ABD Başkanı Donald Trump, 30 Eylül 2026’da Güney Kore’nin ABD’ye yönelik 200 milyar dolarlık yatırım taahhüdü kapsamındaki ilk üç enerji projesini açıkladı. Paket; Teksas’ta yapay zekâ veri merkezlerine elektrik sağlayacak doğal gaz kombine çevrim santralini, sekiz büyük nükleer reaktöre ilişkin işbirliği çerçevesini ve Alaska’daki sıvılaştırılmış doğal gaz projesine Güney Kore’nin katılımının değerlendirilmesini içeriyor.
Güney Kore tarafı, yatırım kararlarında ticari getiri, ana paranın geri alınması ve ulusal çıkar ölçütlerinin esas alınacağını bildirdi. Alaska LNG için henüz kesin yatırım kararı, finansman yapısı veya Güney Kore’nin bağlayıcı yatırım tutarı açıklanmadı.
Teksas santrali yapay zekâ veri merkezlerine enerji verecek
“Project Star” adı verilen Teksas projesi, Encinal’da 6 bin 472 megavat kapasiteli doğal gaz kombine çevrim elektrik üretim tesisi kurulmasını öngörüyor. Projenin yatırım büyüklüğü 22,3 milyar dolar olarak açıklandı. Santralin çevrede planlanan yapay zekâ veri merkezlerine doğrudan elektrik sağlaması hedefleniyor.
İlk etabın 2029’da ticari işletmeye geçmesi, tesisin tamamının ise 2032’de devreye alınması planlanıyor. Gayrimenkul şirketi Related Companies ve elektrik üreticisi NextEra Energy projeye liderlik edecek. Lewis Energy Group, arazi, doğal gaz, su ve temel altyapı tedarikini üstlenecek.
Güney Koreli şirketlerin ekipman, mühendislik, inşaat ve uzun dönemli bakım sözleşmeleri için projede yer alması bekleniyor. Güney Kore yönetimi, artan elektrik talebi ve potansiyel veri merkezi müşterilerinin ilgisinin yatırımın gelir yaratma kapasitesini desteklediğini değerlendirdi.
Sekiz nükleer reaktör için çerçeve anlaşması hazırlanıyor
“Project Power” kapsamında ABD’de sekiz büyük nükleer reaktör kurulmasına yönelik 120 milyar dolara kadar kaynak ayrılabilecek. Taslak plan, Güney Kore tasarımı iki APR1400 reaktörü ile Westinghouse tasarımı altı AP1000 reaktörünü kapsıyor.
İnşaatın üç aşamada yürütülmesi öngörülüyor. İlk aşamada iki AP1000, ikinci aşamada iki APR1400 ile iki AP1000, son aşamada ise iki AP1000 reaktörünün yapılması planlanıyor. Korea Electric Power Corp., Korea Hydro & Nuclear Power, Westinghouse ve iki ülkenin ilgili kurumları çerçeve anlaşmasına taraf olacak.
APR1400 reaktörleri hayata geçerse, Güney Kore tasarımı ticari nükleer reaktörler ilk kez ABD’de kurulmuş olacak. Ancak çerçeve anlaşması sekiz reaktörün inşasına doğrudan izin vermiyor. Her reaktör için yer seçimi, ortaklık yapısı, takvim, ticari fizibilite ve ilgili ülkelerdeki yasal onaylar ayrı ayrı tamamlanacak.
Taraflar ayrıca reaktör basınç kapları, buhar jeneratörleri ve soğutma pompaları gibi uzun üretim süreli parçalar için yıl sonuna kadar 10 milyar dolara ulaşabilecek ön ödeme olasılığını ele alıyor. Herhangi bir ödeme, ticari inceleme ile Güney Kore’nin hukuk ve parlamento prosedürlerine bağlı olacak.
Alaska LNG projesinde yatırım kararı henüz kesinleşmedi
“Project North”, Alaska’nın Kuzey Yamacı’ndaki doğal gazın yaklaşık 1.250 kilometrelik boru hattıyla Nikiski’deki sıvılaştırma ve ihracat terminaline taşınmasını amaçlıyor. Proje tamamlanırsa, Alaska’dan Asya pazarlarına LNG sevkiyatı yapılabilecek.
Trump, Alaska LNG projesini açıklanan enerji yatırımları arasında saydı. Bazı haberlerde Güney Koreli yatırımcıların Alaska LNG için yaklaşık 54 milyar dolarlık taahhütte bulunduğu ileri sürüldü. Güney Kore yönetimi ise Alaska LNG’ye katılımı inceleme aşamasında tuttuğunu, ticari açıdan uygulanabilir olmayan bir projeye ilerlemeyeceğini bildirdi.
Alaska LNG’nin maliyeti, inşaat takvimi ve yatırımcı yapısı belirsizliğini koruyor. Proje geliştiricileri boru hattı için nihai yatırım kararını 2026’da, LNG ihracat bölümü için ise 2027’de hedefliyor. En erken LNG ihracatının 2031’de başlaması öngörülüyor. Ön anlaşmaların bağlayıcı satış sözleşmelerine dönüşmesi ve kalan finansmanın sağlanması, projenin başlıca koşulları arasında bulunuyor.
Güney Kore, Alaska seçeneğini Hürmüz Boğazı, Malakka Boğazı, Tayvan Boğazı ve Panama Kanalı çevresindeki tedarik risklerine karşı enerji rotalarını çeşitlendirme fırsatı olarak görüyor. ABD tarafı, Güney Kore’nin katılımı halinde çelik gibi malzemelerde tarife kolaylığı, tedarikçiler için avantajlar ve LNG’ye öncelikli erişim seçenekleri sundu.
Getiri paylaşımı ve yatırım sınırları nasıl işleyecek?
Üç proje, Güney Kore’nin 200 milyar dolarlık yatırım taahhüdünün büyük bölümünü kullanabilecek. Yatırımların, ana özel amaçlı şirket ve her proje için kurulacak bağlı şirketler üzerinden yönetilmesi planlanıyor.
Getiriler, Güney Kore toplam ana para ile varsayılan faiz tutarını geri alana kadar iki ülke arasında eşit paylaşılacak. Geri ödeme tamamlandıktan sonra gelir dağılımının yüzde 10’u Güney Kore’ye, yüzde 90’ı ABD’ye verilecek. Geri alınacak yatırım tutarındaki faiz, 20 yıllık ABD Hazine tahvili getirisine proje bazlı ek marj eklenerek hesaplanacak.
Anlaşma düzeni, Güney Kore’nin yıllık 20 milyar dolar ve toplam 200 milyar dolar yatırım sınırını bağlayıcı hale getirmeyi amaçlıyor. Güney Kore ayrıca finansal raporlara erişim ve çıkarlarını etkileyen önemli değişikliklerde onay hakkı talep ediyor. Kullanılmayan kaynakların kritik mineraller veya kullanılmış nükleer yakıtın yeniden işlenmesi gibi daha küçük stratejik yatırımlara yönlendirilmesi de değerlendiriliyor.
Güney Kore’nin ABD’ye yönelik daha geniş yatırım paketi 350 milyar dolar tutarında. Kalan 150 milyar dolarlık bölümün gemi inşası ve denizcilik alanındaki yatırımlara ayrılması planlanıyor. ABD ile Güney Kore arasındaki önceki ticaret anlaşması kapsamında Washington, Güney Kore menşeli ürünlerin çoğunda gümrük vergisini yüzde 15’e indirmişti.
Sıkça Sorulanlar
Trump’ın açıkladığı Güney Kore yatırımları hangi projeleri kapsıyor?
Açıklanan paket, Teksas’ta yapay zekâ veri merkezlerine elektrik sağlayacak 22,3 milyar dolarlık doğal gaz santralini, ABD’de sekiz nükleer reaktör için işbirliği çerçevesini ve Alaska LNG projesine olası katılımın incelenmesini kapsıyor.
Alaska LNG projesine Güney Kore kesin yatırım yaptı mı?
Hayır. Alaska LNG için yaklaşık 54 milyar dolarlık yatırım iddiaları bulunmasına karşın Güney Kore yönetimi, projeye katılımın ticari fizibilite incelemesine bağlı olduğunu ve kesin yatırım kararının alınmadığını bildirdi.
Teksas’taki doğal gaz santrali ne zaman faaliyete geçecek?
Encinal’daki 6 bin 472 megavatlık tesisin ilk etabının 2029’da, tamamının ise 2032’de ticari işletmeye geçmesi planlanıyor.
Sekiz nükleer reaktör planı kesinleşti mi?
Hayır. Çerçeve anlaşması, sekiz reaktör için olası işbirliğinin sınırlarını belirliyor. Her reaktör için ayrı ticari değerlendirme, yer seçimi, finansman ve yasal onay gerekiyor.
Güney Kore yatırım getirisini nasıl geri alacak?
Planlanan yapıda proje getirileri, Güney Kore ana para ve hesaplanan faiz tutarını geri alana kadar ABD ile eşit paylaşılacak. Geri ödeme sonrasında gelirlerin yüzde 10’u Güney Kore’ye, yüzde 90’ı ABD’ye ayrılacak.