New York eyaletinde Lewis County’de yaşayan bir çocuğun devam eden kızamık salgınıyla bağlantılı olarak hayatını kaybettiği açıklandı. 2 Kasım Pazartesi günü duyurulan ölüm, New York’ta 30 yılı aşkın aradan sonra bildirilen ilk kızamık bağlantılı ölüm olarak kayıtlara geçti. Sağlık makamları, çocuğun kimliği ve tıbbi geçmişi hakkında aile mahremiyetini gerekçe göstererek ayrıntı paylaşmadı.
Eyalet genelinde yükselen vaka sayısı üzerine Vali Kathy Hochul ekim ayında afet acil durumu ilan etmişti. New York Eyalet Sağlık Departmanı ile Lewis County Halk Sağlığı birimi, ölümün ardından yerel topluma ulaşma ve aşılama faaliyetlerine destek verileceğini bildirdi.
Lewis County’de çocuk ölümü açıklandı
Yetkililer, çocuğun ölümünü sürmekte olan salgınla ilişkilendirdi. Lewis County’de 14 Ekim itibarıyla 15 kızamık vakası bildirilmişti. Yerel kayıtlardaki 15 vakanın tamamının kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı (KKK) yaptırmamış kişilerde görüldüğü bilgisi de paylaşıldı.
Sağlık makamları, ölümle ilgili ek klinik ayrıntı vermedi. Açıklamalarda çocuğun yaşı, tedavi gördüğü yer veya eşlik eden sağlık sorunları belirtilmedi. Yetkililer, ailenin özel hayatına saygı gösterilmesini istedi.
Kızamık çok bulaşıcı bir solunum yolu enfeksiyonu olarak biliniyor. Hastalık; öksürük, burun akıntısı, yüksek ateş ve gözlerde kızarıklıkla başlayabiliyor. Belirtilerin ilk günlerinden sonra ağız içinde küçük beyaz lekeler ve yüzden başlayarak vücuda yayılan döküntü görülebiliyor.
New York’ta 178 vaka ve acil durum kararı
New York’ta 24 Ekim itibarıyla yıl içinde 178 kızamık vakası kayda geçti. Eyalet sağlık verilerine göre vakaların 170’i New York kenti dışındaki bölgelerde, sekizi ise New York kentinde tespit edildi. Vali Hochul, vaka artışı nedeniyle ekim ayında eyalet çapında afet acil durumu ilan etti.
Acil durum emri, kayıtlı hemşirelerin şüpheli kızamık vakaları için numune alınması ve test istenmesi işlemlerinde görev alabilmesini sağlıyor. Eyalet yönetimi ayrıca ilçe sağlık birimleriyle birlikte bildirimleri incelemeyi ve aşı olmak isteyen aşısız kişilere KKK aşısı ulaştırmayı planlıyor.
New York yönetimi, salgının eyalet sınırlarını aşan niteliği nedeniyle federal destek arayışında olduğunu daha önce açıklamıştı. Federal bir salgın müdahale ekibi için resmi başvuru yapılıp yapılmadığı konusunda ise kamuoyuna kesin bilgi verilmedi.
ABD’de kızamık vakaları son yılların en yüksek düzeyinde
ABD genelinde yıl başından beri 4 bin 800’den fazla doğrulanmış kızamık vakası bildirildi. Ülke genelindeki toplam, 1990’ların başından beri görülen en yüksek seviyelerden biri olarak değerlendiriliyor. Vakalar neredeyse tüm eyaletlerde tespit edildi.
Salgının merkezlerinden Pennsylvania’da 1.433 doğrulanmış vaka ve yüzlerce hastane yatışı bildirildi. Kızamıkla ilişkili ölüm sayısı konusunda kaynaklarda farklı veriler bulunuyor: bazı açıklamalar Pennsylvania’da beş ölüm, bazı açıklamalar ise altı ölüm bildiriyor. Federal sağlık otoritelerinin yıl genelindeki ölüm verileriyle eyalet bildirimleri arasında yöntem farkı bulunduğu aktarılıyor.
Sağlık uzmanları, vaka artışını aşılanma oranlarındaki düşüşle ilişkilendiriyor. 2024’te ABD’de üç yaşındaki çocukların en az bir KKK dozu alma oranı yüzde 93’te kaldı. Toplumda salgınları önlemek için gerekli görülen eşik ise yüzde 95 düzeyinde bulunuyor.
KKK aşısı için önerilen doz takvimi nedir?
Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri, çocuklara iki doz KKK aşısı yapılmasını öneriyor. İlk doz genellikle 12 ila 15 aylıkken, ikinci doz ise 4 ila 6 yaş arasında uygulanıyor. Tek doz aşının kızamığa karşı koruyuculuğu yüzde 93, iki dozun koruyuculuğu ise yüzde 97 olarak bildiriliyor.
Salgın riski yüksek bölgelerde yaşayan ya da yüksek riskli bölgelere seyahat edecek 6 ila 11 aylık bebeklere erken doz uygulanabiliyor. Erken doz, rutin çocukluk aşı takvimindeki iki dozun yerine geçmiyor; çocukların yaşlarına uygun iki rutin dozu da yaptırması gerekiyor.
Kızamık, aşılanmamış kişilerde ağır seyredebilir. Sağlık verilerine göre aşısız kızamık hastalarının yaklaşık beşte biri hastaneye yatırılabiliyor. Çocuklarda zatürre ve beyin iltihabı gibi komplikasyonlar da görülebiliyor. Yetkililer, aşı durumundan emin olmayan kişilerin sağlık kuruluşlarıyla görüşmesini ve şüpheli belirti halinde başkalarıyla teması azaltmasını öneriyor.
Sıkça Sorulanlar
New York'taki kızamık bağlantılı çocuk ölümü nerede gerçekleşti?
Kızamık salgınıyla bağlantılı çocuk ölümü, ABD'nin New York eyaletindeki Lewis County'de bildirildi. Yetkililer çocuğun kimliği ve sağlık geçmişi hakkında ayrıntı paylaşmadı.
New York'ta kaç kızamık vakası bildirildi?
New York Eyalet Sağlık Departmanının 24 Ekim verilerine göre eyalette 2026 içinde 178 kızamık vakası kayda geçti. Vakaların 170'i New York kenti dışında, sekizi New York kentinde görüldü.
KKK aşısı kızamığa karşı ne kadar koruma sağlar?
Kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısının tek dozu kızamığa karşı yüzde 93, iki dozu ise yüzde 97 koruma sağlar. İlk doz 12-15 ayda, ikinci doz 4-6 yaş arasında önerilir.
ABD'deki kızamık ölümleri konusunda kaynaklar neden farklı sayılar veriyor?
Pennsylvania'daki kızamık bağlantılı ölüm sayısı bazı açıklamalarda beş, bazı açıklamalarda altı olarak yer alıyor. Farkın, eyalet bildirimleri ile federal ölüm istatistiklerinde kullanılan veri ve sınıflandırma yöntemlerinden kaynaklandığı bildiriliyor.