İngiltere istihbaratı İran bağlantısı açıkladı
İngiltere Başbakanı Andy Burnham, Gloucestershire’daki RAF Fairford Hava Üssü’nü hedef aldığı öne sürülen planın İran’da koordine edilmesinin yüksek ihtimal olduğunu söyledi. Burnham, İngiliz istihbaratının değerlendirmesine göre girişimin neredeyse kesin olarak İran Devrim Muhafızları Ordusu tarafından yönlendirildiğini bildirdi.
RAF Fairford, ABD’nin İran’a yönelik askerî operasyonlarında kullandığı B-1 tipi stratejik bombardıman uçaklarına ev sahipliği yapmıştı. Üs, Londra’nın yaklaşık 160 kilometre batısında bulunuyor. İngiliz makamları, 27 Eylül’de üs çevresindeki güvenlik olayının ardından geniş kapsamlı terörle mücadele soruşturması başlattı.
İngiltere’nin açıklaması, RAF Fairford’daki olay için ilk kez doğrudan İran Devrim Muhafızları Ordusu’nu işaret etmesi bakımından diplomatik gerilimi artırdı. Londra yönetimi, İran bağlantılı olduğu öne sürülen aracılar ve suç ağlarına karşı yaptırım ile soruşturma araçlarını kullanacağını belirtti.
Yedi şüpheli kefaletle serbest bırakıldı
Polis, 27 Eylül sabahı RAF Fairford yakınında seyreden şüpheli araçlara ilişkin ihbarın ardından ilk aşamada beş kişiyi gözaltına aldı. Soruşturmanın ilerleyen bölümünde iki kişi daha gözaltına alındı ve şüpheli sayısı yediye çıktı.
Yetkililer, araçlarla bağlantılı incelemelerde yakıt bulunduğunu ancak kullanılabilir patlayıcı ele geçirilmediğini açıkladı. Yakındaki 85 ev tedbir amacıyla boşaltıldı, araçlar bomba imha ekiplerinin desteğiyle incelendi. Kamuoyuna açıklanan bilgiler, planın kapsamı ve gözaltına alınan kişilerin olası İran bağlantısı konusunda sınırlı kaldı.
Yedi şüphelinin tamamı kefaletle serbest bırakıldı. 13 Ekim itibarıyla şüpheliler hakkında suçlama açıklanmadı. Soruşturma, gözaltına alınan kişilerin olası saldırı tehdidiyle doğrudan bağlantılı olup olmadığını da araştırıyor.
ABD makamlarından gelen açıklamalar ve basına yansıyan bilgiler, üssü hedef alabilecek olası bir insansız hava aracı saldırısı endişesine işaret etti. ABD, RAF Fairford’da konuşlu yaklaşık 12 B-1 bombardıman uçağını güvenlik gerekçesiyle başka konuşlanma noktalarına çekti. ABD Başkanı Donald Trump, uçakların rutin rotasyon yerine tehditler nedeniyle ayrıldığını söyledi.
Yaklaşık 30 ülke ortak bildiriye katıldı
İngiltere, ABD, Kanada ve Avrupa’daki müttefikleri kapsayan yaklaşık 30 ülke, 12 Ekim’de ortak bir bildiri yayımladı. Bildiride İran’ın başka ülkelerde şiddet, kundaklama, sabotaj, siber saldırı ve ölümcül planlama faaliyetleri yürüttüğü yönündeki iddialar en güçlü ifadelerle kınandı.
Ortak metin, İngiltere’nin RAF Fairford olayıyla ilgili değerlendirmesini de destekledi. İmzacılar, İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun gizli ağlar ve vekil aktörler üzerinden sınırları dışında düşmanca faaliyet yürütmeye istekli olduğunu savundu.
Müttefik ülkeler, yabancı devletler adına işlendiği öne sürülen eylemlerin faillerini tespit etmek, soruşturmak ve yargıya taşımak için iş birliğini artıracaklarını bildirdi. Açıklamada, ülkelerin egemenliğine, yurttaşlarına ve topluluklarına yönelik tehditlere karşı ortak hareket edileceği vurgulandı.
RAF Fairford, İngiltere’nin sahip olduğu ancak ABD kuvvetlerinin de kullandığı önemli askerî tesislerden biri olarak öne çıkıyor. Üssün İran’a yönelik operasyonlarda kullanılması, Tahran ile Londra arasındaki anlaşmazlığın askerî güvenlik boyutunu büyüttü.
İran kanıt istedi, Londra yaptırım hazırlığında
İran Dışişleri Bakanlığı, İngiltere’nin suçlamalarını temelsiz olarak niteledi ve Londra’dan iddiaları destekleyen kanıtları açıklamasını istedi. İran’ın Londra Büyükelçisi Seyed Ali Mousavi de suçlamaları reddetti; Tahran’ın soruşturmada iş birliğine açık olduğunu, ancak kanıtsız ithamlardan kaçınılması gerektiğini söyledi.
İran yönetimi, İngiltere’nin değerlendirmesinin ABD ve İsrail’in İran’a yönelik askerî faaliyetlerine verdiği desteğin üzerini örtme amacı taşıdığını savundu. Tahran, RAF Fairford’daki şüpheli planla herhangi bir bağlantısı bulunduğunu kabul etmedi.
İngiltere ise İran bağlantılı düşmanca faaliyetlere karşı yeni tedbirler duyurdu. Londra yönetimi, İran Devrim Muhafızları Ordusu ile bağlantılı olduğunu öne sürdüğü iki İran vatandaşı hakkında yaptırım kararı aldı. Yetkililer, yaptırım kararlarının RAF Fairford soruşturmasında bu kişilerin rol oynadığına dair adli tespit anlamına gelmediğini özellikle belirtti.
İngiltere Dışişleri Bakanlığı, İran Büyükelçisi’ni de görüşmeye çağırdı. RAF Fairford soruşturmasında adli bulguların açıklanması, şüpheliler hakkında suçlama yöneltilip yöneltilmeyeceği ve Londra’nın ilave yaptırımlar uygulayıp uygulamayacağı, önümüzdeki dönemin başlıca başlıkları olacak.
Sıkça Sorulanlar
RAF Fairford soruşturmasında İngiltere İran’ı neyle suçluyor?
İngiltere, RAF Fairford Hava Üssü’nü hedef aldığı öne sürülen planın İran’da koordine edildiğini ve büyük olasılıkla İran Devrim Muhafızları Ordusu tarafından yönetildiğini değerlendiriyor.
RAF Fairford yakınında kaç kişi gözaltına alındı?
RAF Fairford çevresindeki güvenlik soruşturmasında yedi kişi gözaltına alındı. Yedi şüphelinin tamamı kefaletle serbest bırakıldı ve 13 Ekim 2026 itibarıyla suçlama açıklanmadı.
İran, RAF Fairford iddialarına nasıl yanıt verdi?
İran yönetimi, İngiltere’nin suçlamalarını temelsiz olarak reddetti. Tahran, Londra’dan İran bağlantısını gösteren kanıtları açıklamasını istedi.
ABD bombardıman uçaklarını RAF Fairford’dan neden çekti?
ABD, RAF Fairford’daki yaklaşık 12 B-1 bombardıman uçağını olası tehditler nedeniyle çekti. Açıklamalarda, üssü ve Amerikan personelini hedef alabilecek olası insansız hava aracı saldırısına ilişkin istihbarat endişesi öne çıktı.
RAF Fairford iddiasına kaç ülke destek verdi?
İngiltere’nin değerlendirmesine ABD, Kanada ve Avrupa ülkelerinin de bulunduğu yaklaşık 30 ülke ortak bildiriyle destek verdi. Ortak bildiri, İran’ın gizli ağlar ve vekil aktörler aracılığıyla başka ülkelerde düşmanca faaliyet yürüttüğü yönündeki iddiaları kınadı.