İspanya Parlamentosu, Başbakan Pedro Sánchez liderliğindeki koalisyon hükümetinin konut krizine karşı hazırladığı iki kararnameyi 2 Ekim’de reddetti. Kararlar, 87 yaşındaki Maricarmen Abascal’ın Madrid’deki evinden tahliye edilmesinin ardından ülke genelinde büyüyen uygun fiyatlı konut ve kira protestolarına yanıt olarak hazırlanmıştı.
İlk kararname 178’e karşı 172 oyla, ikinci kararname ise 184’e karşı 166 oyla Meclisten geçemedi. Oylama sonuçları, Sánchez hükümetinin parlamentoda çoğunluğa sahip olmadığını yeniden gösterirken, erken genel seçim olasılığına ilişkin siyasi tartışmaları da güçlendirdi.
İki konut kararnamesi Mecliste kabul edilmedi
Hükümetin ilk kararnamesi, savunmasız kiracıların tahliyesini 2030’a kadar askıya almayı, süresi dolacak kira sözleşmelerini uzatmayı ve konut piyasasındaki spekülatif alımları sınırlamayı amaçlıyordu. Turistik dairelere yönelik vergi artışları da ilk düzenleme paketinde yer aldı.
İkinci kararname, kira sözleşmelerinin otomatik yenilenmesini öngörüyordu. Düzenleme, kiracı örgütlerinin başlıca taleplerinden biri olarak öne çıktı. Her iki metnin yürürlükte kalabilmesi için Parlamento onayı gerekiyordu.
Pedro Sánchez, oylama öncesinde milletvekillerinden konut piyasasında “düzen ve insanlık” sağlamaya dönük önlemleri desteklemelerini istedi. Hükümet, kararname paketinin kira artışları ve tahliye riskiyle karşı karşıya kalan haneler için acil koruma sağlayacağını savundu.
Kiracıları koruyan düzenlemeler neler içeriyordu
Kararnameler, İspanya’da son yıllarda hızla yükselen kira bedellerinin yarattığı baskıyı azaltmayı hedefliyordu. Verilere göre ülkede ortalama metrekare kira bedeli 2016’da 8,20 avroyken 2026’da 15,1 avroya yükseldi. Kira piyasasındaki daralma ve konut fiyatlarındaki artış, özellikle büyük kentlerde ev bulmayı zorlaştırdı.
Muhalefet partileri ise hükümetin piyasa müdahalelerinin ev sahiplerini uzun dönemli kiralamadan uzaklaştırabileceğini ve kira arzını daha da azaltabileceğini savundu. Sağ partiler, konut fiyatlarını düşürmek için yeni konut üretiminin artırılması gerektiğini söyledi.
Katalan bağımsızlık yanlısı Junts per Catalunya, metinlerin yeterince titiz hazırlanmadığını ve hedeflenen sonuçların tersine yol açabileceğini ileri sürdü. Junts’un son anda iki kararnameye de karşı çıkması, azınlık hükümetinin Meclisteki hesaplarını değiştirdi.
Maricarmen Abascal’ın tahliyesi protestoları büyüttü
Kararnamelerin hazırlanmasında, Madrid merkezindeki evinden tahliye edilen Maricarmen Abascal’ın durumu etkili oldu. Abascal, kira bedelindeki yüksek artışı karşılayamadığı için evinden çıkarıldı. Tahliye sırasında sedyeyle taşınan 87 yaşındaki Abascal’ın görüntüleri, konut krizine ilişkin toplumsal tepkinin simgelerinden biri hâline geldi.
Abascal’ın ev sahibi şirketi, kamuoyu baskısının ardından düşük kirayla eve dönüş için anlaşmaya vardı. Abascal’ın hastanede bulunduğu, ancak evine döneceği haberini memnuniyetle karşıladığı bildirildi.
Oylama sürerken Madrid’deki Parlamento binası önünde yüzlerce kişi toplandı. Eylemciler, kira artışlarına, tahliyelere ve konut spekülasyonuna karşı sloganlar attı. Kiracılar Sendikası, başkentteki çadır eylemini sona erdirip örgütlenmeyi mahallelere ve apartmanlara yayma kararı aldığını açıkladı. Örgüt, konut krizi nedeniyle genel grev çağrısını da sürdürüyor.
Ret kararı erken seçim baskısını artırdı
Sánchez hükümetinin yasama dönemi gelecek yaz sona erecek. Konut kararnamelerinin reddi, hükümetin Mecliste yasa çıkarma kapasitesi hakkındaki soru işaretlerini artırdı. Erken seçim kararı henüz alınmadı, ancak hükümet çevrelerinde seçimlerin öne çekilmesi olasılığı tartışılıyor.
Konut politikası, İspanya’da seçmenlerin öne çıkardığı başlıca meselelerden biri olarak görülüyor. Sánchez, konut krizini muhalefetle siyasi mücadelede belirleyici bir başlık hâline getirmeye çalışıyor. Halk Partisi ve Vox ise mülkiyet haklarını zayıflatacağını düşündükleri düzenlemelere karşı çıkıyor.
Parlamentodaki ret, hükümetin kiracı korumalarına yönelik yeni bir teklif hazırlamasını ya da farklı partilerle yeniden müzakere yürütmesini gerekli kılabilir. Madrid ve diğer kentlerde planlanan eylemler, konut sorununun İspanya siyasetindeki ağırlığını koruyacağını gösteriyor.
Sıkça Sorulanlar
İspanya Parlamentosu hangi konut düzenlemelerini reddetti?
İspanya Parlamentosu, savunmasız kiracıların tahliyesini 2030'a kadar askıya alma, kira sözleşmelerini uzatma, turistik daireleri vergilendirme ve kira kontratlarını otomatik yenileme içeren iki kararnameyi reddetti.
Konut kararnameleri kaç oyla reddedildi?
İlk konut kararnamesi 178'e karşı 172 oyla, ikinci kararname ise 184'e karşı 166 oyla reddedildi.
Maricarmen Abascal'ın tahliyesi neden önem taşıyor?
Madrid'de evinden tahliye edilen 87 yaşındaki Maricarmen Abascal'ın durumu, İspanya'daki yüksek kiralar ve tahliyeler karşısında düzenlenen ülke çapındaki konut protestolarının simgesi hâline geldi.
Konut oylamasının Pedro Sánchez hükümeti için sonucu ne oldu?
Oylama yenilgisi, Pedro Sánchez hükümetinin parlamentoda çoğunluğu olmadığını gösterdi ve erken genel seçim ihtimaline ilişkin tartışmaları artırdı. Erken seçim konusunda henüz resmi karar açıklanmadı.