Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk, vefatının 88’inci yıl dönümünde 10 Kasım Salı günü yurt genelinde düzenlenen törenlerle anıldı. Resmî programların ortak bölümünde Atatürk anıtlarına çelenk sunuldu, Atatürk’ün yaşamını yitirdiği saat 09.05’te saygı duruşunda bulunuldu ve İstiklal Marşı eşliğinde bayraklar yarıya indirildi.
Ankara’daki Anıtkabir’de düzenlenen devlet töreni, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığındaki devlet erkanının Aslanlı Yol’dan yürüyüşüyle başladı. Erdoğan, Atatürk’ün mozolesine ay yıldız biçimindeki çelengi bıraktı. Saat 09.05’te yapılan saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın ardından Erdoğan, Anıtkabir Özel Defteri’ne Atatürk, silah arkadaşları, şehitler ve gazileri andığı bir mesaj yazdı.
Atatürk, 10 Kasım 1938’de İstanbul’daki Dolmabahçe Sarayı’nda 57 yaşındayken hayatını kaybetti. Millî Mücadele’nin başkomutanı ve Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk Cumhurbaşkanı olan Atatürk, 29 Ekim 1923’te ilan edilen Cumhuriyet’in kuruluşuna önderlik etti. Atatürk’ün naaşı, 10 Kasım 1953’ten beri Ankara’daki Anıtkabir’de bulunuyor.
Türkiye genelinde 09.05’te saygı duruşu yapıldı
İl ve ilçe merkezlerindeki törenler sabah saatlerinde başladı. Valilikler, kaymakamlıklar, belediyeler, okullar ve sivil toplum kuruluşları Atatürk anıtlarına çelenk bıraktı. Saat 09.05’te sirenler eşliğinde saygı duruşunda bulunuldu; ardından İstiklal Marşı okundu ve Türk bayrakları yarıya indirildi.
İstanbul’da Dolmabahçe Sarayı’nda Atatürk’ün hayatını kaybettiği oda ziyaret edildi. Çanakkale Boğazı’ndan geçen gemiler de saat 09.05’te siren çalarak anmaya katıldı. Türkiye Büyük Millet Meclisinde düzenlenen törende Atatürk Anıtı’na çelenk sunuldu, saygı duruşunun ardından İstiklal Marşı okundu.
Anıtkabir, gün boyunca vatandaşların yoğun ziyaret ettiği anma merkezlerinden biri oldu. Türkiye’nin farklı kentlerinde meydanlar, okul bahçeleri, kamu kurumları ve iş yerlerinde vatandaşlar bulundukları yerlerde saygı duruşunda bulundu.
Anma programları eğitim, sanat ve sporla sürdü
10 Kasım etkinlikleri resmî törenlerle sınırlı kalmadı. Belediyeler, okullar ve dernekler Atatürk’ün hayatını, Millî Mücadele’yi ve Cumhuriyet’in kuruluşunu konu alan sergi, konser, söyleşi, koşu ve doğa yürüyüşleri hazırladı.
Antalya’da Atatürk’ün sevdiği eserlerin seslendirildiği bir konser düzenlendi. Bayraklı’da koro ve orkestranın sahne aldığı anma konseri, akşam saatlerinde belediye hizmet binasında gerçekleştirildi. Ataşehir’de söyleşi ve film gösterimiyle tamamlanan bir kültür programı yapıldı.
Denizli’de 110 kişinin katıldığı 12 kilometrelik doğa yürüyüşü, 10 Kasım etkinlikleri kapsamında gerçekleştirildi. Nilüfer’de Atlas Mahallesi ile Dağyenice arasındaki yürüyüşte katılımcılar Atatürk’ü andı. Beylikdüzü’nde düzenlenen Ata’ya Saygı Koşusu’na 600’den fazla amatör ve profesyonel sporcu katıldı.
Afyonkarahisar’da bir anaokulunun hazırladığı 88 fotoğraflık Atatürk sergisi ziyarete açıldı. Sergide Atatürk’ün askerî ve siyasi yaşamından kesitlerin yanı sıra çocuk sevgisini anlatan fotoğraflar yer aldı.
Anma mesajlarında Cumhuriyet ve bilim vurgusu öne çıktı
Valiler, belediye başkanları, üniversite yöneticileri, meslek kuruluşları, sendikalar ve siyasi temsilciler yayımladıkları mesajlarda Atatürk’ün Millî Mücadele’deki liderliğini, Cumhuriyet’in kuruluşundaki rolünü ve bağımsızlık anlayışını öne çıkardı.
Mesajlarda en sık vurgulanan başlıklar Cumhuriyet’in gelecek kuşaklara aktarılması, eğitim ve bilimin rehberliği, üretim, ekonomik bağımsızlık, toplumsal eşitlik, millî egemenlik ve çağdaşlaşma hedefi oldu. İş dünyası temsilcileri, ekonomik gelişme için üretim, istihdam, teknoloji ve nitelikli eğitime dikkat çekti.
Eğitim kurumları ise Atatürk’ün Başöğretmen kimliğini ve bilimsel eğitimin önemini hatırlattı. Yerel yöneticiler, Cumhuriyet değerlerinin korunmasının ortak sorumluluk olduğunu belirtti. Bazı siyasi ve sivil toplum temsilcileri, demokrasi, hukuk devleti, laiklik ve eşit yurttaşlık başlıklarını anma mesajlarının merkezine koydu.
Atatürk’ün tarihsel rolü ve 10 Kasım’ın anlamı
Mustafa Kemal Atatürk, 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıkarak Millî Mücadele’nin örgütlenmesinde belirleyici rol üstlendi. Amasya Genelgesi, Erzurum ve Sivas kongreleriyle şekillenen mücadele, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 23 Nisan 1920’de Ankara’da açılmasıyla kurumsal bir nitelik kazandı.
Sakarya Meydan Muharebesi ile Büyük Taarruz’un ardından askerî mücadele başarıya ulaştı. Lozan Barış Antlaşması’nın 24 Temmuz 1923’te imzalanmasıyla Türkiye’nin bağımsızlığı uluslararası düzeyde tanındı. Cumhuriyet’in ilanından sonra eğitim, hukuk, ekonomi, kültür ve toplumsal yaşam alanlarında kapsamlı dönüşümler gerçekleştirildi.
10 Kasım, Atatürk’ün vefatının yıl dönümü olmasının yanı sıra Millî Mücadele, Cumhuriyet ve Atatürk’ün düşünce mirası üzerine toplumsal hafızanın tazelendiği gün olarak anılıyor. Anma programları, Türkiye’nin farklı şehirlerinde resmî törenler ile yerel kültür, sanat, eğitim ve spor buluşmalarını bir araya getiriyor.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde törenler yapıldı
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde de saat 09.05’te sirenler eşliğinde saygı duruşunda bulunuldu ve bayraklar yarıya indirildi. Lefkoşa’da Atatürk Anıtı önünde çelenk sunma töreni düzenlendi; ardından Atatürk Kültür Merkezi’nde anma programı gerçekleştirildi.
Girne, Gazimağusa, İskele, Güzelyurt ve Lefke’de anıtlar önünde törenler yapıldı. Okullardaki etkinliklerde Atatürk’ün hayatı, bağımsızlık mücadelesi ve Cumhuriyet’in kuruluşu anlatıldı. Azerbaycan’ın başkenti Bakü’de de Atatürk Anıtı önünde düzenlenen törende çelenk sunuldu, saygı duruşunda bulunuldu ve İstiklal Marşı okundu.
Sıkça Sorulanlar
Atatürk'ün vefatının 88'inci yıl dönümünde nerede tören düzenlendi?
10 Kasım 2026'da Anıtkabir başta olmak üzere Türkiye genelinde, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde ve bazı dış temsilciliklerde anma törenleri düzenlendi.
10 Kasım'da saat 09.05'te ne yapıldı?
Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün 10 Kasım 1938'de hayatını kaybettiği saat olan 09.05'te sirenler çaldı, saygı duruşunda bulunuldu ve birçok noktada İstiklal Marşı okundu.
Anıtkabir'deki devlet törenine kim başkanlık etti?
Anıtkabir'deki 10 Kasım 2026 devlet törenine Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlık etti. Erdoğan, Atatürk'ün mozolesine çelenk bıraktı ve Anıtkabir Özel Defteri'ni imzaladı.
Atatürk ne zaman ve nerede hayatını kaybetti?
Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 10 Kasım 1938'de saat 09.05'te İstanbul'daki Dolmabahçe Sarayı'nda 57 yaşında hayatını kaybetti.