Tigray Güçleri Bölgedeki Üç Havalimanını Kontrol Altına Aldı
Etiyopya’nın kuzeyindeki Tigray bölgesinde askeri gerilim, bölgesel güçlerin stratejik altyapıyı ele geçirmesiyle yeni bir safhaya taşındı. Tigray Halk Kurtuluş Cephesi komutasındaki yerel birlikler, eyalet merkezi Mekelle’nin yanı sıra Aksum ve Shire kentlerindeki havalimanlarının kontrolünü üstlendi. Ulusal polis birliklerinin çekilmesi üzerine hafif silahlı yerel unsurların havalimanlarına girdiği bildirildi.
Gelişmeler üzerine ulusal hava yolu şirketi Ethiopian Airlines, güvenlik gerekçesiyle Tigray bölgesine planlanan tüm yolcu ve kargo uçuşlarını askıya aldığını duyurdu. Federal hükümet yetkilileri, havalimanlarının ele geçirilmesini devlet egemenliğine yönelik doğrudan bir ihlal olarak değerlendirirken, bölgesel yönetim ise bu adımları muhtemel hava saldırılarına karşı savunma tedbiri olarak nitelendirdi.
Afar ve Amhara Sınırında Silahlı Çatışmalar Şiddetlendi
Havalimanlarının kontrol altına alınmasıyla eş zamanlı olarak komşu eyaletler Afar ve Amhara sınır hattında kapsamlı askeri hareketlilik başladı. Kobo-Tumuga yönünün yanı sıra Zata, Dinqa ve Sekota hatlarında federal ordu birlikleri ile bölgesel güçler arasında şiddetli çatışmalar yaşandığı açıklandı. Afar eyaletine bağlı Abala ve Berahle bölgelerinde ise topçu atışları ve ağır silahların kullanıldığı çatışmalar yoğunlaştı.
Federal hükümet danışmanları, bölgesel güçlerin Afar ve Amhara’daki devlet mevzilerine geniş çaplı bir taarruz başlattığını açıkladı. Buna karşılık Tigray bölgesel yönetimi, federal ordunun insansız hava araçları ve savaş uçaklarıyla yürüttüğü hava bombardımanlarına karşı savunma savaşına girmek zorunda kaldıklarını duyurdu.
Yedi Silahlı Grubun Oluşturduğu Yeni İttifak ve Siyasi Amaçlar
Çatışmaların tırmanması, muhalif gruplar öncülüğünde kurulan yeni bir askeri koalisyonun ilanından hemen sonra gerçekleşti. Tigray Halk Kurtuluş Cephesi, Oromo Kurtuluş Ordusu, Amhara Fano Ulusal Hareketi ve diğer dört bölgesel grubun katılımıyla ortak bir ittifak oluşturdu. İttifakın temel amacı, Başbakan Abiy Ahmed liderliğindeki Addis Ababa hükümetini devirmek olarak açıklandı.
Siyasi analistler, farklı etnik kökenlere ve geçmişte birbiriyle çatışan vizyonlara sahip grupların tek bir çatı altında birleşmesinin, merkezi hükümet üzerindeki askeri baskıyı artırabileceğine dikkat çekiyor. Etiyopya ordusunun aynı anda birden fazla cephede çatışmaya girmesi, ülkedeki güvenlik mimarisini ciddi şekilde zorluyor.
Sivil Kayıplar ve İnsani Kriz Rejimi Tehdit Ediyor
Çatışmaların yoğunlaştığı alanlarda hava saldırıları ve İHA bombardımanları sivil yerleşim yerlerinde büyük zarara yol açtı. Tigray’ın güneyindeki Alamata kasabasına düzenlenen çok sayıda İHA ve savaş uçağı saldırısında ilk belirlemelere göre en az 14 sivil yaşamını yitirdi, 22 kişi yaralandı. Yerel idareciler, bombardımanlarda sivil altyapının ve okulların hedef alındığını bildirdi.
Uluslararası insani yardım kuruluşları da bölgedeki saldırılardan olumsuz etkilendi. Bölgeye gıda yardımı taşıyan bir insani yardım konvoyunun hava saldırısına uğraması üzerine uluslararası toplumdan kınama mesajları geldi. Yaklaşık bir milyon kişinin halen yerinden edilmiş halde yaşadığı bölgede, çatışmalar nedeniyle temel kamu hizmetleri ve altyapı erişimi durma noktasına geldi.
Pretoria Anlaşması Sonrası Bölgesel Güvenlik Riski
Etiyopya’da 2020 ile 2022 yılları arasında yaşanan ve yaklaşık 600 bin kişinin hayatına mal olan iç savaş, Afrika Birliği arabuluculuğunda imzalanan Pretoria Barış Anlaşması ile sona ermişti. Ancak son aylarda tarafların anlaşma şartlarını ihlal ettiği yönündeki karşılıklı suçlamaları, barış sürecini tamamen tıkadı. Federal hükümet bölgesel unsurları zorunlu asker toplamak ve yeniden silahlanmakla suçlarken, yerel yönetim ise federal ordunun bölgeyi baskı altında tuttuğunu savunuyor.
Eritre’nin de bölgedeki dengelere dahil olması ve komşu ülkelerle yaşanan sınır gerilimleri, krizin Afrika Boynuzu genelinde daha geniş çaplı bir bölgesel savaşa dönüşme riskini artırıyor. Uzmanlar, diplomatik kanalların derhal işletilmemesi durumunda yıkıcı insani felaketin tekrarlanabileceği uyarısında bulunuyor.
Sıkça Sorulanlar
Etiyopya'da Tigray güçleri hangi stratejik noktaları ele geçirdi?
Tigray Savunma Güçleri ve TPLF, eyalet merkezi Mekelle'nin yanı sıra Aksum ve Shire kentlerindeki havalimanlarının kontrolünü üstlendi.
Etiyopya Havayolları Tigray seferleri hakkında ne karar aldı?
Etiyopya Havayolları, havalimanlarının bölgesel güçlerin kontrolüne geçmesi ve artan güvenlik riskleri nedeniyle Mekelle, Aksum ve Shire havalimanlarına giden tüm uçuşları durdurdu.
Yeni kurulan Etiyopya Halk Güçleri Beka İttifakı neyi hedefliyor?
TPLF, Oromo Kurtuluş Ordusu ve Amhara Fano milisleri dahil yedi silahlı grubun oluşturduğu ittifak, Başbakan Abiy Ahmed liderliğindeki Etiyopya federal hükümetini devirmeyi amaçlıyor.
Etiyopya'daki son çatışmalarda sivil kayıp yaşandı mı?
Tigray'ın güneyindeki Alamata kasabasına düzenlenen hava ve insansız hava aracı saldırılarında en az 14 sivil yaşamını yitirdi, 22 kişi yaralandı.