Danimarka Savunma İstihbarat Servisi, 24 Eylül’de yayımladığı tehdit değerlendirmesinde Rusya’nın önümüzdeki aylarda Avrupa ve NATO ülkelerine karşı hibrit saldırılarını sıklaştırabileceğini bildirdi. Kurum, Rusya sınırındaki bir veya birkaç NATO ülkesine yönelik sınırlı askerî saldırı ihtimalini “düşük ancak artan” bir risk olarak tanımladı. Değerlendirme, tam kapsamlı bir Rusya-NATO savaşının yakın olduğu anlamına gelmiyor; istihbarat servisi geniş çaplı işgal için emare bulunmadığını da vurguladı.
Danimarka raporunun öne çıkan riskleri
Danimarka’nın değerlendirmesine göre Rusya, Batı ve NATO’ya karşı daha sık ve hedef ülkeler için daha ağır sonuçlar doğurabilecek hibrit eylemler düzenleyebilir. Hibrit saldırılar; sabotaj, siber saldırı, dezenformasyon ve faili doğrudan belirlemeyi zorlaştıran diğer baskı yöntemlerini kapsıyor.
Raporda, kritik kamu hizmetlerini aksatabilecek yıkıcı siber saldırılar ile can kaybı tehlikesi taşıyan sabotaj eylemleri özellikle sıralandı. Savunma sanayisi şirketleri, Ukrayna’ya ekipman taşıyan demiryolu ağları ve askerî iletişimi destekleyen altyapı, olası hedefler arasında yer alıyor.
İstihbarat değerlendirmesi, Rusya’nın son dönemde Avrupa’daki hedeflere karşı daha fazla risk alma eğilimi gösterdiğini savunuyor. Moskova ise NATO ülkelerinde sabotaj ya da hibrit operasyon yürüttüğü ve doğrudan çatışma planladığı yönündeki suçlamaları daha önce reddetti.
Olası senaryolar ve hedeflenen sonuçlar
Danimarka istihbaratı, sınırlı askerî eylemin Ukrayna’ya verilen destek için önemli olan altyapıya insansız hava aracı veya füze ile yapılacak münferit saldırılar biçimini alabileceğini bildirdi. Değerlendirmede, Ukrayna yapımı insansız hava araçlarının kullanıldığı sahte bayrak operasyonları ihtimaline de yer verildi.
Bir diğer senaryo, Rusya sınırındaki NATO topraklarına millî işaret taşımayan az sayıda asker gönderilmesi. Kuruma göre Moskova, NATO’nun ortak savunma yükümlülüğünü fiilen test edecek ancak ittifakın topyekûn karşılık vermesine yol açmayacak bir eşiğin altında kalmaya çalışabilir.
Rapora göre amaç, Avrupa’nın askerî ve mali kaynaklarını Ukrayna’dan uzaklaştırmak ve NATO üyeleri arasında ortak tepki konusunda görüş ayrılığı oluşturmak olabilir. Kurum, Rusya’nın ABD’nin Avrupa müttefiklerine destek vermeyeceğini ya da veremeyeceğini düşünmesi hâlinde bu riski daha yüksek görebileceği uyarısında bulundu.
Polonya ve Almanya’daki olayların etkisi
Uyarı, Polonya’nın merkezindeki bir Starlink uydu istasyonunda çıkan yangının sabotaj olarak nitelendirilmesinden saatler sonra geldi. Polonyalı yetkililer, yangının istasyonu devre dışı bırakmak amacıyla çıkarıldığını ve bazı kurumların internet erişiminin kesildiğini açıkladı. Sorumluların henüz belirlenmediği, ancak olayın hibrit savaş yöntemleriyle uyumlu olabileceğine dair işaretler bulunduğu bildirildi.
Starlink, Ukrayna’nın askerî iletişiminde kullanılan araçlardan biri olarak öne çıkıyor. Almanya’da Leipzig/Halle Havalimanı’na yönelik engellenen insansız hava aracı saldırısı girişimi de Avrupa’daki güvenlik tartışmalarında örnek gösterildi. Alman makamları olaydan Rusya’yı sorumlu tutmuştu.
Danimarka istihbaratı, Rusya’nın Ukrayna’da ağır kayıplar, ekonomik baskı ve uzun menzilli saldırıların yol açtığı hasarla karşı karşıya olduğunu değerlendirdi. Buna rağmen değerlendirmede, Rus yönetiminin Ukrayna savaşındaki temel hedeflerinden uzlaşmayla vazgeçeceğine ilişkin işaret görülmediği belirtildi.
NATO’nun yanıtı ve tam kapsamlı savaş riski
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, ittifakın Avrupa’daki sabotaj ve insansız hava aracı olaylarına karşı harekât planları bulunduğunu söyledi. Rutte, NATO’nun Ukrayna’ya desteğini artırmasının Rusya’nın baskı yöntemlerine verilecek en güçlü yanıt olduğunu savundu.
Danimarka istihbaratı, Rusya’nın bir NATO ülkesini geniş çaplı işgal etmesini hâlen “son derece düşük olasılık” olarak görüyor. Kurum, böyle bir saldırı ihtimalinin tamamen dışlanamayacağını, ancak kapsamlı bir savaş için Rusya’nın ilave kuvvet yığması gerekeceğini bildirdi.
NATO ve Avrupa Birliği yetkilileri de Rus kuvvetlerinin önemli bölümünün Ukrayna savaşına bağlı kaldığını, Rusya’ya komşu Avrupa ülkeleri yakınında olağan dışı büyük bir askerî hareketlilik gözlenmediğini açıklıyor. Bu nedenle Danimarka’nın uyarısı, yakın bir işgal öngörüsünden çok siber saldırı, sabotaj ve sınırlı provokasyonlara karşı savunma hazırlığının artırılması çağrısı olarak değerlendiriliyor.
Sıkça Sorulanlar
Danimarka istihbaratı Rusya hakkında ne uyarısı yaptı?
Danimarka Savunma İstihbarat Servisi, Rusya'nın önümüzdeki aylarda Avrupa ve NATO ülkelerine yönelik hibrit saldırılarını artırabileceğini bildirdi. Kurum, Rusya sınırındaki NATO ülkelerine sınırlı askerî saldırı riskini düşük ancak artan olarak tanımladı.
Rusya'nın olası hibrit saldırıları hangi yöntemleri içerebilir?
Tehdit değerlendirmesinde kritik hizmetleri aksatabilecek siber saldırılar, sabotaj, Ukrayna'ya desteği sağlayan altyapıya yönelik uzun menzilli saldırılar ve dezenformasyon yer aldı. Sahte bayrak operasyonları ile millî işaret taşımayan sınırlı askerî birliklerin kullanılması da olası senaryolar arasında gösterildi.
Danimarka raporu Rusya'nın NATO'yu işgal edeceğini mi söylüyor?
Hayır. Danimarka istihbaratı, Rusya'nın bir NATO ülkesini tam kapsamlı işgal etmesini son derece düşük olasılık olarak değerlendiriyor ve yakın bir işgal hazırlığına dair emare bulunmadığını belirtiyor.
Rusya neden NATO ülkelerine baskı uygulamak isteyebilir?
Danimarka'nın değerlendirmesine göre Moskova, Avrupa'nın Ukrayna'ya ayırdığı kaynakları azaltmayı ve NATO üyeleri arasında ortak karşılık konusunda ayrışma yaratmayı hedefleyebilir. Moskova, NATO ülkelerinde hibrit operasyon yürüttüğü iddialarını reddediyor.