Havacılık sektöründe kaybedilen bir gün milyonlarca dolar zarara neden olur. Dört ay süren İran-İsrail/ABD savaşı ise yalnızca günlük operasyonları değil, bölgenin havacılık ekosistemini de yıllarca geriye itti. 28 Şubat 2026’da başlayan ve Ortadoğu semalarını esir alan kriz sona ererken, sektör şimdi enkazını sayıyor.
23 binden fazla uçuş iptal edildi. 4,4 milyon koltuk kapasitesi devre dışı kaldı. Jet yakıtı fiyatları son yılların zirvesine çıkarken, havayollarının ek maliyeti 15 milyar doları aştı. Savaşın küresel ekonomiye faturası ise 3,5 trilyon dolar olarak hesaplanıyor.
Ancak tüm tabloya rağmen Körfez semalarında yeniden hareketlilik başladı. Türk Hava Yolları ve Pegasus başta olmak üzere bölgesel taşıyıcılar askıya alınan hatları yeniden açarken, havacılık sektörü küllerinden doğmanın yollarını arıyor.
Bunlara da Göz Atabilirsiniz
THY Teknikte Yılların Hesabı Masada. Sürpriz Aday Dengeleri Değiştirir mi?
Pegasus, Brand Finance Türkiye 125 Listesinde Gücünü Bir Kez Daha Kanıtladı
Havacılıkta Kirli Rekabet Dönemi. Kim Ucuza Uçuruyor, Kim Bedel Ödüyor?
Kara Cuma: Yedi Ülkenin Hava Sahası Bir Gecede Kapandı
ABD ve İsrail’in Tahran başta olmak üzere dört İran şehrine düzenlediği saldırılar sonrasında başlayan misilleme süreci, modern havacılık tarihinin en büyük bölgesel hava sahası krizlerinden birine dönüştü. İran, Irak, İsrail, Suriye, Bahreyn, Kuveyt ve Katar hava sahaları çeşitli seviyelerde kapatıldı. Afganistan’da hava trafik hizmetleri tamamen durduruldu.
Sadece ilk gün 15 uçuş rotasından çıkmak zorunda kaldı. Bunların dokuzu İstanbul Havalimanı’na yönlendirildi. THY 10 ülkeye, Pegasus 11 ülkeye AJet ise 5 ülkeye yönelik seferlerini iptal etti. Tahran’da iki THY ve iki Pegasus uçağı günlerce mahsur kaldı.
Küresel hava trafiği ise İran-Irak koridorunu kaybedince kendisine yeni bir “hava ipek yolu” oluşturdu. Suudi Arabistan-Mısır-Türkiye-GKRY hattı birkaç gün içinde Avrupa-Asya uçuşlarının ana koridorlarından biri haline geldi. Bunun sonucu olarak Türk hava sahasındaki trafik yoğunluğu rekor seviyelere ulaştı.
Borsalarda Çöküş, Yakıt Faturasında Patlama
Krizin ilk etkisi finans piyasalarında hissedildi. Avustralyalı Qantas’ın hisseleri yüzde 10’un üzerinde değer kaybetti. British Airways’in çatı şirketi IAG’nin hisseleri Londra’da yaklaşık yüzde 12 geriledi. Avrupa’nın önde gelen havayolu gruplarında düşüşler yüzde 5’in üzerine çıktı.
Ancak asıl darbe jet yakıtı tarafından geldi. Jet yakıtı fiyatları nisan sonunda galon başına 5 dolara yaklaşırken, American Airlines sadece 2026 yılı için 4 milyar dolarlık ek yakıt maliyeti öngördüğünü açıkladı. Düşük maliyetli taşıyıcılardan Spirit Airlines ise artan maliyet baskısı nedeniyle operasyonlarını tamamen sonlandırdı. Sektör savaş nedeniyle operasyonlarını tamamen sonlandırdı. Sektör savaş boyunca beş ayrı bilet zammı turu uyguladı. Altıncı zam dalgası ise hala devam ediyor.
Dört Ayın Ağır Faturası
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) savaş nedeniyle 2026 yılı küresel havacılık görünümünü aşağı yönlü revize etti. Birlik daha önce 41 milyar dolar olarak açıkladığı sektör net kar beklentisini 23 milyar dolara düşürdü.
Dört aylık çatışma boyunca:
- 23 binden fazla uçuş iptal edildi
- 4,4 milyon koltuk kapasitesi kaybedildi
- Turizm sektöründe ilk 20 günde 12 milyar dolar zarar oluştu
- Havayollarının ek yakıt maliyeti 15 milyar dolara ulaştı
- Küresel ekonomik etki 3,5 trilyon dolar olarak hesaplandı
- Türkiye’nin enerji ithalat faturasına yansıyan ek yük 14 milyar doları buldu
THY ve Pegasus Sahaya Geri Dönüyor
Ateşkes sonrasında bölgedeki ilk normalleşme işaretleri havacılık sektöründen geldi. Pegasus; Amman, Bağdat, Beyrut, Doha, Dubai, Erbil, Abu Dabi, ve Şariah uçuşlarını yeniden başlattığını açıkladı. Bahreyn seferlerinin 23 Haziran’da Dammam uçuşlarının ise 22 Haziran’da yeniden açılması planlanıyor. Türk Hava Yolları da İran, Irak ve Körfez ağında kademeli normalleşme sürecine girdi. Bölgedeki büyük taşıyıcıların savaş öncesi kapasitelere yaklaşmasıyla THY de frekansları artırmaya başladı.
Toparlanma Ne Zaman?
Havacılık uzmanlarına göre asıl sorun artık hava sahalarının açılması değil, yolcu güveninin yeniden tesis edilmesi. Ayda milyonlarca dolarlık kira bedeli ödenen uçaklar dört ay boyunca yerde kaldı. Mürettebat planlamaları bozuldu, bakım takvimleri aksadı, operasyon zinciri parçalandı. Bu nedenle sektör temsilcileri Körfez havacılığının savaş öncesi seviyelerine dönüşü için 12 ila 14 aylık bir süre öngörüyor.
Bölge semalarında yeniden uçaklar görünmeye başladı. THY ve Pegasus ağlarını yeniden örüyor. Körfez taşıyıcıları kaybettikleri kapasiteyi geri kazanmaya çalışıyor. Ancak havacılık dünyasında bugün herkes aynı soruyu soruyor: Peki dört ayda kaybedilen güven, kaç ayda geri kazanılacak?