Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM), 2020 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) tercihlerini yarın almaya başlayacak. Sınavı geçerli sayılsan 2 milyon 295 bin 890 öğrenci için tercih dönemi resmen başlıyor. Hem özel hem de devlet üniversiteleri programları için tercihte bulunacak öğrenciler, işlemlerini 14 Ağustos’a kadar yapabilecek. YKS tercihleri ÖSYM’nin Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden gerçekleştirilecek. YKS tercih kılavuzunda yer alan bilgiler doğrultusunda dikkatli şekilde yapılması tavsiye edilen tercih işlemleri ile ilgili bilgiler haberimizde…
2020 YKS TERCİHLERİ BAŞLIYOR
YKS tercihleri 6 Ağustos 2020 tarihinde başlayacak ve 14 Ağustos tarihinde son bulacak. ÖSYM, 21 Temmuz tarihinde bilgi amaçlı olarak YKS tercih kılavuzunu erişime açmıştı. Üniversite adayları, YKS tercih kılavuzu ile birlikte geçmiş dönemde okulların taban puanlarını ve kontenjan bilgilerini öğrenebiliyor.
YKS TERCİHLERİ NASIL YAPILACAK?
Adaylar, 2020-YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzuna tercih süresi içinde ÖSYM’nin http://www.osym.gov.tr internet adresinden erişebileceklerdir. Kılavuz dağıtımı ve satışı yapılmayacaktır. Adaylar tercihlerini, T.C. Kimlik Numarası ve şifre ile tercih süresi içinde ÖSYM’nin https://ais.osym.gov.tr internet adresinden bireysel olarak yapacaklar ve tercihlerini, internet üzerinden elektronik ortamda göndererek tercih bildirimini
tamamlayacaklardır. Bunun dışında tercih bildiriminde bulunulamaz (posta, fax, elektronik posta vb.). Merkezimize posta vb. yollarla gönderilen tercih listeleri işleme alınmaz ve cevaplandırılmaz. Sadece elektronik ortamda yapılan tercihler geçerlidir.
YKS TERCİH KILAVUZU
Adaylar puanlarını ve mezun oldukları okul türlerini göz önünde tutarak hangi tablolardan tercih yapabileceklerini belirleyeceklerdir. Adaylar, sadece tercih yapabilecekleri tablolardan olmak koşuluyla girmek istedikleri yükseköğretim programlarını saptayacaklar, bu programların kodları ve adları ile bağlı oldukları üniversite ve fakülte/yüksekokul adlarını tercih sırasına göre yazacaklardır. Adayların, yükseköğretim programları arasından tercih yapmaya başlamadan önce, bu Kılavuzdaki tabloların hangilerindeki programlardan tercih yapma haklarının bulunduğunu belirlemeleri gerekir. Tablo 3’te yer alan ön lisans programlarını, 2020-TYT’de 150 ve üzeri puan alanlar tercihleri arasında gösterebileceklerdir. Tablo 4’teki yükseköğretim programlarını, 2020-AYT/YDT’de ilgili puan türünde 170 ve daha fazla puan alan adaylar tercihleri arasında gösterebileceklerdir. Yukarıdaki açıklamalara göre her adayın, girmek istediği programları Tablo-3 veya Tablo-4’ten bularak tercih sırasına koyması gerekir.
Tercih sırası önemlidir. Tercih yanlışlıklarından doğacak sonuçların bütün sorumluluğu adaya ait olacaktır. Tercih alanlarının tamamının doldurulması zorunlu değildir. Örneğin, bir aday tercih bildiriminde yalnızca dört programı göstermek istiyorsa ve bunlardan herhangi birine giremediği takdirde başka bir yerde okumak istemiyorsa, sadece bu dört programı yazabilecektir. 2020-YKS sonuç bilgilerinde her adayın hesaplanan yerleştirme puanlarına ilişkin başarı sıraları yer alacaktır.
Foto: Shutterstock
DİKKAT : Öğrenim görmek istediğiniz yükseköğretim programlarının tercih listenizdeki sırasını belirlerken çok dikkatli davranmanız ve bu programlar hakkında bilgi sahibi olmanız gerekmektedir. Her şeyden önce hangi tablolardan tercih yapacaksanız bu tabloları dikkatle incelemelisiniz. Bu tablolarda, her programın adaylarda aradığı koşullar da belirtilmiştir. Okul türü, alan, yaş, sağlık, cinsiyet vb. bütün koşullarını tam olarak karşılayamadığınız programları tercih etmeyiniz. Bir programın gerektirdiği koşulları dikkate almadan yaptığınız tercihlerin sorumluluğu size ait olacak, tercih bildirimi sırasında tercih ettiğiniz programların bazı koşullarını karşılayıp karşılamadığınız Merkezimizce kontrol edilmeyecektir. Merkezî yerleştirme öncesi yapılacak kontrollerde koşullarını taşımadığınız tespit edilebilen tercihleriniz geçersiz sayılacaktır. Koşullarını taşımadığınız tespit edilemeyen bir programa puanınız elverişli olduğu için yerleştirilseniz bile kaydınız yapılmayacaktır. Bu nedenle “Tablo 3 ve Tablo 4’te Yer Alan Yükseköğretim Programlarının Koşul ve Açıklamaları” bölümünü (2 kısım halinde düzenlenen bu koşul ve açıklamaları dikkatle incelemeden tercihlerinizi yapmayınız.) mutlaka okuyunuz. Girmek istediğiniz yükseköğretim programlarını isteğinize göre sıralayabilmeniz için merkezî yerleştirme
sisteminin nasıl işlediğini bilmenizde yarar vardır. Merkezî yerleştirme, adayların yerleştirme puanlarına, tercihlerine ve yükseköğretim programlarının kontenjan ve koşullarına göre bilgisayar ortamında yapılacaktır. Sistemin esasları şu şekilde özetlenebilir:
a) Her yükseköğretim programına, Kılavuzda belirtilen ve bilgisayar ortamında denetlenebilen koşulları taşıyan ve bu programa tercih listesinde yer vermiş olan adaylar arasından kontenjan sayısı kadar öğrenci yerleştirilecektir. Yerleştirme puanlarına göre yapılacak yerleştirme işleminde ilgili yerleştirme puanı yüksek olan adaya öncelik verilecektir.
b) Bir aday, puanları ne denli yüksek olursa olsun yalnız bir programa kayıt hakkı kazanabilir. Bu program, adayın yerleştirme puanlarıyla girebildiği en üst tercihidir. Bunun altında kalan tercihler işleme konmaz.
c) Merkezî yerleştirme sisteminde bir adayın kayıt hakkı kazandığı programı sonradan değiştirmesi, bir başka deyişle daha düşük puanla öğrenci alan başka bir programa kaydolması mümkün değildir.
d) Bir adayın kayıt hakkı kazandığı programın bağlı olduğu yükseköğretim kurumuna gönderilecek bilgilerde, kayıt hakkı kazanan bütün adayların açık kimlikleri, fotoğrafları, puanları, ortaöğretim alan/dalı ve ek puandan yararlanıp yararlanmadığı bilgisi yer alacaktır.
e) Tercihlerinizi yaparken kaydolmayı en çok istediğiniz programı en üst tercihinize, daha sonra istediğiniz programı ikinci tercihinize yazınız ve bütün tercihlerinizi bu şekilde sıralayınız. Duruma göre yapabileceğiniz 24 tercihin baştan birkaç tanesini “Puanım yeterli olmayabilir.” endişesine kapılmadan, sadece ilginizi göz önüne alarak belirleyebilir, buralara en çok istediğiniz programları yazabilirsiniz. Ancak, kazansanız bile kaydolmayı istemediğiniz bir programa tercih listenizde yer vermemeniz yararınıza olacaktır.
Tercihlerinizi son olarak şu açılardan bir kez daha kontrol ediniz:
-Listenizdeki programların bu kılavuzda “bakınız/koşullar” olarak gösterilen ve giriş için aranan bütün koşullarını karşılıyor musunuz?
-Listenizdeki programların kodlarını doğru yazdınız mı?
-Listenize yazdığınız programların kodunu ve adını bir kez daha kontrol ediniz?
-Listenizdeki programların sırası, gerçekten istek sıranıza uygun mu? Örneğin, beşinci tercihinize giriş hakkı kazanacak olsanız, “Keşke altıncı tercihimi kazanmış olsaydım.” demeyeceğinizden emin misiniz?
-Bütün tercihleriniz için bu geçerli mi?
Bütün bu kontrollerden sonra tercih bildirim işleminizi gerçekleştiriniz.

Foto: Shutterstock
DİKKAT: ÖSYM’nin https://ais.osym.gov.tr internet adresindeki açıklamalar doğrultusunda tercih işlemlerinizi tamamlayınız. Tercih işlemini ekrandaki uyarılara göre sonlandırınız. Tercihlerinizin ÖSYM’ye ulaştığından emin olmanız için ekranda “2020-YKS Tercihleriniz ÖSYM’ye bildirilmiştir.” ifadesini mutlaka görünüz. Tercih bildirim işleminizi tamamladıktan sonra “Tercih Süresi” içerisinde https://ais.osym.gov.tr internet adresinden tercihlerinizde değişiklik yapabilirsiniz. Tercihlerinizi internetle ÖSYM’ye göndermeden önce tüm tercihlerinizin durumunuza uygun olduğundan mutlaka emin olunuz. Tercih süresi bitene kadar, sisteme işlenen tercihlerde değişiklik yapılabilecektir. Tercihlerinde değişiklik yapmak isteyen adaylar bu işlemi elektronik ortamda yapacaklardır (Tercihlerin tümüyle iptali yapılmaz.). Tercih süresi tamamlandıktan sonra tercihlerde değişiklik yapılamayacaktır. Tercih işleminizi tamamladıktan sonra “Tercih Süresi” içerisinde https://ais.osym.gov.tr internet adresinden tercih bilgilerinizi mutlaka kontrol ediniz ve yazıcıdan tercih listenizi alarak saklayınız. Tercihlerde değişiklik, tercihlerin kısmen ya da tamamen iptali vb. değişiklik taleplerini içeren dilekçelere Merkezimizde işlem yapılmayacaktır.
OKUL BİRİNCİLERİNİN TERCİHLERİNİ YAPARKEN GÖZ ÖNÜNDE TUTACAĞI HUSUSLAR
2019-2020 öğretim yılında okul birincisi olanlar için ayrılan kontenjanlar, Tablo-3 ve Tablo-4’ün ilgili sütununda gösterilmiştir. Bir programın öngördüğü okul türü, alan/dal, yaş, cinsiyet, sağlık gibi tüm koşullar okul birincileri için de aynen geçerlidir. YKS’de başarılı olan okul birincileri, genel kontenjan (öncelikle) ve okul birincileri kontenjanı göz önünde tutularak merkezî yerleştirme ile yerleştirme puanlarının elverdiği en üst tercihlerine yerleştirileceklerdir. Okul birincileri için ayrılan kontenjanlar sınırlıdır. Bu nedenle tercihlerinin tümünü çok istenen yükseköğretim programları arasından yapan okul birincileri, puanları yeterince yüksek değilse hiçbir programa kayıt hakkı kazanamayabilirler. Okul birincileri için ayrılan kontenjanların dolmaması durumunda boş kontenjan, genel kontenjana aktarılır. Okul birincileri, bu olanaktan yararlanabilmek için tercihlerini, puan durumlarını göz önünde tutarak dengeli bir şekilde yapmalıdır.
ENGELLİ ADAYLARIN TERCİHLERİNİ YAPARKEN GÖZ ÖNÜNDE TUTACAĞI HUSUSLAR
Görme engelli adayların, yükseköğretim programları ile ilgili tercihlerini belirlerken başarılı olabilmeleri için, büyük ölçüde dile dayanan veya işitme gerektiren sosyal, iktisadi ve beşeri bilimler alanlarındaki yükseköğretim programlarını tercih etmeleri tavsiye edilir. Bedensel engelli adayların, yükseköğretim programları ile ilgili tercihlerini belirlerken engellerini dikkate almaları yararlarına olacaktır. Engelli adayların, yükseköğretim programları tercihlerini belirlerken üniversitelerin engelliler ile ilgili birimlerinden yükseköğretim programları konusunda bilgi almaları yararlarına olacaktır.
YERLEŞTİRME İŞLEMLERİ NASIL YAPILACAKTIR?
MERKEZÎ GENEL YERLEŞTİRME NE ZAMAN VE NASIL YAPILACAKTIR?
Yükseköğretim programlarına öğrenci alınmasında, ÖSYM tarafından yapılan Merkezî Yerleştirme ile yükseköğretim kurumları tarafından yapılan Özel Yetenek Sınavıyla Seçme olmak üzere iki farklı yöntem kullanılır. Merkezî yerleştirme yöntemi aşağıda açıklanmıştır. Özel Yetenek Sınavıyla Seçme yöntemi ise 5. maddede anlatılmaktadır. Merkezî Yerleştirmede adaylar, yükseköğretim programlarına, yerleştirme puanları ile varsa ek puanları, yükseköğretim programları ile ilgili tercihleri ve bu programların kontenjan ve koşulları göz önünde tutularak ÖSYM’ce yerleştirilir. Tablo 1A’da hangi puan türünde en az kaç puan alan adayların hangi yükseköğretim programlarını tercih edebilecekleri ya da yükseköğretim programlarına ön kayıt yaptırabilecekleri görülmektedir. Tablo 6A ve 6B.1 ortaöğretimdeki bazı alanlar ile aynı/yakın alanda olduğu kabul edilen ek puanları ile yerleştirilebilecekleri lisans programlarını, Tablo 6C ise mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarındaki alanların devamı niteliğinde olduğu kabul edilen ve ek puanları ile yerleştirilebilecekleri ön lisans programlarını göstermektedir. Tablo 6A’da ve Tablo 6B.1’de yer alan lisans programlarına, ilgili ortaöğretim kurumuna 30.03.2012 tarihinden önce kayıt olan adaylar ek puanlı yerleştirme puanları ile yerleştirileceklerdir. İlgili ortaöğretim kurumuna 30.03.2012 tarihinden sonra kayıt olan adaylar Tablo 6A’da ve Tablo 6B.1’de yer alan lisans programlarına ek puanlı yerleştirme puanları ile yerleştirilmezler. Teknoloji Fakültelerinin / Sanat ve Tasarım Fakültelerinin / Turizm Fakültelerinin mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları mezunları için ayrılan kontenjanlarına (M.T.O.K.), mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının Tablo 6B.2’de belirtilen alan/dallarından mezun olan adaylar öncelikli olarak yerleştirilecektir. M.T.O.K. kontenjanlarının boş kalması durumunda diğer ortaöğretim kurumlarının diğer alan/dallarından mezun olan adaylar da tercih ettikleri takdirde bu kontenjanlara yerleştirileceklerdir.