin birçok bölgesini kaplayan yoğun sis, görüş mesafesini düşürdü. Hava kalitesi endeksi kent genelinde 370 düzeyinde ölçülürken, bazı istasyonlarda 400’ün üzerine çıktı. Hindistan’daki sınıflandırmaya göre 301-400 aralığı “çok kötü”, 401-500 aralığı ise “ağır” hava kirliliği anlamına geliyor.
Ölçüm istasyonları arasındaki farklar, kentin hava kalitesinin mahalle bazında değiştiğini gösterdi. Burari Kavşağı’nda 441, Vivek Vihar’da 437, Delhi Teknoloji Üniversitesi çevresinde 434 ve bazı kuzey semtlerinde 433 değerleri kaydedildi. Gazipur’da 418 olarak açıklanan endeks de ağır kirlilik kategorisinde yer aldı.
Yoğun sis, özellikle sabah saatlerinde yollar, yerleşim alanları ve India Gate çevresinde belirginleşti. Kent sakinleri görüş mesafesindeki azalma nedeniyle ulaşımda zorlandı. Yeni Delhi’nin yanı sıra Mumbai ve Lucknow’da da puslu hava koşulları bildirildi.
Havai fişekler mevcut emisyon yükünü artırdı
Yetkililer, Diwali döneminde geleneksel havai fişekler yerine yalnızca onaylı, daha düşük emisyonlu ürünlerin kullanılmasına ve kullanım saatlerinin sınırlandırılmasına izin vermişti. Buna rağmen kutlama gecesinde Yeni Delhi ile başka kentlerde geç saatlere kadar havai fişek atıldığı bildirildi.
Düşük emisyonlu olarak tanımlanan havai fişekler, geleneksel ürünlere kıyasla daha az kirletici üretebilse de hava kirliliğini tamamen ortadan kaldırmıyor. Havai fişeklerden çıkan ince partiküller ve diğer kirleticiler, kentin mevcut yüksek emisyon yüküne eklendi.
Yeni Delhi’deki kirlilik yalnızca Diwali kutlamalarıyla açıklanmıyor. Yoğun taşıt trafiği, inşaat faaliyetlerinden yayılan toz, sanayi emisyonları, açıkta atık yakılması ve komşu eyaletlerdeki tarımsal artıkların yakılmasından çıkan duman, kış aylarında kentin hava kalitesini etkileyen başlıca unsurlar arasında bulunuyor.
Durgun hava kirleticilerin kent üzerinde kalmasına neden oldu
Sonbahar sonu ve kış başında sıcaklıkların düşmesi, rüzgârın zayıflaması ve atmosferin durağanlaşması, kirleticilerin dağılmasını zorlaştırıyor. Soğuk hava, partikülleri ve gazları yere yakın katmanlarda tutarak günlerce sürebilen yoğun sis tabakasının oluşmasına neden olabiliyor.
Delhi Ulusal Başkent Bölgesi’nde nüfus yoğunluğu, trafik ve devam eden yapılaşma da emisyonların etkisini büyütüyor. Tarımsal artık yakımından kaynaklanan dumanın rüzgâr yönüne bağlı olarak Punjab ve Haryana’dan başkente taşınması, bölgesel kirlilik baskısını artırıyor.
Hava kalitesi endeksindeki farklı rakamlar, ölçüm saati ve istasyon konumundan kaynaklanıyor. Kent geneli için açıklanan ortalama değer çok kötü seviyeyi gösterirken, bazı mahallelerdeki istasyonlar ağır kirlilik eşiğinin üzerine çıktı. Bu nedenle yerel ölçümlerdeki en yüksek değerler, tüm kent için tek bir ortalama olarak değerlendirilmemeli.
Acil eylem planının üçüncü aşaması yürürlükte
Hava Kalitesi Yönetimi Komisyonu, Diwali’den üç gün önce Delhi Ulusal Başkent Bölgesi’nde Kademeli Müdahale Eylem Planı’nın üçüncü aşamasını devreye almıştı. Plan, meteorolojik tahminler ve kirlilik verilerine göre, kent genelindeki endeks ağır seviyeye ulaşmadan önce önleyici tedbir alınmasına imkân tanıyor.
Üçüncü aşamada daha sıkı araç kısıtlamaları, bazı inşaat faaliyetlerinin durdurulması, toz denetimlerinin artırılması ve ilkokul öğrencileri için hibrit eğitim düzenlemeleri yer alıyor. Tedbirler Delhi’nin yanı sıra Haryana, Uttar Pradesh ve Rajasthan’daki komşu bölgeleri de kapsıyor.
Planın ilk iki aşaması yol tozu, açıkta atık yakılması ve diğer emisyon kaynaklarına yönelik denetimleri sıkılaştırıyor. Hava kalitesinin 450’nin üzerine çıkması halinde devreye girebilen dördüncü aşama ise ağır vasıta trafiği ve sanayi kaynakları için ek acil önlemler içeriyor.
Sağlık riski çocuklar ve yaşlılarda daha yüksek
Yoğun hava kirliliği, boğaz ve göz tahrişi ile nefes darlığı gibi kısa süreli şikâyetleri artırabiliyor. Özellikle akciğerlerin derinliklerine ulaşabilen PM2.5 olarak adlandırılan ince partiküller, uzun süreli maruziyette solunum ve kalp-damar hastalıkları riskini yükseltebiliyor.
Çocuklar, yaşlılar, astım hastaları ile kalp veya akciğer rahatsızlığı bulunan kişiler, kirli havadan daha fazla etkileniyor. Kış döneminde tekrarlayan kirlilik artışları, yalnızca kutlama günlerine yönelik sınırlamaların yeterliliği tartışmasını da yeniden gündeme getirdi.
Uzmanların öne çıkardığı başlıklar arasında daha temiz enerji kullanımı, toplu taşımanın güçlendirilmesi, araç emisyonlarının sıkı denetimi, inşaat tozunun azaltılması ve çiftçilere tarımsal artıkları yakmaya alternatif yöntemler sunulması bulunuyor. Yeni Delhi’de kalıcı iyileşme için kent yönetimleri ile çevre eyaletlerin yıl boyunca eşgüdümlü hareket etmesi gerekiyor.
Sıkça Sorulanlar
Yeni Delhi’de hava kirliliği ne zaman ağırlaştı?
Yeni Delhi’de hava kirliliği, Diwali kutlamalarının ertesi günü olan 9 Kasım 2026 Pazartesi sabahı ağırlaştı. Kentte yoğun sis görüş mesafesini düşürdü.
Yeni Delhi’de hava kalitesi endeksi kaç olarak ölçüldü?
Yeni Delhi kent geneli için hava kalitesi endeksi 370 olarak bildirildi. Bazı yerel ölçüm istasyonlarında endeks 400’ün üzerine çıkarak ağır kirlilik kategorisine ulaştı.
Diwali sonrası hava kirliliği neden arttı?
Havai fişeklerden çıkan emisyonlar, taşıt trafiği, inşaat tozu, sanayi kaynakları ve tarımsal artık yakımından gelen dumanla birleşti. Düşük rüzgâr hızı ve soğuk hava da kirleticilerin yere yakın kalmasına neden oldu.
Yeni Delhi’de hangi kirlilik tedbirleri uygulanıyor?
Delhi Ulusal Başkent Bölgesi’nde Kademeli Müdahale Eylem Planı’nın üçüncü aşaması yürürlükte. Plan; bazı inşaat faaliyetlerinin durdurulması, daha sıkı araç kısıtlamaları, toz denetimleri ve ilkokullar için hibrit eğitim gibi önlemler içeriyor.
Yoğun hava kirliliğinden kimler daha fazla etkilenir?
Çocuklar, yaşlılar, astım hastaları ile kalp ve akciğer rahatsızlığı bulunan kişiler yoğun hava kirliliğine karşı daha hassastır. İnce partiküllere uzun süre maruz kalmak solunum ve kalp-damar sağlığı için risk oluşturabilir.