Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu, Milli Akıllı Sayaç Sistemi kapsamında elektrik dağıtımında uzaktan okuma ve şebeke izleme kapasitesini genişletmeyi planlıyor. EPDK Başkanı Mustafa Yılmaz, 2027 sonuna kadar yaklaşık 2,7 milyon Akıllı Sayaç PRO modelinin kurulmasının hedeflendiğini açıkladı. Planlama, iki yıllık dönemde yaklaşık 7 milyon abonenin sayacını uzaktan okuma kapsamına almayı içeriyor.
Akıllı sayaç dönüşümü 1 Mart 2026’da başladı. Eylül 2026’ya kadar 4 milyon Akıllı Sayaç EKO ile 70 bin Akıllı Sayaç PRO’nun kurulumu tamamlandı. Yeni kurulumların yanı sıra şebeke izleme sistemiyle 15 milyon abonenin bağlantı noktasındaki kesinti ve teknik kalite verilerinin takip edilmesi amaçlanıyor.
Akıllı sayaç hedefinde 2027 sonu takvimi
EPDK’nin açıkladığı hedef, 2027 yılı sonuna kadar yaklaşık 2,7 milyon Akıllı Sayaç PRO modelinin tesis edilmesini kapsıyor. Kurum, sayaç dönüşümünde en düşük maliyetle mümkün olan en fazla sayaca ulaşma ilkesini esas alıyor.
Uzaktan okuma, elektrik tüketim verilerinin fiziksel sayaç okumasına ihtiyaç duyulmadan alınmasına imkân sağlayacak. Sistem, dağıtım şirketlerinin sayaç verilerini daha düzenli izlemesine ve saha operasyonlarını planlamasına katkı sunacak.
Akıllı sayaç dönüşümü yalnızca tüketim miktarlarının tespitiyle sınırlı değil. Milli Akıllı Sayaç Sistemi, şebekeden veri elde edilmesini sağlayarak arıza tahmini, risk bazlı bakım, kayıp-kaçakla mücadele ve afetlere karşı şebeke dayanıklılığı çalışmalarında da kullanılacak.
EPDK, kurulum planının gerisinde kalan dağıtım şirketleri için gerekli tedbirleri alacağını bildirdi. Türkiye genelinde hizmet veren 21 dağıtım şirketinin farklı iklim ve coğrafi koşullarda yatırım, bakım ve sayaç yenileme çalışmalarını sürdürmesi bekleniyor.
MASS ile uzaktan okuma ve şebeke izleme
Milli Akıllı Sayaç Sistemi kapsamında yaklaşık 7 milyon abonenin sayacının uzaktan okunabilir hale gelmesi hedefleniyor. Aynı dönemde 15 milyon abonenin bağlantı noktasındaki kesinti bilgileri ile teknik kalite verileri şebeke izleme sistemine aktarılacak.
Şebeke verileri, kesintilerin süresi ve sıklığına ilişkin ölçümlerin daha ayrıntılı yapılmasına yardımcı olacak. Dağıtım şirketleri, elde edilen bilgilerle bakım ihtiyacı bulunan hatları ve ekipmanları daha erken tespit edebilecek.
MASS kullanıcı mobil uygulamasının test sürümü de hizmete açıldı. Uygulama üzerinden elektrik abonelerinin tüketim ve üretim verilerine, kesinti kayıtlarına, tazminat bilgilerine ve planlı kesinti bildirimlerine erişebilmesi öngörülüyor. Uygulamanın kapsamı, sayaç dönüşümü ve farklı haberleşme yöntemlerinin devreye alınmasıyla genişleyecek.
Yatırım ve bakım bütçeleri nasıl değişti?
EPDK, 2026-2030 dönemini kapsayan beşinci uygulama döneminde elektrik dağıtım yatırımlarının tavanını önceki döneme göre reel olarak yaklaşık 1,5 katına çıkardı. Planlı bakım için ayrılan kaynaklar ise 2,1 kat artırıldı.
Kurum, dağıtım hizmetinin kalitesini yalnızca yatırım tutarıyla değerlendirmeyecek. Kaynakların doğru bölgelere yöneltilmesi, şebeke varlıklarının etkin yönetimi ve planlı bakımın kesinti performansına yansıması temel ölçütler arasında yer alacak.
Nisan 2026’da yayımlanan kalite faktörü düzenlemesi, elektrik kesintilerinin süre ve sıklığının yanında teknik kaliteyi, kullanıcı memnuniyetini, iş sağlığı ve güvenliği göstergelerini de değerlendirmeye aldı. Söz konusu göstergeler, dağıtım şirketlerinin gelir tavanını etkileyebilecek.
Yerli yazılım ve AR-GE desteklerinin kapsamı
Elektrik ve doğal gaz dağıtımında Temmuz 2014’ten beri yapılan 2 bin 85 araştırma ve geliştirme projesi başvurusundan 724’ü kabul edildi. Kabul edilen projelerin 619’u elektrik, 105’i doğal gaz dağıtımı alanında yürütülüyor.
Güncellenen destek çerçevesi; seri üretim öncesi prototip geliştirme, doğrulama testleri, pilot uygulamalar, saha gösterimleri, siber güvenlik testleri ve yerlileştirme faaliyetlerini belirli koşullarla kapsıyor. Fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunması da düzenlemelerde yer alıyor.
Yerli Yazılım Ekosistemi Çağrısı’nda 72 başvurudan 26’sı kabul edildi. EPDK, 2026-2030 döneminde yerli yazılım kullanan dağıtım şirketleri için ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti oranında yüzde 5 artış içeren teşviki de sürdürüyor. Kurum, araştırma projelerinin sahada kullanılabilen yerli ürünlere dönüşmesini hedefliyor.
Sıkça Sorulanlar
EPDK'nin akıllı sayaç hedefi nedir?
EPDK, 2027 yılı sonuna kadar yaklaşık 2,7 milyon Akıllı Sayaç PRO modelinin kurulmasını planlıyor. Hedef, yaklaşık 7 milyon elektrik abonesinin sayacını uzaktan okuma kapsamına almak.
Akıllı sayaç dönüşümü ne zaman başladı?
Milli Akıllı Sayaç Sistemi kapsamındaki dönüşüm 1 Mart 2026'da başladı. Eylül 2026'ya kadar 4 milyon Akıllı Sayaç EKO ve 70 bin Akıllı Sayaç PRO kuruldu.
MASS sistemi abonelere hangi bilgileri sunacak?
MASS mobil uygulamasının test sürümü, abonelerin tüketim ve üretim verileri, kesinti kayıtları, tazminat bilgileri ve planlı kesinti bildirimlerine erişmesini hedefliyor.
Şebeke izleme sistemi kaç aboneyi kapsayacak?
EPDK planına göre şebeke izleme sistemi, 2027 sonuna kadar 15 milyon abonenin bağlantı noktasındaki kesinti ve teknik kalite verilerini takip edecek.