Saldırı Talimatı Son Dakikada İptal Edildi
ABD Başkanı Donald Trump, Yemen’de kontrol alanını genişleten Husi güçlerine yönelik hazırlanmış olan geniş kapsamlı hava operasyonunu son anda durdurdu. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) tarafından hazırlanan ve Husi hedeflerini içeren onaylı liste doğrultusunda askeri personelin uçaklara mühimmat yüklediği aşamada operasyonun askıya alındığı bildirildi.
Washington yönetiminin bu kararı, Suudi Arabistan’ın bölgedeki askeri müdahale taleplerine rağmen alındı. Operasyonun durdurulmasında, Kızıldeniz’deki nakliye hatlarının güvenliği ve ABD’nin Orta Doğu’da yeni bir askeri çatışmaya girmeme kararlılığı etkili oldu. ABD ordusu 2025 yılının başlarında iki ay boyunca Husileri bombalamış, ardından varılan ateşkes anlaşmasıyla operasyonları sonlandırmıştı.
Riyad’ın Talebi ve Bölgedeki Stratejik İlerleyiş
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Husi güçlerinin Yemen’in batı kıyılarındaki hızlı ilerleyişi üzerine ABD Başkanı Trump ile doğrudan bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Görüşmede Veliaht Prens, Suudi destekli güçlerin gerilediği bölgelerde durumu dengelemek adına ABD’nin hava desteği sağlamasını talep etti. Husilerin başkent Riyad yakınlarını hedef alan füze saldırıları ve havalimanı yakınlarında yükselen dumanlar sonrası Suudi tarafı askeri baskıyı artırdı.
Husi güçleri, Taiz vilayetindeki stratejik Kahboub dağları ve Kızıldeniz kıyısındaki kritik noktaları ele geçirerek Suudi Arabistan destekli hükümet güçlerinin Aden ile olan bağlantısını kesmeyi hedefliyor. Eylül başından bu yana tırmanan şiddetli çatışmalar sebebiyle en az 125 bin kişi yerinden oldu. Taiz kentine son haftalarda 86 binden fazla sığınmacının ulaştığı açıklandı.
Yemen Devlet Başkanı Reşad el-Alimi de ABD Başkanı ile bir görüşme gerçekleştirerek uluslararası alanda tanınan hükümete askeri destek verilmesini istedi. Ancak Washington yönetimi doğrudan bir askeri taahhütte bulunmadı.
Babülmendep Boğazı ve Küresel Petrol Ticareti Riski
ABD’nin geri adım atmasında ana unsurlardan biri, çatışmaların Babülmendep Boğazı’na sıçrama ihtimali oldu. Kızıldeniz ile Aden Körfezi’ni bağlayan boğaz, küresel ham petrol ve kargo taşımacılığı açısından hayati öneme sahip bulunuyor.
Hürmüz Boğazı’ndaki aksamaların ardından Suudi Arabistan’ın petrol ihracatı için alternatif rota olarak kullandığı bu bölgedeki istikrarsızlığın, küresel petrol fiyatlarında yeni bir yükseliş baskısı oluşturabileceği değerlendirildi. Washington, olası misilleme saldırılarının hayati deniz ticaret hatlarını felç etmesinden ve bölgedeki askeri varlığın yeni bir krize yol açmasından çekiniyor.
Maskat’ta Gizli Görüşmeler ve Sözlü Güvenceler
Askeri hazırlıklar sürerken diplomatik kanallarda da dikkat çekici gelişmeler yaşandı. Oman’ın başkenti Maskat’ta ABD’li yetkililer ile Husi temsilcileri arasında Ummanlı arabulucular aracılığıyla temas kuruldu. Görüşmelerde var olan ateşkesin korunması ve deniz güvenliği ele alındı.
Husi üst düzey yetkililerinden Muhammed el-Buhayti, ABD ve İsrail gemilerini hedef almayacaklarını ve 2025 yılında varılan ateşkes şartlarına uyacaklarını iletti. Buhayti, Husi güçlerinin çatışmasının doğrudan Suudi Arabistan ile olduğunu belirterek, diğer ülkelerin Riyad’a askeri destek vermemesi yönünde uyarıda bulundu.
ABD Başkanı Donald Trump da konuya ilişkin yaptığı açıklamada, Husiler ile sürekli iletişim halinde olduklarını ve grubun ABD ile savaşmak istemediğini söyledi.
Diplomatik Çözüm Arayışları ve Bölgesel Dengeler
Suudi Arabistan yönetimi askeri seçeneğin yanı sıra diplomatik yolları da zorluyor. Riyad’ın Umman kanalıyla Husilere iki haftalık ateşkes ve ardından doğrudan görüşmeleri içeren bir teklif sunduğu ifade ediliyor. İnsani talepleri önceliklendiren bu teklife Husilerin temkinli yaklaştığı belirtiliyor.
Trump yönetiminin hava saldırılarını erteleme kararı, ABD’nin Orta Doğu’daki geniş çaplı gerilim sürerken Yemen’de ikinci bir cephe açmama stratejisini yansıtıyor. Ancak Husi güçlerinin sahada stratejik noktaları ele geçirmesi, Washington ile Körfez müttefikleri arasındaki güvenlik ortaklığını yeniden tartışmaya açıyor.
Sıkça Sorulanlar
ABD Başkanı Donald Trump Yemen'deki Husi saldırısını neden iptal etti?
Trump, Kızıldeniz ve Babülmendep Boğazı'ndaki deniz ticareti ve petrol sevkiyatının riske girmesinden endişe ettiği ve bölgede yeni bir askeri cephe açmak istemediği için operasyonu askıya aldı.
Suudi Arabistan ABD'den Yemen konusunda ne talep etti?
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Husi güçlerinin stratejik bölgelerde ilerlemesi üzerine ABD Başkanı Trump'ı arayarak askeri destek ve hava operasyonu talebinde bulundu.
ABD ile Husiler arasında doğrudan bir temas kuruldu mu?
Evet, Umman'ın başkenti Maskat'ta yürütülen görüşmelerde Husiler, ABD ve İsrail gemilerine saldırmayacaklarını ve mevcut ateşkesi koruyacaklarını iletti.
Yemen'deki son gelişmeler küresel petrol piyasalarını nasıl etkiler?
Kızıldeniz ile Aden Körfezi'ni bağlayan Babülmendep Boğazı'ndaki ticari trafiğin aksaması, küresel ham petrol sevkiyatını zorlaştırarak petrol fiyatlarında yükseliş baskısı yaratabilir.