Donald Trump ve Xi Jinping Washington’da Üç Günlük Zirvede Buluştu

Washington’da Liderler Arasında Üç Günlük Diplomasi Trafiği

ABD Başkanı Donald Trump, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’i Washington’da ağırlıyor. Yaklaşık üç yıl aradan sonra Amerika Birleşik Devletleri’ne ilk resmi ziyaretini gerçekleştiren Xi Jinping, Maryland’deki askeri üste törenle karşılandı. Üç gün sürecek zirve programında Beyaz Saray’daki askeri gösteriler, askeri uçakların selamlama uçuşları ve Ulusal Arşivler ziyareti yer alıyor. Liderler arasındaki görüşmelerin ana gündem maddelerini ticaret ilişkileri, yapay zeka teknolojileri, Tayvan konusu ve Orta Doğu’daki gelişmeler oluşturuyor.

Yapay Zeka Rekabeti ve Güvenlik Çerçevesi Masaya Geliyor

İki ülke arasındaki en kritik rekabet alanlarından biri haline gelen yapay zeka teknolojileri, görüşmelerin öncelikli maddeleri arasında bulunuyor. Washington yönetimi, teknolojinin kontrolden çıkmasını önlemek amacıyla ortak bir güvenlik ve iletişim mekanizması kurulmasını öneriyor. Zirve programındaki devlet yemeğinde Apple CEO’su Tim Cook, Nvidia CEO’su Jensen Huang ve OpenAI CEO’su Sam Altman gibi önde gelen teknoloji yöneticileri yer alıyor. Çin tarafı ise yapay zeka alanındaki ulusal kalkınma hedeflerini sürdürürken, ABD tarafından uygulanan ihracat kısıtlamalarına karşı tutumunu koruyor.

Ticaret Ateşkesi Kasım Ayında Sona Ererken Ekonomik Dengeler

İki küresel güç arasında geçen yıl sağlanan geçici ticaret ateşkesinin Kasım 2026’da süresi doluyor. Ticaret savaşında uygulanan karşılıklı gümrük vergilerine ve Pekin’in nadir toprak elementleri ihracatına getirdiği kısıtlamalara rağmen, ABD’nin Çin mallarına olan talebi yüksek seyretmeye devam ediyor. Çin’in küresel konteyner ihracatındaki payı yaz aylarında yüzde 40 seviyesine ulaşırken, ABD tarafındaki teknoloji yatırımları ve veri merkezleri Çin menşeli tedarik zincirlerine bağımlılığı artırıyor. Görüşmelerde sınırlı gümrük indirimi ve uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadelede iş birliği gibi başlıklarda uzlaşma aranıyor.

Tayvan Anlaşmazlığı ve Bölgesel Güvenlik Riskleri

Zirvede ele alınan bir diğer önemli başlık Tayvan’ın statüsü ve savunma satışları oldu. Pekin yönetimi, Tayvan konusunu kırmızı çizgi olarak tanımlayarak Washington’dan adaya yapılan silah satışlarını azaltmasını talep ediyor. ABD yönetiminin daha önce onayladığı 11 milyar dolarlık silah paketi ve askıda bekleyen 14 milyar dolarlık teslimatlar müzakerelerde kilit rol oynuyor. İki ülke temsilcileri, olası krizlerin önüne geçebilmek adına doğrudan askeri iletişim kanallarının yeniden canlandırılmasını değerlendiriyor.

İnsan Hakları ve Tutuklu Takası Görüşmelerin Gündeminde

Diplomatik temaslarda tarafların karşılıklı tutuklu bulunan vatandaşlarının durumu da ele alınıyor. ABD heyeti, Çin’de tutuklu bulunan bazı Amerikan vatandaşlarının serbest bırakılması talebini iletti. İklim değişikliği gibi geçmişte ortak hareket edilen alanların bu zirvede gündeme gelmediği belirtilirken, her iki ülkenin ortak bir basın bildirisi yayınlamak yerine kendi kamuoylarına yönelik ayrı resmi açıklamalar yapması öngörülüyor.