Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Rusya’nın Ukrayna enerji altyapısına yönelik saldırılarını sürdürdüğünü belirterek Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırı arasını sona erdirdiklerini açıkladı. Açıklamanın yapıldığı 15 Ekim’de, Rusya’nın Ryazan bölgesindeki bir petrol rafinerisinde insansız hava aracı saldırısı sonrasında yangın çıktı. Rus bölge yönetimi hasar tespitinin sürdüğünü ve acil durum ekiplerinin müdahale ettiğini bildirdi.
Zelenskiy, ABD Başkanı Donald Trump’ın 11 Ekim’de duyurduğu enerji tesislerine yönelik saldırıları durdurma önerisi sonrasında Ukrayna’nın üç gün boyunca Rus enerji hedeflerini vurmadığını söyledi. Kremlin, enerji ateşkesini resmen doğrulamazken Ukrayna yönetimi, Rus saldırılarının kesilmemesi nedeniyle karşılıklılık koşulunun oluşmadığını savundu.
Ryazan’daki saldırıda rafineride yangın çıktı
Ryazan Bölgesi Valisi Pavel Malkov, gece boyunca gerçekleşen geniş çaplı insansız hava aracı saldırısının bir petrol rafinerisinde yangına neden olduğunu açıkladı. Malkov, maddi hasarın hesaplandığını, itfaiye ve acil durum ekiplerinin sahada çalıştığını bildirdi.
Ukraynalı üst düzey bir yetkili, Ryazan rafinerisinin Ukrayna tarafından vurulduğunu doğruladı. Rafineri, Moskova’nın güneydoğusunda bulunan Ryazan bölgesinde yer alıyor ve Rusya’nın önemli akaryakıt üretim tesisleri arasında gösteriliyor.
Rusya Savunma Bakanlığı, hava savunma sistemlerinin gece boyunca çok sayıda Ukrayna insansız hava aracını engellediğini duyurdu. Saldırı nedeniyle Ryazan’daki bazı bölgelerde okul ve anaokullarında eğitime ara verildiği de bildirildi.
Ukrayna Genelkurmayı ayrıca Voronej bölgesindeki Borisoglebsk hava üssüne düzenlenen gece saldırısında altı Su-34M savaş uçağının değişen derecelerde hasar gördüğünü açıkladı. Ukrayna ordusu saldırıda Neptune kıyı füze sistemini kullandığını bildirdi. Rus makamları hava üssündeki hasara ilişkin doğrulama yapmadı.
Üç günlük ara karşılıklı ateşkes sağlamadı
Trump, 11 Ekim’de Rusya ve Ukrayna’nın enerji altyapısına yönelik saldırıları derhal durdurma konusunda anlaştığını açıklamıştı. Zelenskiy ise enerji ateşkesine ancak Moskova’nın da uyacağı koşuluyla destek vereceğini bildirmişti.
Zelenskiy, Ukrayna’nın ABD’nin talebi üzerine Rus rafinerilerine yönelik saldırıları üç gün durdurduğunu, ancak Rusya’nın aynı dönemde Ukrayna elektrik şebekesi ve enerji tesislerini vurmaya devam ettiğini söyledi. Ukrayna lideri, saldırılar sonucunda 600 bin kişinin elektriksiz kaldığını açıkladı.
Kremlin, Trump’ın duyurduğu mutabakatı açık biçimde teyit etmedi. Enerji tesislerine yönelik saldırıların karşılıklı olarak durup durmadığı konusunda tarafların açıklamaları birbirinden ayrıştı. Ukrayna, Rusya’nın enerji altyapısı saldırılarını sürdürdüğünü bildirirken Moskova, Ukrayna’nın önceki günlerde rafinerileri hedef aldığını öne sürdü; Ukrayna tarafı ilgili iddiaları reddetti.
İstihbarat ve Starshield tartışması büyüdü
Zelenskiy, rafineri saldırılarının durdurulmasına rağmen Ukrayna’nın Rus balistik füze saldırılarına ilişkin bazı ABD erken uyarı bilgilerine erişemediğini öne sürdü. Ukrayna lideri, ABD’li yetkililerin enerji hedeflerine yönelik saldırıların sürmesi hâlinde istihbarat paylaşımının kesilebileceği yönünde uyarıda bulunduğunu söyledi.
Zelenskiy ayrıca Ukrayna ordusunun kullandığı Starshield uydu iletişim hizmetinde hız düşüşü yaşandığını belirtti. Starshield, Starlink teknolojisine dayanan ve ABD Savunma Bakanlığı sözleşmesi kapsamında kullanılan askerî iletişim ağı olarak biliniyor. Ukrayna lideri, bağlantıdaki kısıtlamanın teknik arızadan kaynaklanmadığını savundu.
Elon Musk ise Starshield sistemlerinin ABD hükümetinin mülkiyetinde ve denetiminde olduğunu, hız veya kullanım sınırlamalarına ABD ordusunun karar verdiğini yazdı. Trump, Washington’ın Ukrayna ile istihbarat paylaşımını durdurduğu yönündeki iddiaları reddetti. ABD yönetimi, Starshield bağlantısındaki sınırlamalara ilişkin ayrıntılı bir açıklama yapmadı.
Patriot koşulu ve enerji altyapısının önemi
Zelenskiy, Rus rafinerilerine yönelik saldırıları yeniden durdurabilmesi için ABD’den ek Patriot hava savunma füzeleri alması gerektiğini söyledi. Ukrayna lideri, Patriot sistemleri için ilave önleyici füzeleri asgari güvenlik koşulu olarak tanımladı.
Ukrayna, Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırıların Moskova’nın savaş ekonomisine gelir sağlayan enerji altyapısını hedef aldığını savunuyor. Rusya ise Ukrayna’daki elektrik üretim ve dağıtım altyapısına yönelik saldırıları sürdürüyor. Enerji tesisleri, sivillerin elektrik ve ısınma erişimi ile askerî lojistik üzerindeki etkileri nedeniyle savaşın iki tarafı için de stratejik önem taşıyor.
Ryazan’daki yangın ve Borisoglebsk hava üssüne ilişkin saldırı, enerji ateşkesi tartışmasının henüz karşılıklı ve denetlenebilir bir mutabakata dönüşmediğini gösterdi. Washington ile Kiev arasındaki istihbarat, uydu bağlantısı ve hava savunma desteği görüşmeleri de Ukrayna’nın Rus enerji hedeflerine yönelik operasyonlarının geleceğinde belirleyici olacak.
Sıkça Sorulanlar
Ukrayna Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırıları neden yeniden başlattı?
Volodimir Zelenskiy, Rusya'nın Ukrayna enerji altyapısına yönelik saldırılarını sürdürdüğünü belirtti. Ukrayna yönetimi, üç günlük saldırı arasının karşılıklı uygulanmadığı gerekçesiyle rafineri operasyonlarını yeniden başlattı.
Ryazan rafinerisinde ne oldu?
Ryazan bölgesindeki petrol rafinerisinde 15 Ekim 2026 gecesi insansız hava aracı saldırısı sonrasında yangın çıktı. Bölge yönetimi hasar tespitinin sürdüğünü ve acil durum ekiplerinin müdahale ettiğini açıkladı.
Borisoglebsk hava üssünde hangi hasar bildirildi?
Ukrayna Genelkurmayı, Voronej bölgesindeki Borisoglebsk hava üssüne yönelik saldırıda altı Su-34M savaş uçağının değişen derecelerde hasar gördüğünü bildirdi. Rus makamları söz konusu hasarı doğrulamadı.
Enerji tesislerine yönelik saldırıları durdurma önerisi neydi?
Donald Trump, 11 Ekim'de Rusya ve Ukrayna'nın enerji altyapısına yönelik saldırıları durdurma konusunda anlaştığını açıklamıştı. Kremlin mutabakatı açık biçimde teyit etmezken, Ukrayna Rus saldırılarının devam ettiğini bildirdi.
Zelenskiy rafineri saldırılarını yeniden durdurmak için hangi koşulu öne sürdü?
Zelenskiy, Rus enerji tesislerine yönelik saldırıları yeniden durdurmayı ABD'den ek Patriot hava savunma önleyici füzesi sağlanması koşuluna bağladı. Ukrayna lideri ilave Patriot füzelerini asgari güvenlik gereği olarak tanımladı.