ABD Merkez Bankasından Üç Yıl Sonra İlk Faiz Artışı
ABD Merkez Bankası (Fed), Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısının ardından gösterge faiz oranını 25 baz puan artırarak %3,75 ile %4,00 aralığına çıkardı. Bu karar, Temmuz 2023 tarihinden bu yana gerçekleştirilen ilk faiz artışı olarak kayıtlara geçti. 2025 yılının sonlarında yapılan üç faiz indiriminin ve 2026 yılı boyunca süren sabit tutma kararının ardından gelen hamle, para politikasında yeniden sıkılaşma dönemine girildiğini gösterdi. Karar, komite toplantısında 12 üyenin oy birliğiyle alındı.
Fed Başkanı Kevin Warsh, toplantı sonrası düzenlenen basın toplantısında enflasyonun hâlen yüksek seyrettiğini ve hedeflenen seviyelerin üzerinde kalmayı sürdürdüğünü söyledi. Warsh, yaz aylarındaki enflasyon verilerinin temel fiyat baskılarında kalıcı bir iyileşmeye işaret etmediğini belirtti. Merkez bankasının temel amacının fiyat istikrarını yeniden sağlamak ve %2 enflasyon hedecine ulaşmak olduğu vurgulandı.
Ekonomik Göstergeler ve İstihdam Verileri
Toplantı sonrası yayımlanan Özet Ekonomik Projeksiyonlar ve noktasal grafik, politika yapıcıların çoğunluğunun sıkılaşma adımlarının devam edebileceğini düşündüğünü ortaya koydu. Müzakerelere katılan 18 yetkiliden 16’sı, 2026 yılı sona ermeden önce en az bir faiz artışının daha yapılmasını uygun gördü. Yıl sonu medyan faiz tahmini %4,1 seviyesinde şekillendi.
Açıklanan son ekonomik verilerde iş gücü piyasasının direncini koruduğu görüldü. Haftalık işsizlik maaşı başvuruları 10 bin kişilik azalışla 196 bine gerileyerek beklentilerin altında kaldı. Devam eden başvurular da 1,73 milyona düştü. Buna karşın konut sektöründe zayıflama emareleri belirdi; Ağustos ayında yapı ruhsatları %2,7 düşüşle 1,394 milyona, konut başlangıçları ise %2,6 gerilemeyle 1,275 milyona indi.
Piyasaların Karara Tepkisi ve Teknoloji Öncülüğünde Toparlanma
Kararın açıklandığı gün Wall Street endekslerinde satış ağırlıklı bir seyir izlendi. Dow Jones Sanayi Endeksi 630 puandan fazla düşerek %1,21 değer kaybetti. S&P 500 endeksi %0,45 kayıpla günü tamamlarken, Nasdaq bileşik endeksi sınırlı bir düşüş yaşadı. Kararın hemen ardından bankacılık ve finans hisseleri en çok değer kaybeden sektörler arasında yer aldı.
Ancak kararı takip eden seansta piyasalar yapay zeka ve yarı iletken hisseleri öncülüğünde hızla toparlandı. Vadeli işlemlerde Dow Jones 619 puan (%1,2), S&P 500 %1,3 ve Nasdaq-100 vadeli endeksi %1,7 yükseldi. Nvidia ve Amazon hisseleri %2, Microsoft ise %1 civarında değer kazandı. Jeneratör üreticisi Generac, Amazon ile veri merkezleri için 2,4 milyar dolarlık yedek güç sistemleri anlaşması yapmasının ardından vadeli işlemlerde %33 oranında prim yaptı.
Altın, Petrol ve Tahvil Piyasalarında Son Durum
Fed hamlesinin ardından ABD 10 yıllık tahvil getirileri kısa süreliğine %5 kritik eşiğinin üzerine çıktıktan sonra gerileyerek %4,95 seviyelerinde dengelendi. 2 yıllık tahvil getirileri %4,71 seviyesinde seyrederken, dolar endeksi 100,33 puanı gördü. Tahvil faizlerindeki durulma hisse senedi değerlemelerini destekledi.
Enerji piyasalarında ise petrol fiyatları düşüşe geçti. ABD ham petrolü varil başına 100 doların altına inerken, Brent petrol %2 gerilemeyle 102 dolar seviyesine çekildi. Fiyatlardaki gerilemede Suudi Arabistan’ın Umman yakınlarındaki gemiden gemiye transferlerle Asyalı rafinerilere ek ham petrol sevk etmeye başlaması etkili oldu. Yüksek faiz ortamına rağmen ons altın fiyatı 4.300 doların üzerinde kalmayı sürdürdü.
Siyasi Tepkiler ve Uzmanların Değerlendirmeleri
Karar siyasi alanda da tartışmalara yol açtı. ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya platformu üzerinden karara tepki göstererek faiz oranlarının %1 veya daha altında kalması gerektiğini savundu. Trump, eleştirilerine rağmen Fed Başkanı Kevin Warsh’a olan güveninin sürdüğünü söyledi.
Piyasa uzmanları kararın ardından iki farklı senaryoya odaklanıyor. Bazı analistler bu hamleyi agresif bir sıkılaşma sürecinin başlangıcı değil, para politikasında bir yeniden kalibrasyon olarak görüyor. Diğer taraftan, enflasyonun yüksek kalması halinde yıl sona ermeden önce yeni bir faiz artışının kaçınılmaz olacağını belirten uzmanlar da bulunuyor.
Sıkça Sorulanlar
Fed faiz kararını ne yönde açıkladı?
ABD Merkez Bankası (Fed), gösterge faiz oranını 25 baz puan artırarak %3,75-%4,00 aralığına yükseltti. Bu karar, Temmuz 2023'ten bu yana alınan ilk faiz artışı kararı oldu.
Faiz kararının ardından ABD borsalarında son durum ne oldu?
Faiz kararının açıklandığı gün Wall Street endekslerinde sert düşüşler yaşansa da ertesi gün teknoloji ve yapay zeka hisseleri öncülüğünde güçlü bir toparlanma gerçekleşti. Vadeli işlemlerde Dow Jones 619 puan yükselirken Nasdaq ve S&P 500 endeksleri de artıya geçti.
Petrol ve tahvil piyasaları faiz kararına nasıl tepki verdi?
ABD 10 yıllık tahvil faizi kısa süreliğine %5 eşiğini aştıktan sonra %4,95 seviyelerine geriledi. Petrol fiyatları ise Suudi Arabistan'ın Asyalı rafinerilere ek arz sağlamasının ardından %2 düşüşle varil başına 100 doların altına indi.
ABD ekonomisine ilişkin hangi yeni veriler açıklandı?
ABD'de haftalık işsizlik maaşı başvuruları 196 bine gerileyerek güçlü istihdam piyasasına işaret ederken, konut başlangıçları %2,6 ve yapı ruhsatları %2,7 oranında gerileme kaydetti.