İngiltere Başbakanı Andy Burnham, ilk kez ev alacaklar için “Your First Home” adlı yeni destek programını duyurdu. Program, İngiltere’de aileden mali yardım alamayan ve yüksek peşinat biriktirmekte zorlanan alıcıların, yeni inşa edilen konutlara daha düşük başlangıç sermayesiyle erişmesini amaçlıyor.
Plan kapsamında başvuru koşullarını karşılayan ilk kez alıcılar, konut bedelinin en az yüzde 2,5’i kadar peşinatla satın alma yapabilecek. Hükümet, yeni konutun değerinin yüzde 20’sine kadar öz sermaye kredisi sağlayacak. Kredinin başlangıç döneminde faiz uygulanmayacak.
Duyuru, Burnham’ın Liverpool’daki İşçi Partisi konferansı öncesinde kente gelişi sırasında yapıldı. Hükümet, programın hem genç alıcıların konut edinmesini kolaylaştırmasını hem de konut geliştiricilerinin yeni projelere yönelmesini hedefliyor.
Your First Home programının temel koşulları neler?
Your First Home yalnızca İngiltere’de ilk kez konut satın alacak kişileri kapsayacak. Destek, yeni inşa edilmiş evlerin alımında kullanılacak. Alıcının kendi peşinatına ek olarak verilecek yüzde 20’lik öz sermaye kredisi, satın alma için gereken finansmanı azaltacak.
Programın nihai kuralları henüz açıklanmadı. Hane geliri üst sınırı, mevcut tasarruf veya peşinat üst limiti, satın alınabilecek konutların fiyat tavanı ile olası yaş koşulları bütçe sunumunda netleşecek. Hükümet, gelir ve birikim sınırlarıyla desteği yüksek gelirliler yerine konut alımında daha çok zorlanan hanelere yöneltmek istiyor.
Ön kayıtların 2026 bitmeden açılması planlanıyor. Başvuru takvimi, kredi maliyeti ve faizsiz dönemin süresi de ayrıntılı bütçe duyurusuyla ilan edilecek.
Finansman mevcut bütçelerden karşılanacak
Hükümet, Your First Home için yeni bir kamu kaynağı açıklamak yerine mevcut bütçe kalemlerini yeniden önceliklendirmeyi planlıyor. Konut geliştiricileri de programa katılım karşılığında, konut değerine bağlı bir ücret ödeyerek işletme giderlerine katkı verecek.
Başbakan Burnham, programın konut arzını artırmaya dönük politikalarla birlikte uygulanacağını söyledi. Yönetim, yalnızca talebi destekleyen bir kredinin fiyatları yukarı çekmesi riskine karşı daha fazla konut inşa edilmesini gerekli görüyor.
İngiltere’de ortalama başlangıç düzeyindeki bir evin fiyatı yaklaşık 230 bin sterlin kabul edildiğinde, yüzde 2,5 peşinat 5 bin 750 sterline karşılık geliyor. Aynı örnekte yüzde 20’lik öz sermaye kredisi 46 bin sterline ulaşabiliyor. Ancak gerçek destek tutarı, konut fiyatı sınırı ve diğer uygunluk ölçütleri açıklandıktan sonra belli olacak.
Önceki konut desteklerinden hangi yönleriyle ayrılıyor?
Your First Home, 2013’te uygulamaya konan Help to Buy programına benzer bir yapı taşıyor. Önceki modelde alıcılar yüzde 5 peşinatla yeni konut satın alabiliyor, konut değerinin yüzde 20’sine kadar paylaşımlı öz sermaye kredisi alabiliyordu. Londra’da kredi oranı daha yüksek tutulmuştu.
Önceki program yüz binlerce kişiye ev satın alma desteği sağlasa da yardımdan zaten konut alma imkânı bulunan hanelerin de yararlandığı ve konut fiyatlarını artırdığı yönünde eleştiriler almıştı. Yeni programda gelir, tasarruf ve konut fiyatı sınırları getirilmesi planı, desteğin daha dar gelirli ilk alıcılara yöneltilmesi amacını taşıyor.
Konut Bakanı Angela Rayner, yeni modelin geçmiş uygulamalardaki deneyimlerden yararlanacağını ve desteğin en çok ihtiyaç duyan ilk kez alıcılara odaklanacağını açıkladı.
Boş konutlar için yerel yönetim yetkisi genişliyor
Hükümet, konut programına ek olarak yerel yönetimlerin uzun süredir boş duran ve bakımsızlaşan evleri yeniden kullanıma açma yetkisini de genişletmeyi planlıyor. Boş Konut Yönetim Emirleri kapsamında bir ev için işlem yapılabilmesi adına gereken boş kalma süresi iki yıldan altı aya indirilecek.
Yerel yönetimlerin konut mahkemesine sunduğu kanıt şartlarının da hafifletilmesi öngörülüyor. Hükümet, değişiklikle boş evlerin daha hızlı biçimde ihtiyaç sahibi ailelerin kullanımına sunulmasını amaçlıyor. Resmî verilere göre İngiltere’de 2025 yılında altı aydan uzun süre boş kalan 303 binden fazla konut bulunuyordu.
Programın etkisi, kredi koşullarının yanı sıra yeni konut üretim hızına bağlı olacak. Hükümetin bir sonraki seçime kadar İngiltere’de 1,5 milyon konut inşa etme hedefinin gerisinde kaldığına yönelik veriler bulunuyor. Konut üretimindeki artış, destekli kredinin satın alma gücü ve fiyatlar üzerindeki etkisini belirleyecek temel unsurlardan biri olarak görülüyor.
Bütçe açıklaması hangi bilgileri netleştirecek?
Maliye Bakanı John Healey’in 28 Ekim’deki bütçe sunumunda programın kapsamını açıklaması bekleniyor. Bütçe, hane geliri eşiği, konut fiyatı sınırı, faizsiz dönemin süresi, geliştirici katkı payı ve başvuru yöntemine ilişkin kuralları içerecek.
Açıklanacak koşullar, programın hangi alıcı gruplarına ulaşacağını ve devlet destekli kredinin konut piyasasındaki etkisini belirleyecek. İlk kez ev almayı planlayanların, ön kayıt açılmadan önce peşinat birikimi ile gelir uygunluğu şartlarını takip etmesi gerekecek.
Sıkça Sorulanlar
Your First Home programı nedir?
Your First Home, İngiltere'de ilk kez ev alacak kişilere yeni konut satın alımında destek vermeyi amaçlayan devlet programıdır. Uygun başvuru sahipleri yüzde 2,5 peşinatla konut değerinin yüzde 20'sine kadar öz sermaye kredisi alabilecek.
Your First Home programı kimleri kapsayacak?
Program, İngiltere'de ilk kez ev alacak ve aileden mali destek alamayan veya yüksek peşinat biriktirmekte zorlanan kişilere odaklanacak. Kesin gelir, tasarruf, yaş ve konut fiyatı koşulları bütçede açıklanacak.
Your First Home kredisi ne zaman başlatılacak?
Programın ayrıntılarının 28 Ekim 2026'da açıklanması bekleniyor. Ön kayıtların 2026 yılı sona ermeden açılması planlanıyor.
Your First Home programı önceki Help to Buy uygulamasından nasıl ayrılıyor?
Your First Home, önceki Help to Buy modelindeki öz sermaye kredisi yöntemini kullanacak. Yeni programda gelir, peşinat ve konut fiyatı sınırlarıyla desteğin konut almakta daha fazla zorlanan ilk kez alıcılara yöneltilmesi hedefleniyor.
İngiltere'de boş konutlara ilişkin hangi düzenleme planlanıyor?
Yerel yönetimlerin uzun süre boş kalan evleri yeniden kullanıma açması için gereken boş kalma süresinin iki yıldan altı aya indirilmesi planlanıyor. Düzenleme, boş ve bakımsız konutların daha hızlı biçimde konut ihtiyacına yönlendirilmesini amaçlıyor.