ABD’nin Idaho eyaletinde 1982 yılında bir kilisede siyanür içerek yaşamına son veren ve onlarca yıldır "Bilinmeyen Gezgin" olarak anılan kişinin kimliği tespit edildi. Ada Bölgesi Şerif Ofisi dedektifleri, yürütülen genetik ve adli incelemeler sonucunda söz konusu kişinin kimya doktoru Mathew Francis Betkouski olduğunu açıkladı. Soruşturmayı derinleştiren yetkililer, Betkouski’nin 1982 yılında Chicago bölgesinde gerçekleşen ve yedi kişinin ölümüne yol açan tarihi Tylenol zehirlemeleriyle bağlantılı olabileceğini duyurdu.
43 yıllık "Bilinmeyen Gezgin" sırrı çözüldü
Boise kentindeki Sacred Heart Katolik Kilisesi’nde 4 Aralık 1982 tarihinde hayatını kaybeden adamın üzerinden hiçbir kimlik belgesi çıkmamıştı. Cüzdanında sadece bin 900 dolar nakit para, sahte isimle yazılmış bir intihar notu ve iki anahtarlıkta yer alan 30’a yakın anahtar bulunmuştu. Yıllarca sürdürülen araştırmalardan ve televizyon programlarındaki çağrılardan sonuç alınamamıştı.
Soruşturma 2019 yılında yeniden açıldı. Dedektif Tim Cooper, delilleri tekrar incelerken anahtarlardan birinin üzerindeki özel bir markalama ve kazımayı fark etti. Bu iz, yetkilileri Florida’nın Jacksonville kentindeki bir adrese yönlendirdi. Geçmiş döneme ait mülk kayıtlarını inceleyen dedektifler, 1982 yılında kaybolan bir kişinin ailesine ulaştı. Los Angeles’ta yaşayan kardeşten alınan DNA örneğinin cüzdandan elde edilen adli kanıtlarla eşleşmesi sonucu, ölen kişinin Dr. Mathew Francis Betkouski olduğu kesinleşti.
Kimya doktorunun karanlık geçmişi ve siyanür merakı
Önde gelen bir Los Angeles ailesinden gelen Betkouski’nin organik kimya alanında doktora yaptığı ve bir dönem havacılık şirketlerinde çalıştığı belirlendi. Şahsın gençlik yıllarından itibaren kimyasallara ve patlayıcılara karşı özel bir ilgisi olduğu, 1974 yılında geçirdiği travmatik beyin hasarının ardından psikolojik sorunlarının ağırlaştığı aktarıldı.
Betkouski’nin geçmişteki iş arkadaşlarının beyanlarına göre, şahıs sık sık "kusursuz suç" işleme ve kapsül ilaçlara zehir enjekte etme yöntemleri hakkında konuşuyordu. New Mexico’daki bir laboratuvardan kimyasal madde çaldığı iddiasıyla işine son verilen Betkouski’nin evinde yapılan aramalarda da zehirli maddeler bulunmuştu.
Chicago Tylenol cinayetleri ile olası bağlar
Soruşturma ekibi, Betkouski’nin 2021 yılında ölen kardeşinin evindeki kişisel eşyalarını incelediğinde dikkat çekici delillere ulaştı. Eşyalar arasında el çizimi bir Chicago haritası, 1981 yılında Chicago’da çekilmiş fotoğraflar ve şahsın kendisinin ürettiği değerlendirilen bir şişe sodyum siyanür bulundu.
1982 yılının Eylül ayı sonunda Chicago alanında satılan Tylenol kapsüllerine siyanür katılması sonucu 12 yaşındaki bir çocuk dahil yedi kişi hayatını kaybetmişti. Ancak yetkililer, cinayetlerde potasyum siyanür kullanılırken Betkouski’nin eşyaları arasında sodyum siyanür bulunduğunu belirtti. Ada Bölgesi Şerif Ofisi, Betkouski’yi henüz resmi şüpheli olarak adlandırmadıklarını, çünkü şahsın Eylül 1982’nin son haftasında Chicago’da olduğunu kesin olarak kanıtlayamadıklarını bildirdi. Deliller Chicago Polisi ve FBI ile paylaşıldı.
Uzmanlar ve yetkililer görüş ayrılığı yaşıyor
Vakayı inceleyen adli psikiyatrist Dr. Park Dietz, Betkouski’nin Tylenol cinayetleri için oldukça güçlü ve uygun bir şüpheli olduğunu belirtti. Dietz, şahsın yüksek zekası, kimya bilgisi, siyanüre olan takıntısı ve cinayet döneminde yaşadığı kişisel krizlerin profille tamamen örtüştüğünü vurguladı.
Buna karşılık, geçmişte Tylenol soruşturma ekibinde yer alan eski savcı Jeremy Margolis ise bu iddiaları gerçek dışı olarak nitelendirdi. Margolis, cinayetlerde kullanılan siyanür türü ile Betkouski’nin evinde bulunan maddenin farklılığına dikkat çekerek şahsın ana fail olamayacağını savundu.
Ambalaj güvenliğini değiştiren tarihi dava
1982 Tylenol zehirlemeleri, ABD’de tüketici ürünlerinin ambalaj standartlarını kökten değiştiren bir dönüm noktası olmuştu. Olayın ardından ilaç üreticileri kurcalamaya karşı korumalı ve folyo mühürlü ambalaj sistemine geçti. Yıllarca davanın bir numaralı şüphelisi olarak görülen ve şantaj suçundan hapis yatan James Lewis ise 2023 yılında hayatını kaybetmiş, cinayetlerle ilgili hiçbir zaman resmi bir suçlama yöneltilmemişti. Ada Bölgesi Şerif Ofisi, Betkouski’nin 1982 sonbaharındaki hareketlerine dair bilgisi olan kişilere çağrıda bulunarak soruşturmanın sürdüğünü açıkladı.
Sıkça Sorulanlar
Bilinmeyen Gezgin olarak bilinen kişinin kimliği nasıl tespit edildi?
Dedektifler, şahsın üzerindeki anahtarlardan birinde yer alan özel işaret sayesinde Florida'daki bir adrese ulaştı. Mülk kayıtları üzerinden aileye ulaşan ekipler, şahsın kardeşiyle yapılan DNA testinin eşleşmesi sonucu kişinin Dr. Mathew Francis Betkouski olduğunu belirledi.
Dr. Mathew Francis Betkouski'nin Tylenol cinayetleriyle bağlantısı nedir?
Betkouski'nin kişisel eşyaları arasında Chicago haritası, kentte çekilmiş fotoğraflar ve ev yapımı sodyum siyanür bulundu. Ancak cinayetlerde potasyum siyanür kullanılmış olması ve şahsın olay tarihlerinde Chicago'da olduğunun henüz kanıtlanamaması nedeniyle resmi şüpheli ilan edilmedi.
Chicago Tylenol cinayetleri ne zaman gerçekleşti ve kaç kişi öldü?
1982 yılının Eylül ayı sonunda Chicago bölgesinde zehirli Tylenol kapsüllerini tüketen yedi kişi yaşamını yitirdi. Olayın ardından ülke genelinde ürün ambalajlarında güvenlik mühürleri zorunlu hale getirildi.
Soruşturmayı yürüten kurumlar ve uzmanlar olayla ilgili ne açıklama yaptı?
Ada Bölgesi Şerif Ofisi ve adli psikiyatristler Betkouski'nin güçlü bir şüpheli profili sunduğunu savunurken, eski soruşturmacı savcılar siyanür türü farkı nedeniyle bu bağlantıyı reddetti. FBI ve Chicago Polisi dosyanın açık bir faili meçhul soruşturma olarak kaldığını açıkladı.