Türkiye, Avrupa Birliği ile vize serbestisi diyaloğunda eksik kalan altı kriterden kişisel verilerin korunmasına ilişkin başlıkta yeni bir mevzuat taslağı hazırladı. Hazırlık, Avrupa Birliği Komisyonu ile teknik görüşme aşamasına ulaştı. İlgili bakanlıkların temsilcileri ile Komisyon yetkililerinin kısa süre içinde bir araya gelmesi bekleniyor.
Yeni çalışma, ağustosta açıklanan vize muafiyetinin önündeki engelleri kaldırmaya yönelik stratejik yaklaşımın ilk somut adımı olarak öne çıkıyor. Ancak kişisel veriler alanındaki değişiklik tek başına Türk vatandaşları için Schengen bölgesine vizesiz seyahat anlamına gelmiyor. Vize zorunluluğunun kalkması için kalan diğer şartların da tamamlanması ve Avrupa Birliği değerlendirme mekanizmalarının sonuçlanması gerekiyor.
Kişisel veriler taslağı teknik masaya taşınıyor
Türkiye, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve bağlantılı düzenlemeleri Avrupa Birliği veri koruma standartlarına yaklaştırmayı amaçlıyor. Teknik görüşmelerde, hazırlanan metnin Avrupa Birliği beklentilerini ne ölçüde karşıladığı incelenecek. Komisyonun değerlendirmesi, taslakta ek değişiklik gerekip gerekmediğini ve sonraki toplantıların çerçevesini belirleyecek.
Avrupa Birliği, uzun süredir veri koruma hukukunda gizlilik güvenceleri, hukuki tutarlılık ve uygulama mekanizmalarının güçlendirilmesini istiyor. Değerlendirmelerde, özellikle kolluk birimlerinin kişisel veri işleme faaliyetlerinde şeffaflık, hesap verebilirlik ve kişi haklarının korunması başlıkları öne çıkıyor.
Kişisel Verileri Koruma Kurumunun denetim rolü de Avrupa standartları bakımından incelenen alanlar arasında bulunuyor. Yeni düzenlemenin yalnızca kanun metnini değil, bağımsız denetim ve uygulama pratiklerini de kapsayacak bir uyum sağlaması bekleniyor.
Türkiye bazı başlıklarda esneklik isteyebilir
Teknik toplantılarda Türkiye’nin, kişisel verilerin korunması kriterinin bazı unsurlarında Avrupa Birliği Komisyonundan esneklik talep etmesi gündemde. Tarafların hangi konularda ortak zemine ulaşacağı, taslağın vize serbestisi yol haritasında ilerleme sağlayıp sağlamayacağını gösterecek.
Avrupa Birliği Komisyonu, kriterlerin yerine getirilmesinde Türkiye ile çalışmaya hazır olduğunu daha önce bildirmişti. Komisyonun yaklaşımı, yapılan düzenlemenin yalnızca niyet beyanı değil, Avrupa Birliği müktesebatıyla uyumlu ve uygulanabilir bir sistem oluşturup oluşturmadığına göre şekillenecek.
Kişisel veri kriteri, vize muafiyeti bakımından iki başka başlıkla da bağlantı taşıyor. Avrupa Polis Teşkilatı ile operasyonel işbirliği için veri paylaşımının güvenli hukuk temelinde yapılması gerekiyor. Terörle mücadele alanındaki polis ve adli işbirliği de veri koruma standartlarından doğrudan etkileniyor.
Vize serbestisi yol haritasında altı şart kaldı
Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki Vize Serbestisi Diyaloğu 16 Aralık 2013’te başladı. Yol haritasında 72 kriter yer aldı. Türkiye ilk yıllarda 65 kriteri tamamladı; biyometrik pasaportla ilgili koşulun karşılanmasının ardından eksik kriter sayısı altıya indi.
Kalan şartlar arasında terörle mücadele mevzuatında değişiklik yapılması, Avrupa Polis Teşkilatı ile operasyonel işbirliği anlaşması imzalanması ve uygulanması bulunuyor. Avrupa Konseyi bünyesindeki Yolsuzluğa Karşı Devletler Grubunun yolsuzlukla mücadele önerilerinin yerine getirilmesi de gerekli görülüyor.
Diğer iki başlık, tüm Avrupa Birliği üyesi ülkelerle adli işbirliğinin sağlanması ve Geri Kabul Anlaşması’nın bütün unsurlarıyla uygulanması. Altıncı şart ise kişisel verilerin korunmasına ilişkin mevzuatın Avrupa standartlarıyla uyumlu hale getirilmesi. Ankara’nın yeni taslağı, doğrudan son başlığı hedefliyor.
Vizesiz seyahat için henüz tarih açıklanmadı
Teknik görüşmelerin başlaması, vize muafiyeti kararının alındığı anlamına gelmiyor. Avrupa Birliği, yol haritasındaki bütün kriterlerin karşılanmasını bekliyor. Kişisel veriler taslağının Komisyon tarafından yeterli bulunması halinde dahi diğer beş alanda ilerleme gerekecek.
Türk vatandaşlarının Schengen bölgesine kısa süreli seyahatlerinde mevcut vize uygulaması sürüyor. Vizesiz seyahatin ne zaman başlayacağına ilişkin açıklanmış bir takvim bulunmuyor. Yaklaşan teknik toplantılar, kişisel veri kriterinde somut uyum ihtimalini ve Türkiye-Avrupa Birliği görüşmelerinin devam planını ortaya koyacak.
Sıkça Sorulanlar
Türkiye, AB vize muafiyeti için hangi alanda yeni taslak hazırladı?
Türkiye, kişisel verilerin korunmasına ilişkin mevzuatı Avrupa Birliği standartlarıyla uyumlu hale getirmek amacıyla yeni bir yasal taslak hazırladı. Taslak, vize serbestisi yol haritasındaki altı eksik kriterden birini kapsıyor.
Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki teknik görüşmelerde ne ele alınacak?
Teknik görüşmelerde kişisel veriler taslağının gizlilik, denetim, uygulama mekanizmaları ve kişi hakları bakımından Avrupa Birliği beklentilerini karşılayıp karşılamadığı değerlendirilecek. Türkiye'nin bazı maddelerde esneklik talep etmesi de gündemde.
Türkiye'nin AB vize muafiyeti için tamamlaması gereken kaç kriter kaldı?
Türkiye'nin vize muafiyeti için tamamlaması gereken altı kriter bulunuyor. Kişisel verilerin korunmasına ek olarak terörle mücadele mevzuatı, Europol işbirliği, yolsuzlukla mücadele, adli işbirliği ve Geri Kabul Anlaşması başlıklarında ilerleme gerekiyor.
Türk vatandaşları Avrupa'ya ne zaman vizesiz seyahat edecek?
Türk vatandaşlarının Schengen bölgesine vizesiz seyahat edeceği açıklanmış bir tarih bulunmuyor. Vize muafiyeti için kalan altı kriterin tamamlanması ve Avrupa Birliği değerlendirme süreçlerinin sonuçlanması gerekiyor.