Barzani çekilme takvimine ilişkin kaygılarını açıkladı
Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başbakanı Mesrur Barzani, ABD öncülüğündeki Uluslararası Koalisyonun Irak’taki askerî görevini 30 Eylül 2026’ya kadar sonlandırma planının hassas bir güvenlik dönemine denk geldiğini bildirdi. Barzani, Kürdistan Bölgesi’nin yeterli savunma sistemi sağlanmadan korunmasız kalmasının endişe yarattığını vurguladı.
Açıklama, Barzani’nin yayımlanan bir mülakatta kullandığı belirtilen ifadeler üzerine geldi. Barzani’nin basın ofisi, mülakattaki ifadelerin haber metninde mesleki doğruluk ve tarafsızlık ilkelerine uygun aktarılmadığını, yorumların Barzani’nin sözlerinin önüne geçtiğini savundu. Ofis, kamuoyuna Barzani’nin temel mesajlarını yazılı olarak sundu.
Irak makamları, koalisyonun ülkedeki merkezinin 30 Eylül’de kapatılacağını daha önce duyurmuştu. Federal hükümet, çekilme takvimi nedeniyle 30 Eylül ile 3 Ekim arasında devlet kurumları için resmi tatil ilan etti. Bağdat Uluslararası Havalimanı’ndaki diplomatik destek sahasının Irak yönetimine devri de aynı takvim çerçevesinde tamamlandı.
Füze ve dron saldırıları güvenlik kaygısını artırıyor
Barzani’nin ofisi, Kürdistan Bölgesi’nin 1.000’den fazla füze ve insansız hava aracı saldırısına maruz kaldığını belirtti. Açıklamada, son aylardaki saldırılar nedeniyle hava savunma ve erken uyarı kapasitesinin bölgesel güvenlik bakımından öncelik taşıdığı kaydedildi.
Barzani, Irak’taki güvenlik istikrarsızlığının federal sistem için tehdit oluşturduğunu söyledi. Silahlı grupların silahsızlandırılması, Irak’taki devlet otoritesi ve Erbil ile Bağdat arasındaki anayasal sorunların çözümü, IKBY yönetiminin öne çıkardığı başlıklar arasında yer aldı.
Bazı haberlerde Barzani’ye, çekilmenin Kürt özerkliğini tehdit edebileceği ve olası ABD-İran geriliminin IKBY’yi açık hedef hâline getirebileceği yönünde daha sert ifadeler atfedildi. Barzani’nin ofisi ise yayımladığı metinde çekilmenin hassas dönemde gerçekleştiği, savunma sistemleri olmadan bölgenin açıkta kalmasının endişe verici olduğu değerlendirmesini doğruladı; mülakattaki yorumlara itiraz etti.
IKBY, ABD ve İran ile temas vurgusu yaptı
IKBY yönetimi, ABD ile dostluk ve müttefiklik ilişkisine önem verdiğini bildirdi. Barzani’nin açıklamasında, İran dâhil bütün komşularla iyi ilişkiler kurulması hedefinin sürdüğü de belirtildi. IKBY’nin İranlı yetkililerle sürekli temas ve diyalog içinde olduğu kaydedildi.
Barzani, Kürdistan Bölgesi’nin savaş ya da çatışmaların tarafı olmayacağını ve hiçbir ülkeye tehdit oluşturmayacağını yineledi. İranlı muhalif grupların Irak ve Kürdistan Bölgesi’ndeki varlığının yeni olmadığı, geçmişteki Irak yönetimlerine uzanan bir geçmişe sahip bulunduğu da açıklamada yer aldı.
Bölgedeki silahlı grupların varlığı, İran ile Irak arasındaki güvenlik başlıklarından biri olmayı sürdürüyor. IKBY yönetimi, çekilme sonrasında sınır ötesi saldırı riskinin, hava savunma eksiklerinin ve farklı silahlı yapıların yaratabileceği baskının yakından izlenmesi gerektiği görüşünde.
Bağdat ile anayasal çözüm ve iş birliği mesajı
Barzani, Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi’nin yolsuzlukla mücadele, milislerin silahsızlandırılması ve Erbil-Bağdat anlaşmazlıklarının anayasal zeminde çözülmesine yönelik çalışmalarını desteklediğini açıkladı. IKBY yönetimi, gelirlerin artırılması ve ekonomik zorlukların aşılması için federal hükümetle iş birliğine hazır olduğunu da bildirdi.
Açıklamada, Kürdistan Parlamentosunun yeniden etkin çalışması ve yeni bölgesel kabinenin kurulması için temasların sürdüğü aktarıldı. Yerel siyasi kurumların işlerliği, çekilme sonrası güvenlik ve kamu yönetimi başlıklarında IKBY’nin karar alma kapasitesi bakımından önem taşıyor.
Koalisyonun çekilmesi, Irak yönetimi tarafından egemenlik ve güvenlik sorumluluğunun devri çerçevesinde değerlendiriliyor. IKBY tarafı ise askerî geçişin yalnızca takvime bağlı kalmaması, bölgesel tehditler ve savunma kapasitesi dikkate alınarak yönetilmesi gerektiğini savunuyor.
Çekilme sonrasında hangi başlıklar izlenecek
30 Eylül sonrasında Irak güvenlik güçlerinin hava savunması, istihbarat paylaşımı ve silahlı gruplarla mücadele kapasitesi yakından izlenecek. IKBY açısından Erbil çevresindeki kritik altyapının korunması ve füze ya da insansız hava aracı saldırılarına karşı tedbirler öncelikli başlıklar arasında bulunuyor.
Federal hükümet ile IKBY arasındaki bütçe, enerji gelirleri ve yetki paylaşımı görüşmeleri de güvenlik ortamından doğrudan etkilenebilir. Barzani’nin açıklaması, çekilme takvimine karşı doğrudan bir ret çağrısı içermiyor; ancak Irak’taki askerî geçişin savunma güvenceleri ve siyasi uzlaşıyla desteklenmesi talebini ortaya koyuyor.
Sıkça Sorulanlar
Mesrur Barzani, koalisyonun Irak’tan çekilmesi hakkında ne söyledi?
Mesrur Barzani, ABD öncülüğündeki Uluslararası Koalisyonun çekilmesinin güvenlik bakımından hassas bir döneme denk geldiğini bildirdi. Barzani, Kürdistan Bölgesi’nin yeterli savunma sistemi olmadan korunmasız kalmasından endişe duyduğunu açıkladı.
Uluslararası Koalisyonun Irak’taki merkezi ne zaman kapanacak?
Irak makamlarının açıkladığı takvime göre ABD öncülüğündeki Uluslararası Koalisyonun Irak’taki merkezi 30 Eylül 2026’da kapatılacak. Irak hükümeti, çekilme nedeniyle 30 Eylül-3 Ekim tarihleri arasında resmi tatil ilan etti.
IKBY yönetimi hangi güvenlik risklerine işaret ediyor?
IKBY yönetimi, füze ve insansız hava aracı saldırılarını, hava savunma kapasitesindeki eksikleri ve Irak’taki güvenlik istikrarsızlığını başlıca riskler arasında gösteriyor. Açıklamada Kürdistan Bölgesi’nin 1.000’den fazla füze ve dron saldırısına maruz kaldığı belirtildi.
Barzani’nin basın ofisi yayımlanan mülakat için ne açıkladı?
Mesrur Barzani’nin basın ofisi, mülakatta Barzani’ye atfedilen bazı yorumların sözlerin gerçek içeriğini tam yansıtmadığını savundu. Ofis, Barzani’nin çekilme takvimi ve bölgesel güvenlik hakkındaki temel değerlendirmelerini yazılı biçimde yayımladı.
IKBY, Irak federal hükümetiyle hangi alanlarda iş birliği istiyor?
IKBY, yolsuzlukla mücadele, milislerin silahsızlandırılması, Erbil-Bağdat ihtilaflarının anayasal çözümü ve gelirlerin artırılması için federal hükümetle iş birliğine hazır olduğunu bildirdi.